Adhyaya 79

Verse 1

विशालोवाच । शर्मिष्ठा यस्य वै भार्या देवयानी वरानना । सौभाग्यं तत्र वै दृष्टमन्यथा नास्ति भूपते

Wika ni Viśāla: “Yaong ang asawa ay si Śarmiṣṭhā, at (may asawa ring) si Devayānī na may magandang mukha—doon lamang nasisilayan ang pagpapala at magandang kapalaran; kung hindi, hindi gayon, O hari.”

Verse 2

तत्कथं त्वं महाभाग अस्याः कार्यवशो भवेः । सपत्नजेन भावेन भवान्भर्ता प्रतिष्ठितः

Kung gayon, O marangal, paanong mapapasailalim ka sa kanyang kapangyarihan at kikilos ayon sa kanyang utos, gayong ikaw ay matatag bilang kanyang asawa, taglay ang dangal at karapatan ng isang may kasamang kabiyak?

Verse 3

ससर्पोसि महाराज भूतले चंदनं यथा । सर्पैश्च वेष्टितो राजन्महाचंदन एव हि

O dakilang hari, ikaw ay gaya ng sandal sa lupa—kahit napaliligiran ng mga ahas, tunay na sandal ka pa rin.

Verse 4

तथा त्वं वेष्टितः सर्पैः सपत्नीनामसंज्ञकैः । वरमग्निप्रवेशश्च शिखाग्रात्पतनं वरम्

Gayon din, kung ikaw ay napupulupot ng mga ‘ahas’ na tinatawag na mga karibal na asawa—mas mainam pang pumasok sa apoy; at higit pang mainam ang mahulog mula sa tuktok ng bundok.

Verse 5

रूपतेजः समायुक्तं सपत्नीसहितं प्रियम् । न वरं तादृशं कांतं सपत्नीविषसंयुतम्

Kahit ang minamahal na asawa na may anyo at ningning, kung may kasamang kabiyak na karibal, hindi iyon biyaya; ang ganyang sinta na may lason ng pag-aagawan ng co-wife ay hindi tunay na pagpapala.

Verse 6

तस्मान्न मन्यते कांतं भवंतं गुणसागरम् । राजोवाच । देवयान्या न मे कार्यं शर्मिष्ठया वरानने

Kaya hindi ka niya tinatanggap, O minamahal—bagaman ikaw ay dagat ng mga kabutihan. Wika ng hari: “O magandang mukha, wala akong kailangan kay Devayānī; kay Śarmiṣṭhā ako.”

Verse 7

इत्यर्थं पश्य मे कोशं सत्वधर्मसमन्वितम् । अश्रुबिंदुमत्युवाच । अहं राज्यस्य भोक्त्री च तव कायस्य भूपते

“Kaya masdan mo ang aking kabang-yaman, na puspos ng dharma at katapatan,” wika ni Aśrubindumatī. “O hari, ako ang tatamasá sa kaharian at ako rin ang may karapatan sa iyong mismong katawan.”

Verse 8

यद्यद्वदाम्यहं भूप तत्तत्कार्यं त्वया ध्रुवम् । इत्यर्थे मम देहि स्वं करं त्वं धर्मवत्सल

O hari, anumang sabihin ko, yaon ding gawain ay tiyak na isasagawa mo. Kaya, alang-alang dito, ibigay mo sa akin ang iyong sariling kamay bilang pagsang-ayon, O mangingibig sa dharma.

Verse 9

बहुधर्मसमोपेतं चारुलक्षणसंयुतम् । राजोवाच । अन्य भार्यां न विंदामि त्वां विना वरवर्णिनि

Ang hari ay nagsabi: “O maputi at marikit na ginang, puspos ng maraming kabutihan at mapalad na mga tanda, wala akong ninanais na ibang asawa kundi ikaw lamang.”

Verse 10

राज्यं च सकलामुर्वीं मम कायं वरानने । सकोशं भुंक्ष्व चार्वंगि एष दत्तः करस्तव

O magandang mukha, tamasahin mo ang kaharian at ang buong daigdig—pati ang aking mismong katawan—kasama ng kabang-yaman. O marikit ang mga sangkap, ang kamay kong ito ay iniaalay ko sa iyo sa pag-aasawa.

