Sarga 6

Verse 1

गते पुरोहिते रामः स्नातो नियतमानसः।सह पत्न्या विशालाक्ष्या नारायणमुपागमत्।।2.6.1।।

Nang makaalis ang punong pari, si Rāma—pagkaligo at may pusong disiplinado—ay lumapit kay Panginoong Nārāyaṇa kasama ang malalaking-matang asawa niyang si Sītā.

Verse 2

प्रगृह्य शिरसा पात्रीं हविषो विधिवत्तदा।महते दैवतायाज्यं जुहाव ज्वलितेऽनले।।2.6.2।।

Pagkaraan, ayon sa tuntuning pang-ritwal, itinanghal niya sa ulo ang sisidlan ng handog; at sa naglalagablab na banal na apoy ay ibinuhos niya ang ghee bilang alay sa Dakilang Diyos (Viṣṇu).

Verse 3

शेषं च हविषस्तस्य प्राश्याशास्यात्मनः प्रियम्।ध्यायन्नारायणं देवं स्वास्तीर्णे कुशसंस्तरे।।2.6.3।।वाग्यत स्सह वैदेह्या भूत्वा नियतमानसः।श्रीमत्यायतने विष्णो श्शिश्ये नरवरात्मजः।।2.6.4।।

Matapos tikman ang nalalabing handog na pangyajña, idinalangin niya ang sariling kapakanan; at habang ninanamnam sa pagninilay si Panginoong Nārāyaṇa, siya’y nahimlay sa maayos na inilatag na higaan ng damong kuśa.

Verse 4

शेषं च हविषस्तस्य प्राश्याशास्यात्मनः प्रियम्।ध्यायन्नारायणं देवं स्वास्तीर्णे कुशसंस्तरे।।2.6.3।।वाग्यत स्सह वैदेह्या भूत्वा नियतमानसः।श्रीमत्यायतने विष्णो श्शिश्ये नरवरात्मजः।।2.6.4।।

Sa pananahimik at pagpipigil ng isip, ang anak ng hari ay natulog kasama si Vaidehī sa mapalad na santuwaryo ni Viṣṇu.

Verse 5

एकयामावशिष्टायां रात्र्यां प्रतिविबुद्ध्य सः।अलङ्कारविधिं कृत्स्नं कारयामास वेश्मनः।।2.6.5।।

Nang iisang yāma na lamang ang nalalabi sa gabi, siya’y nagising at ipinagawa ang buong paghahanda ng mga palamuti para sa kanyang tahanan.

Verse 6

तत्र श्रृण्वन्सुखा वाच स्सूतमागधवन्दिनाम्।पूर्वां सध्यामुपासीनो जजाप यतमानसः।।2.6.6।।

Doon, habang nakikinig sa kaaya-ayang pananalita ng mga bard, mang-aawit, at tagapuri, isinagawa niya ang pagsamba sa bukang-liwayway at binigkas ang kanyang mga panalangin nang may disiplinadong isip.

Verse 7

तुष्टाव प्रणतश्चैव शिरसा मधुसूदनम्।विमलक्षौमसंवीतो वाचयामास स द्विजान्।।2.6.7।।

Yumukod siya at pinuri, na nakayuko ang ulo, si Madhusūdana; nakasuot ng walang dungis na telang linen-seda, ipinabigkas niya sa mga brāhmaṇa ang mga mantrang nagpapadalisay.

Verse 8

तेषां पुण्याहघोषोऽथ गम्भीरमधुरस्तदा।अयोध्यां पूरयामास तूर्यघोषानुनादितः।।2.6.8।।

Pagkaraan, ang kanilang malalim at matamis na sigaw ng “Mapalad na araw!”—na sinasabayan ng ugong ng mga tugtugin—ay pumuno sa Ayodhyā.

Verse 9

कृतोपवासं तु तदा वैदेह्या सह राघवम्।अयोध्यानिलयश्श्रुत्वा सर्वः प्रमुदितो जनः।।2.6.9।।

Nang mabalitaan ng lahat ng naninirahan sa Ayodhyā na si Rāghava, kasama si Vaidehī, ay nagsagawa ng pag-aayuno, nagalak ang buong bayan.

Verse 10

ततः पौरजनस्सर्वश्श्रुत्वा रामाभिषेचनम्।प्रभातां रजनीं दृष्ट्वा चक्रे शोभयितुं पुरीम्।।2.6.10।।

Pagkaraan, ang lahat ng mamamayan, nang mabalitaan ang paghirang kay Rāma, at makita ang gabi’y nagiging bukang-liwayway, ay nagsimulang pagandahin ang lungsod.

