Sarga 10

Verse 1

ततःप्रत्युषसिप्राप्तेप्राप्तधर्मार्थनिश्चयः ।राक्षसाधिपतेर्वेश्मभीमकर्माविभीषणः ।।।।

Pagdating ng bukang-liwayway, si Vibhīṣaṇa—matatag sa dharma at maingat sa wastong patakaran—ang taong may kakila-kilabot na mga gawa, ay nagtungo sa tahanan ng panginoon ng mga rākṣasa, si Rāvaṇa.

Verse 2

शैलाग्रचयसङ्काशंशैलशृङ्गमिवोन्नतम् ।सुविभक्तमहाकक्षंमहाजनपरिग्रहम् ।।।।

Ang palasyo ni Rāvaṇa ay umangat na maringal, gaya ng tuktok ng bundok na hitik sa mga taluktok—matayog na parang gulod; ang malalawak na bulwagan nito’y maayos ang pagkakahati at siksik sa maraming tao.

Verse 3

मतिमद्भिर्महामात्रैरनुरक्तैरधिष्ठितम् ।राक्षसैराप्तपर्याप्तैस्सर्वतःपरिरक्षितम् ।।।।

Ito’y pinamamahalaan ng marurunong at tapat na mahāmantri, at sa lahat ng panig ay mahigpit na binabantayan ng mga rākṣasa na may kakayahan at mapagkakatiwalaan.

Verse 4

मत्तमातङ्गनिश्श्वासैर्व्याकुलीकृतमारुतम् ।शङ्खघोषमहाघोषंतूर्यनादानुनादितम् ।।।।

Ang pook ay ginulo ng malalakas na bugso ng hangin na wari’y mula sa mainit na hininga ng mga elepanteng naglalaway sa pagkalasing; umalingawngaw ito sa dakilang pag-ugong ng mga kabibe at sa pagbalik-balik ng tunog ng mga instrumentong pangdiriwang.

Verse 5

प्रमदाजनसम्बाधंप्रजल्पितमहापथम् ।तप्तकाञ्चननिर्यूहंभूषणोत्तमभूषितम् ।।।।

Ang malawak na lansangan ay siksik sa mga babae at buhay sa masiglang usapan; ang mga daanan nito’y kumikislap na parang pinainit na ginto, at pinalamutian ng pinakamahuhusay na hiyas at palamuti.

Verse 6

गन्धर्वाणामिवाऽवासमालयंमरुतामिव ।रत्नसञ्चयसम्बाधंभवनंभोगिनामिव ।।।।

Ito’y wari’y tahanan ng mga Gandharva, at parang tirahan ng mga Marut; siksik sa mga bunton ng hiyas, ito’y tulad ng palasyong tinitirhan ng mga Nāga na mahilig sa karangyaan.

Verse 7

तंमहाभ्रमिवाऽदित्यस्तेजोविस्तृतरश्मिमान् ।अग्रजस्यालयंवीरःप्रविवेशमहाद्युतिः ।।।।

Pagkatapos, ang bayaning si Vibhīṣaṇa—nagniningning na tila Aditya, ang araw na malawak ang sinag—ay pumasok sa tahanan ng kaniyang nakatatandang kapatid.

Verse 8

पुण्यान्पुण्याहघोषांश्चवेदविद्भिरुदाहृतान् ।शुश्रावसुमहातेजाभ्रातुर्विजयसंश्रितान् ।।।।

Narinig ng lubhang maningning ang mga banal na pagbigkas ng “puṇyāha,” na inusal ng mga nakaaalam ng Veda, na iniaalay para sa tagumpay ng kaniyang kapatid.

Verse 9

पूजितान् दधिपात्रैश्चसर्पिर्भिस्सुमनोक्षतैः ।मन्त्रवेदविदोविप्रान्ददर्शसमहाबलः ।।।।

Nakita ng makapangyarihan ang mga brāhmaṇa—dalubhasa sa mga mantra at sa Veda—na pinararangalan ng mga mangkok ng dahi, ng ghee, ng mga bulaklak, at ng mga butil.

Verse 10

सपूज्यमानोरक्षोभिद्दीप्यमानस्स्वतेजसा ।आसनस्थंमहाबाहुर्ववन्देधनदानुजम् ।।।।

Pinararangalan ng mga rākṣasa at nagniningning sa sariling ningning, ang malapad ang balikat na si Vibhīṣaṇa ay yumukod sa nakabuklod sa trono—kay Rāvaṇa, ang nakababatang kapatid ni Dhanada (Kubera).