Verse 11

यदेव भाषसे भद्रे तदेवं तु करोम्यहम् । अश्रुबिंदुमत्युवाच । अनेनापि महाभाग तव भार्या भवाम्यहम्

“Anuman ang iyong sabihin, O marangal, gayon nga ang aking gagawin.” Wika ni Aśrubindumatī: “Sa pamamagitan din nito, O lubhang mapalad, ako’y magiging iyong asawa.”

Verse 12

एवमाकर्ण्य राजेंद्रो हर्षव्याकुललोचनः । गांधर्वेण विवाहेन ययातिः पृथिवीपतिः

Pagkarinig nito, ang haring panginoon—ang mga mata’y nanginginig sa galak—ay tinanggap si Yayāti, ang tagapaghari ng daigdig, sa kasalang Gandharva.

Verse 13

उपयेमे सुतां पुण्यां मन्मथस्य नरोत्तम । तया सार्द्धं महात्मा वै रमते नृपनंदनः

Ang pinakadakila sa mga lalaki ay pinakasalan ang banal at marangal na anak na babae ni Manmatha; at kasama niya, ang dakilang prinsipe ay tunay na nagagalak.

Verse 14

सागरस्य च तीरेषु वनेषूपवनेषु च । पर्वतेषु च रम्येषु सरित्सु च तया सह

Sa mga dalampasigan ng dagat, sa mga gubat at halamanan, sa kaaya-ayang kabundukan, at sa tabi ng mga ilog—doon siya nanatiling kasama niya.

Verse 15

रमते राजराजेंद्रस्तारुण्येन महीपतिः । एवं विंशत्सहस्राणि गतानि निरतस्य च

Ang emperador sa mga hari, ang panginoon ng lupa, ay nagalak sa sigla ng kabataan; at habang nalulubog sa kalayawan, dalawampung libong taon ang lumipas.

Verse 16

भूपस्य तस्य राजेंद्र ययातेस्तु महात्मनः । विष्णुरुवाच । एवं तया महाराजो ययातिर्मोहितस्तदा

O hari ng mga hari, tungkol sa dakilang-loob na si Yayāti na pinuno—si Viṣṇu ay nagsalita: noon, ang emperador na si Yayāti ay nalinlang dahil sa kanya.

Verse 17

कंदर्पस्य प्रपंचेन इंद्रस्यार्थे महामते । सुकर्मोवाच । एवं पिप्पल राजासौ ययातिः पृथिवीपतिः

O marunong, sa pakana ni Kāma at para sa layon ni Indra—wika ni Sukarmā—ganito ang salaysay tungkol kay Haring Pippala, si Yayāti, panginoon ng daigdig.

Verse 18

तस्या मोहनकामेन रतेन ललितेन च । न जानाति दिनं रात्रिं मुग्धः कामस्य कन्यया

Sa kanyang mapang-akit na pagnanasa—sa ligaya at mapaglarong lambingan—siya, nalilito dahil sa anak na babae ni Kāma, ay di na nakikilala kung araw ba o gabi.

Verse 19

एकदा मोहितं भूपं ययातिं कामनंदिनी । उवाच प्रणतं नम्रं वशगं चारुलोचना

Minsan, si Kāmanandinī—may magagandang mata—ay nagsalita kay Haring Yayāti na nahumaling; siya’y nakayuko, mapagpakumbaba, at lubos na nasa ilalim ng kanyang kapangyarihan.

Verse 20

अश्रुबिंदुमत्युवाच । संजातं दोहदं कांत तन्मे कुरु मनोरथम् । अश्वमेधमखश्रेष्ठं यजस्व पृथिवीपते

Wika ni Aśrubindumatī: “Minamahal, sumibol sa akin ang pagnanasa ng nagdadalang-tao; tuparin mo ang aking hiling. O panginoon ng lupa, isagawa mo ang Aśvamedha, ang pinakadakila sa mga handog.”

Verse 21

राजोवाच । एवमस्तु महाभागे करोमि तव सुप्रियम् । समाहूय सुतश्रेष्ठं राज्यभोगे विनिःस्पृहम्

Wika ng hari: “Mangyari nawa, O mapalad na ginang. Gagawin ko ang lubos na ikalulugod mo. Ipatawag ko ang aking dakilang anak, na walang pagnanasa sa mga aliw ng paghahari.”