Verse 11

सिताभ्रशिखराभेषु देवतायतनेषु च।चतुष्पथेषु रथ्यासु चैत्येष्वट्टालकेषु च।।2.6.11।।नानापण्यसमृद्धेषु वणिजामापणेषु च।कुटुम्बिनां समृद्धेषु श्रीमत्सु भवनेषु च।।2.6.12।।सभासु चैव सर्वासु वृक्षेष्वालक्षितेषु च।ध्वजा स्समुच्छ्रिताश्चित्राः पताकाश्चाभवंस्तदा।।2.6.13।।

Sa mga templong kumikislap na tila tuktok ng bundok na nababalutan ng mapuputing ulap, sa mga sangandaan at pangunahing lansangan, sa mga punong-daan at sa mga tore rin, itinindig ang mga bandila at watawat.

Verse 12

सिताभ्रशिखराभेषु देवतायतनेषु च।चतुष्पथेषु रथ्यासु चैत्येष्वट्टालकेषु च।।2.6.11।।नानापण्यसमृद्धेषु वणिजामापणेषु च।कुटुम्बिनां समृद्धेषु श्रीमत्सु भवनेषु च।।2.6.12।।सभासु चैव सर्वासु वृक्षेष्वालक्षितेषु च।ध्वजा स्समुच्छ्रिताश्चित्राः पताकाश्चाभवंस्तदा।।2.6.13।।

Sa mga tindahan ng mga mangangalakal na sagana sa sari-saring paninda, at sa masagana at mariringal na tahanan ng mga maybahay, itinindig ang mga palamuti para sa banal na pagdiriwang ng abhiṣeka.

Verse 13

सिताभ्रशिखराभेषु देवतायतनेषु च।चतुष्पथेषु रथ्यासु चैत्येष्वट्टालकेषु च।।2.6.11।।नानापण्यसमृद्धेषु वणिजामापणेषु च।कुटुम्बिनां समृद्धेषु श्रीमत्सु भवनेषु च।।2.6.12।।सभासु चैव सर्वासु वृक्षेष्वालक्षितेषु च।ध्वजा स्समुच्छ्रिताश्चित्राः पताकाश्चाभवंस्तदा।।2.6.13।।

Noon, sa lahat ng bulwagan ng pagtitipon at sa mga punong tanaw mula sa malayo, itinaas ang makukulay na bandila at lumitaw ang mga watawat sa bawat dako.

Verse 14

नटनर्तकसङ्घानां गायकानां च गायताम्।मनः कर्णसुखा वाच श्शुशृवुश्च ततस्ततः।।2.6.14।।

Dito’t doon ay narinig ang kaaya-ayang tinig—nakalulugod sa isip at tainga—ng mga pangkat ng mga artista at mananayaw, at ng mga mang-aawit habang sila’y umaawit.

Verse 15

रामाभिषेकयुक्ताश्च कथाश्चक्रुर्मिथो जनाः।रामाभिषेके सम्प्राप्ते चत्वरेषु गृहेषु च।।2.6.15।।

Habang papalapit ang abhiṣeka ni Rāma, ang mga tao sa mga liwasan at sa kanilang mga tahanan ay nag-uusap-usap, binibigkas sa isa’t isa ang tungkol sa darating na pagkorona.

Verse 16

बाला अपि क्रीडमाना गृहद्वारेषु सङ्घशः।रामाभिषवसंयुक्ताश्चक्रुरेवं मिथः कथाः।।2.6.16।।

Maging ang mga bata, naglalaro nang pangkat-pangkat sa may pintuan ng mga bahay, ay gayon din na nag-usap-usap sa isa’t isa ng mga salitang kaugnay ng abhiṣeka ni Rāma.

Verse 17

कृतपुष्पोपहारश्च धूपगन्धाधिवासितः।राजमार्गः कृतः श्रीमान्पौरै रामाभिषेचने।।2.6.17।।

Para sa pagpuputong kay Rāma, ginawa ng mga mamamayan na maringal ang maharlikang lansangan—pinunô ng handog na mga bulaklak at nilukuban ng halimuyak ng insenso.

Verse 18

प्रकाशकरणार्थं च निशागमनशङ्कया।दीपवृक्षां स्तथा चक्रुरनु रथ्यासु सर्वशः।।2.6.18।।

At sa pangambang baka dumating ang gabi, nagtayô rin sila ng mga “punong-ilawan” sa lahat ng lansangan, upang manatiling maliwanag ang buong lungsod.