Verse 11

सराजदृष्टिसम्पन्नमासनंहेमभूषितम् ।जगामसमुदाचारंप्रयुज्याचारकोविदः ।।।।

Dalubhasa sa wastong asal, lumapit si Vibhīṣaṇa sa upuang pinalamutian ng ginto, na kinagigiliwan ng tingin ng hari, at sinunod niya ang ganap na kagandahang-asal ng palasyo.

Verse 12

सरावणंमहात्मानंविजनेमन्त्रिसन्निधौ ।उवाचहितमत्यर्थंवचनंहेतुनिश्चितम् ।।।।

Nang ang mga ministro lamang ang naroon at ang iba’y umurong, kinausap ni Vibhīṣaṇa ang dakilang Rāvaṇa ng mga salitang lubhang kapaki-pakinabang, matibay sa katuwiran, at tiyak na nakatuon sa kanyang ikabubuti.

Verse 13

प्रसाद्यभ्रातरंजेष्ठंसान्त्वेनोपस्थितक्रमः ।देशकालार्थसंवादिदृष्टलोकपरावरः ।।।।

Matapos payapain muna ang nakatatandang kapatid sa mahinahong pananalita at sa wastong paglapit, si Vibhīṣaṇa—nakaaalam ng mabuti at masama sa daigdig at marunong sa payong angkop sa lugar, panahon, at layon—ay nagsimulang magpayo.

Verse 14

यदाप्रभृतिवैदेहीसम्प्रास्तेमांपुरींतव ।तदाप्रभृतिदृश्यन्तेनिमित्तान्यशुभानिनः ।।।।

Mula nang dumating si Vaidehī sa lungsod mong ito, mula noon ay patuloy na naming nakikita ang mga masamang palatandaan.

Verse 15

सस्फुलिङ्गस्सधूमार्चिस्सधूमकलुषोदयः ।मन्त्रसङ्घहुतोऽप्यग्निर्नसम्यगभिवर्थते ।।।।

Kahit ang apoy ng paghahandog—bagaman inialay sa ganap na ritwal at mga mantra—ay nagbubuga ng mga tilamsik at usok; umaangat na marumi, nabahiran ng usok ang ningas, at hindi sumisiklab nang wasto.

Verse 16

अग्निष्ठेष्वग्निशलासुतथाब्रह्मस्थालीषुच ।सरीसृपाणिदृश्यन्तेहन्येषुचपिपीलिकाः ।।।।

Sa mga apuyan ng tahanan, sa mga bulwagan ng apoy ng yajña, at maging sa mga banal na pook ng handog, nakikitang may mga ahas; at sa mga alay ay gumagapang ang mga langgam.

Verse 17

गवांसयांसिस्कन्नानिविमदावीरकुञ्जराः ।दीनमश्वाःप्रहेषन्तेनचग्रासाभिनन्दिनः ।।।।

Natuyo ang gatas ng mga baka; ang mapagmataas na mga elepanteng pandigma ay nawala ang kanilang musth; ang mga kabayo’y humihiyaw nang malungkot at hindi na nagagalak kahit sa kanilang kumpay.

Verse 18

खरोष्ट्राश्वतराराजभनभिन्नरोमास्स्रवन्तिच ।नस्वभावेऽवतिष्ठन्तिविधानैरपिचिन्तिताः ।।।।

O Hari, ang mga asno, kamelyo, at mula ay nalalagas ang balahibo, umaagos ang katas at umuungol; kahit gamutin sa sari-saring lunas, hindi sila bumabalik sa likas na kalagayan.

Verse 19

वायसाःसङ्घशःक्रूराव्याहरन्तिसमन्ततः ।समवेताश्चदृश्यन्तेविमानाग्रेषुसङ्घशः ।।।।

Ang malulupit na mga uwak, nagkakawan, ay humihiyaw nang mabagsik sa lahat ng dako; nagtitipon sa mga pangkat, nakikitang nakadapo nang maramihan sa tuktok ng mga palasyong panghimpapawid.

Verse 20

गृध्राश्चपरिलीयन्तेपुरीमुपरिपिण्डिताः ।उपपन्नाश्चस्नध्येद्वेव्याहऱ्नत्यशिवंशिवाः ।।।।

Ang mga buwitre’y nagtitipon din nang kumpol-kumpol at paulit-ulit na dumadapo sa ibabaw ng lungsod; at ang mga asong-gubat, nagkakatipon sa dalawang dapithapon, ay nagbubuga ng malas na hiyaw.

Verse 21

क्रव्यादानांमृगाणांचपुरीद्वारेषुसङ्घशः ।श्रूयन्तेविपुलाघोषास्सविस्फूर्जितनिस्स्वनाः ।।।।

Sa mga tarangkahan ng lungsod, nagkakatipon-tipon, naririnig ang malalakas na sigaw ng mga mababangis na hayop na kumakain ng laman—umuugong at pumuputok na wari’y kulog.