Verse 22

समाहूतः समायातो भक्त्यानमितकंधरः । बद्धांजलिपुटो भूत्वा प्रणाममकरोत्तदा

Nang siya’y ipatawag, agad dumating si Amitakaṃdhara na puspos ng debosyon; pinagdugtong ang mga palad sa paggalang at saka nag-alay ng pagpupugay.

Verse 23

तस्याः पादौ ननामाथ भक्त्या नमितकंधरः । आदेशो दीयतां राजन्येनाहूतः समागतः

Pagkaraan, yumuko si Namitakaṃdhara na may debosyon, nagpatirapa sa kaniyang mga paa, at nagsabi: “O reyna, ipagkaloob ang iyong utos—narito ako, sapagkat ikaw ang tumawag.”

Verse 24

किं करोमि महाभाग दासस्ते प्रणतोस्मि च । राजोवाच । अश्वमेधस्य यज्ञस्य संभारं कुरु पुत्रक

“Ano ang ipagagawa mo sa akin, O mapalad na dakila? Ako’y iyong lingkod at yumuyuko sa iyo.” Wika ng hari: “Anak ko, ihanda mo ang mga kailangan para sa sakripisyong Aśvamedha.”

Verse 25

समाहूय द्विजान्पुण्यानृत्विजो भूमिपालकान् । एवमुक्तो महातेजाः पूरुः परमधार्मिकः

Tinipon niya ang mga banal na dvija, ang mga ṛtvij na pari ng ritwal, at ang mga tagapamahala ng lupain. Sa gayon kinausap si Pūru—maningning at lubhang matuwid.

Verse 26

सर्वं चकार संपूर्णं यथोक्तं तु महात्मना । तया सार्धं स जग्राह सुदीक्षां कामकन्यया

Tinupad niya ang lahat nang ganap, ayon sa sinabi ng dakilang kaluluwa; at kasama ang dalagang Kāma, tinanggap niya ang marangal na pagsisimula (sudīkṣā).

Verse 27

अश्वमेधयज्ञवाटे दत्वा दानान्यनेकधा । ब्राह्मणेभ्यो महाराज भूरिदानमनंतकम्

O dakilang hari, sa bakuran ng handog na Aśvamedha ay nagkaloob siya ng sari-saring dāna sa mga Brāhmaṇa—masagana at waring walang hanggan ang kanyang pagkakawanggawa.

Verse 28

दीनेषु च विशेषेण ययातिः पृथिवीपतिः । यज्ञांते च महाराजस्तामुवाच वराननाम्

At lalo na sa mga dukha, si Yayāti na hari at panginoon ng lupa ay nanguna. Sa pagtatapos ng paghahandog, kinausap ng dakilang hari ang babaeng may magandang mukha.

Verse 29

अन्यत्ते सुप्रियं बाले किं करोमि वदस्व मे । तत्सर्वं देवि कर्तास्मि साध्यासाध्यं वरानने

Sabihin mo sa akin, mahal kong dalaga, ano pa ang higit na ikalulugod mo—ano ang gagawin ko? O Devī, O magandang mukha, gagawin ko ang lahat, madali man o mahirap tuparin.

Verse 30

सुकर्मोवाच । इत्युक्ता तेन सा राज्ञा भूपालं प्रत्युवाच ह । जातो मे दोहदो राजंस्तत्कुरुष्व ममानघ

Sinabi ni Sukarmā: Nang siya’y kausapin ng haring iyon, sumagot siya sa pinuno: “O Hari, may pagnanais na sumibol sa akin—tuparin mo ito, O walang kasalanan.”

Verse 31

इंद्रलोकं ब्रह्मलोकं शिवलोकं तथैव च । विष्णुलोकं महाराज द्रष्टुमिच्छामि सुप्रियम्

Nais kong masilayan ang daigdig ni Indra, ang daigdig ni Brahmā, at ang daigdig ni Śiva; gayundin ang daigdig ni Viṣṇu, O dakilang hari, aking minamahal.