Verse 19

अलङ्कारं पुरस्यैवं कृत्वा तत्पुरवासिनः।आकाङ्क्षमाणा रामस्य यौवराज्याभिषेचनम्।।2.6.19।।समेत्य सङ्घशस्सर्वे चत्वरेषु सभासु च।कथयन्तो मिथस्तत्र प्रशशंसुर्जनाधिपम्।।2.6.20।।

Sa gayon, matapos palamutian ang lungsod, ang mga naninirahan doon ay sabik na naghintay sa pag-aabhiseka kay Rāma bilang itinalagang tagapagmana ng trono.

Verse 20

अलङ्कारं पुरस्यैवं कृत्वा तत्पुरवासिनः।आकाङ्क्षमाणा रामस्य यौवराज्याभिषेचनम्।।2.6.19।।समेत्य सङ्घशस्सर्वे चत्वरेषु सभासु च।कथयन्तो मिथस्तत्र प्रशशंसुर्जनाधिपम्।।2.6.20।।

Nagtipon-tipon silang lahat sa mga liwasan at bulwagan ng kapulungan; at doon, sa kanilang pag-uusap, pinuri nila ang panginoon ng mga tao—si Haring Daśaratha.

Verse 21

अहो महात्मा राजाऽयमिक्ष्वाकुकुलनन्दनः।ज्ञात्वा यो वृद्धमात्मानं रामं राज्येऽभिषेक्ष्यति।।2.6.21।।

Ah! Ang dakilang-hiningang haring ito—karangalan ng angkan ni Ikṣvāku—yamang batid niyang siya’y tumanda na, itatalaga niya si Rāma sa paghahari ng kaharian.

Verse 22

सर्वेप्यनुगृहीता स्मो यन्नो रामो महीपतिः।चिराय भविता गोप्ता दृष्टलोकपरावरः।।2.6.22।।

Tunay ngang pinagpala tayong lahat, sapagkat si Rāma—na nakakabatid sa mataas at mababang kalagayan ng daigdig—ay magiging ating hari at tagapagtanggol sa mahabang panahon.

Verse 23

अनुद्धतमनाः विद्वान्धर्मात्मा भ्रातृवत्सलः।यथा च भ्रातृषु स्निग्धस्तथाऽस्मास्वपि राघवः।।2.6.23।।

Si Rāghava ay mapagpakumbaba, marunong, at makatarungan; mapagmahal sa mga kapatid. Kung paanong siya’y may init ng loob sa kanila, gayon din siya sa amin.

Verse 24

चिरं जीवतु धर्मात्मा राजा दशरथोऽनघः।यत्प्रसादोनभिषिक्तं तु रामं द्रक्ष्यामहे वयम्।।2.6.24।।

Mabuhay nang matagal ang makatarungan at walang dungis na Haring Daśaratha; sa kanyang biyaya, masisilayan naming si Rāma na naluklok sa pamamagitan ng banal na pagtatalaga.

Verse 25

एवंविधं कथयतां पौराणां शुश्रुवु स्तदा।दिग्भ्योपि श्रुतवृत्तान्ता: प्राप्ता जानपदा जनाः।।2.6.25।।

Habang ganito ang sinasabi ng mga mamamayan, noon ay dumating mula sa bawat panig ang mga taga-kanayunan—nakarinig na ng balita—at nakinig sa naganap.

Verse 26

ते तु दिग्भ्यः पुरीं प्राप्ता द्रष्टुं रामाभिषेचनम्।रामस्य पूरयामासुः पुरीं जानपदा जनाः।।2.6.26।।

Ngunit ang mga taga-kanayunan ay dumating sa lungsod mula sa bawat panig upang masaksihan ang paghirang kay Rāma, at pinuno nila ang lungsod ni Rāma.

Verse 27

जनौघैस्तैर्विसर्पद्भिः शुश्रुवे तत्र निस्वनः।पर्वसूदीर्णवेगस्य सागरस्येव निस्वनः।।2.6.27।।

Mula sa nagsisiksikang karamihang iyon na gumagalaw sa paligid, narinig doon ang isang ingay—gaya ng dagat na umuungal kapag sumisidhi ang alon sa mga panahong-tayog ng tubig.

Verse 28

ततस्तदिन्द्रक्षयसन्निभं पुरंदिदृक्षुभिर्जानपदैरुपागतैः।समन्तत स्सस्वनमाकुलं बभौसमुद्रयादोभिरिवार्णवोदकम्।।2.6.28।।

Pagkaraan, ang lunsod na yaon—na wari’y tahanan ni Indra—ay naging siksik at maingay sa lahat ng dako dahil sa mga taga-kanayunang dumating na sabik makakita; at ito’y kumislap na parang tubig-dagat na buhay sa mga nilalang-dagat.