Verse 22

तदेवंप्रस्तुतेकार्येप्रायश्चित्तमिदंक्षमम् ।रोचतेयदिवैदेहीराघवायप्रदीयताम् ।।।।

Kaya ngayong umabot na sa ganitong kalagayan ang gawain, ang ganitong pagsisisi ay nararapat: nawa’y maibalik si Vaidehī kay Rāghava.

Verse 23

इदंचयदिवामोहाल्लोभाद्वाव्याहृतंमया ।तत्रापिचमहाराज नदोषंकर्तुमर्हसि ।।।।

At kung ang mga salitang ito’y nasambit ko dahil sa pagkalito o sa kasakiman, gayon man, O dakilang hari, huwag mo akong pagbintangan ng kasalanan.

Verse 24

अयंहिदोषस्सर्वस्यजनस्यास्योपलक्ष्यते ।रक्षसांराक्षसीनांचपुरस्यान्तःपुरस्यच ।।।।

Sapagkat ang pagkakasalang ito’y batid ng lahat dito—ng mga rākṣasa at mga babaeng rākṣasī, ng buong lungsod, at maging ng mga nasa loob ng palasyong panloob.

Verse 25

श्रावणेचास्यमन्त्रस्यनिवृत्तास्सर्वमन्त्रिणः ।अवश्यंचमयावाच्यंयद्दृष्टमपिवाश्रुतम् ।।।।सम्विधाययथान्यायंतद्भवान् कर्तुमर्हति ।

Sa pagdinig ng payong ito, ang lahat ng mga ministro’y nag-atubiling magsumbong sa iyo. Ngunit kailangan kong sabihin ang anumang nakita o narinig. Pag-isipan mo ayon sa katarungan, at gawin mo ang nararapat.

Verse 26

इतिस्ममन्त्रिणांमध्येभ्राताभ्रातरमूचिवान् ।रावणंराक्षसांश्रेष्ठंपथ्यमेतद्विभीषणः ।।।।

Sa gayon, sa gitna ng mga ministro, si Vibhīṣaṇa ay nagsalita sa kanyang kapatid na si Rāvaṇa—ang pinakadakila sa mga rākṣasa—ng payong ito na kapaki-pakinabang at nararapat.

Verse 26

इतिस्ममन्त्रिणांमध्येभ्राताभ्रातरमूचिवान् ।रावणंराक्षसांश्रेष्ठंपथ्यमेतद्विभीषणः ।।।।

Sa gayon, sa gitna ng mga ministro, si Vibhīṣaṇa ay nagsalita sa kanyang kapatid na si Rāvaṇa—ang pinakadakila sa mga rākṣasa—ng payong ito na kapaki-pakinabang at nararapat.

Verse 27

हितंमहार्थंमृदुहेतुसंहितंव्यतीतकालायतिसम्प्रतिक्षमम् ।निशम्यतद्वाक्यमुपस्थितज्वरःप्रसङ्गवानुत्तरमेतदब्रवीत् ।।।।

Nang marinig niya ang mga salitang yaon—banayad, kapaki-pakinabang, mabigat sa kahulugan, at may batayang katuwiran, angkop sa nakaraan, kasalukuyan, at hinaharap—si Rāvaṇa, nilamon ng lagnat ng galit, ay sumagot ng mapanuyang at mapusok na tugon.

Verse 28

भयंनपश्यामिकुतश्चिदप्यहंनराघवःप्राप्स्यतिजातुमैथिलीम् ।सुरैस्सहेन्द्रैरपिसङ्गरेकथंममाग्रतस्स्थास्यतिलक्ष्मणाग्रजः ।।।।

Wala akong nakikitang takot mula kaninuman. Kailanma’y hindi makakamtan ni Rāghava si Maithilī. At paano haharap sa akin sa digmaan ang nakatatandang kapatid ni Lakṣmaṇa, kahit magsama pa ang mga diyos kasama si Indra?

Verse 29

इत्येवमुक्त्वासुरसैन्यनाशनोमहाबलस्संयतिचण्डविक्रमः ।दशाननोभ्रातरमाप्तवादिनंविसर्जयामासतदाविभीषणम् ।।।।

Pagkasabi nito, ang sampung-ulong si Rāvaṇa—makapangyarihan, mabagsik sa labanan, at tanyag na tagapuksa ng mga hukbo ng mga diyos—ay saka pinalisan si Vibhīṣaṇa, ang kapatid niyang nagsalita ng mapagkakatiwalaang payo.