Verse 32

दर्शयस्व महाभाग यदहं सुप्रिया तव । एवमुक्तस्तयाराजातामुवाचससुप्रियाम्

"Ipakita mo sa akin, O lubhang mapalad, sapagkat ako’y lubos na mahalaga sa iyo." Nang masabi niya ito, nagsalita ang hari sa kanyang minamahal.

Verse 33

साधुसाधुवरारोहेपुण्यमेवप्रभाषसे । स्त्रीस्वभावाच्चचापल्यात्कौतुकाच्चवरानने

“Mabuti, mabuti ang iyong wika, O marangal na ginang na may marikit na tindig—pawang kabutihan ang iyong sinasambit. Ngunit, O magandang mukha, dahil sa likas ng babae—sa kapritso at sa payak na pag-uusisa—(ito’y nasabi/nangyari).”

Verse 34

यत्तवोक्तं महाभागे तदसाध्यं विभाति मे । तत्साध्यं पुण्यदानेन यज्ञेन तपसापि च

O lubhang mapalad, ang iyong sinabi’y wari’y di maisasakatuparan sa akin. Gayunman, natutupad ito sa pagbibigay ng mga handog na may kabanalan, sa paghahain ng yajña, at sa pagsasagawa ng tapasya.

Verse 35

अन्यथा न भवेत्साध्यं यत्त्वयोक्तं वरानने । असाध्यं तु भवत्या वै भाषितं पुण्यमिश्रितम्

O magandang mukha, sa ibang paraan ay hindi maisasakatuparan ang iyong sinabi. Gayunman, ang iyong mga salita—bagaman wari’y di maaabot—ay tunay na may halong kabutihan at nagdadala ng pagpapala.

Verse 36

मर्त्यलोकाच्छरीरेण अनेनापि च मानवः । श्रुतो दृष्टो न मेद्यापि गतः स्वर्गं सुपुण्यकृत्

Kahit taglay ang katawang-tao mula sa mundong mortal na ito, ni hindi ko pa narinig ni nakita—hanggang ngayon—ang sinumang tao, gaano man kabanal, na nakarating sa langit.

Verse 37

ततोऽसाध्यं वरारोहे यत्त्वया भाषितं मम । अन्यदेव करिष्यामि प्रियं ते तद्वद प्रिये

Pagkaraan, O marikit ang balakang, ang sinabi mo sa akin ay di maisasagawa. May iba akong gagawin na ikalulugod mo—sabihin mo, minamahal, kung ano iyon.

Verse 38

देव्युवाच । अन्यैश्च मानुषै राजन्न साध्यं स्यान्न संशयः । त्वयि साध्यं महाराज सत्यंसत्यं वदाम्यहम्

Sinabi ng Diyosa: “O Hari, sa ibang mga tao ay hindi ito maisasagawa—walang alinlangan. Ngunit sa pamamagitan mo ay magagawa ito, dakilang hari; tunay, tunay ang sinasabi ko.”

Verse 39

तपसा यशसा क्षात्रै र्दानैर्यज्ञैश्च भूपते । नास्ति भवादृशश्चान्यो मर्त्यलोके च मानवः

O hari, sa pamamagitan ng tapasya, dangal, lakas ng kṣatriya, mga handog at mga yajña—wala nang ibang taong tulad mo sa mundong mortal.

Verse 40

क्षात्रं बलं सुतेजश्च त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम् । तस्मादेवं प्रकर्तव्यं मत्प्रियं नहुषात्मज

Ang kapangyarihang kṣatriya, lakas, at marangal na ningning—lahat ay nakasalalay sa iyo. Kaya gawin mo ito sa ganitong paraan, O anak ni Nahuṣa, sapagkat ito’y mahal sa akin.

Verse 79

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने मातापितृतीर्थवर्णने ययातिचरित्रे एकोनाशीतितमोऽध्यायः

Sa gayon nagwakas ang ikapitumpu’t siyam na kabanata ng Śrī Padma Purāṇa, sa Bhūmi-khaṇḍa—sa salaysay ni Vena, sa paglalarawan ng banal na tīrtha ng Ina at Ama, at sa kasaysayan ni Yayāti.