Adhyaya 52
Bhumi KhandaAdhyaya 5248 Verses

Adhyaya 52

Sudevā’s Ascent to Heaven (Merit, Hospitality, and Release from Hell)

Sa PP.2.52, inihaharap ang isang aral ng dharma tungkol sa paggalang at pagtanggap sa karapat-dapat na panauhin. Dumating ang isang babae na nag-anyong pulubi; siya’y pinarangalan sa paliligo, pananamit, pagkain, at mga palamuti—itinuturing na pinakamataas na gawaing nakalulugod ang ganitong pagkamapagpatuloy. Ngunit ang salaysay ay lumihis sa isang masidhing pagtatapat: isinalaysay ng nagsasalita ang dating pagkukulang sa paggalang—walang paghuhugas ng paa, walang paglilingkod—na humantong sa kamatayan sa dalamhati, pagdakip ng mga sugo ni Yama, at matitinding parusa sa impiyerno, pati mga mababang muling pagsilang sa sinapupunan ng hayop. Humingi siya ng pagligtas kay Reyna Sudevā at sa Devī. Ipinakikilala si Haring Ikṣvāku bilang anyo ni Viṣṇu at si Sudevā bilang Śrī; ang kanyang satī-dharma ay nagiging parang banal na tīrtha. Ipinagkaloob ng Devī ang bisa ng isang taong puṇya; ang nagdurusa ay nagbagong-anyo bilang maningning na nilalang at umakyat sa langit, pinupuri ang biyaya ni Sudevā.

Shlokas

Verse 1

शिवशर्मोवाच । मंगले श्रूयतां वाक्यं यदि पृच्छसि सांप्रतम् । यदर्थं हि त्वया पृष्टं तन्निबोध वरानने

Sinabi ni Śivaśarman: “O Maṅgalā, pakinggan mo ang aking mga salita, yamang nagtatanong ka ngayon. Ang iyong itinanong—unawain mo iyon, O marikit ang mukha.”

Verse 2

इयं हि सांप्रतं प्राप्ता वराकी भिक्षुरूपिणी । वसुदत्तस्य विप्रस्य सुतेयं चारुलोचने

Ang abang babaeng ito’y dumating ngayon, nag-anyong pulubi at namamalimos. O may magagandang mata, siya ang anak na babae ng brāhmaṇa na si Vasudatta.

Verse 3

सुदेवा नाम भद्रेयं मम जाया प्रिया सदा । केनापि कारणेनैव देशं त्यक्त्वा समागता

O pinagpala, ang aking minamahal na asawa ay si Sudevā; lagi siyang mahal sa akin. Ngunit sa di-mabatid na dahilan, iniwan niya ang sariling lupain at naparito.

Verse 4

ममदुःखेन दग्धेयं वियोगेन वरानने । मां ज्ञात्वा तु समायाता भिक्षुरूपेण ते गृहम्

O marikit ang mukha, ako’y sinusunog ng dalamhati at ng paghihiwalay. Gayunman, nang makilala mo ako, dumating ka sa iyong tahanan na nakabihis bilang pulubing asceta.

Verse 5

एवं ज्ञात्वा त्वया भद्रे आतिथ्यं परिशोभितम् । कर्त्तव्यं न च संदेह इच्छंत्या मम सुप्रियम्

Sa pagkaalam nito, o marangal na ginang, nararapat mong parangalan at pagningningin ang tungkulin ng pagtanggap sa panauhin; huwag mag-alinlangan, kung nais mong gawin ang lubhang ikalulugod ko.

Verse 6

भर्तुर्वाक्यं निशम्यैव मंगला पतिदेवता । हर्षेण महताविष्टा स्वयमेव सुमंगला

Nang marinig ang salita ng kanyang asawa, si Maṅgalā—na itinuring ang asawa bilang kanyang diyos—ay napuspos ng malaking galak, at siya mismo’y naging lubhang mapalad.

Verse 7

स्नानाच्छादन भोज्यं च मम चक्रे वरानने । रत्नकांचनयुक्तैश्चाभरणैश्च पतिव्रता

O marikit ang mukha, ang tapat na asawang iyon ay naglaan para sa akin ng paliligo, pananamit, at pagkain; at gayundin ng mga alahas na may hiyas at ginto.

Verse 8

अहं हि भूषिता भद्रे तयैव पतिकाम्यया । तयाहं भूषिता देवि मानस्नानैश्च भोजनैः

Tunay nga, O mabait na giliw, pinarangalan niya ako—yaong babaeng sabik sa kanyang asawa. O diyosa, pinarangalan niya ako sa paglilinis ng isip at sa mga handog na pagkain.

Verse 9

भर्त्राहं मानिता देवि जातं दुःखमनंतकम् । ममोरसि महातीव्रं सर्वप्राणविनाशनम्

O Diyosa, bagaman pinarangalan ako ng aking asawa, sumibol ang walang-hanggang dalamhati; sa aking dibdib ay may napakatinding pighati na wari’y wawasak sa lahat ng hininga ng buhay.

Verse 10

तस्या मानो मया दृष्टो दुःखमात्मगतं तथा । चिंता मे दारुणा जाता यया प्राणा व्रजंति मे

Nakita ko ang sugatang dangal niya, at gayundin ang dalamhating pumasok sa aking sariling puso. Isang kakila-kilabot na pag-aalala ang sumapit sa akin—na wari’y umaalis na ang aking hininga ng buhay.

Verse 11

कदापि वचनं दत्तं न मया पापया शुभम् । अस्यैव विप्रवर्यस्य आचरंत्या च दुष्कृतम्

Kailanma’y wala akong—makasalanang babae—nasambit na kahit isang mapalad na salita; sa halip, sa aking pag-uugali sa dakilang brāhmaṇa na ito, nakagawa ako ng kasamaan.

Verse 12

पादप्रक्षालनं नैव अंगसंवाहनं नहि । एकांतं न मया दत्तं तस्यैव हि महात्मनः

Hindi ko man lamang hinugasan ang kanyang mga paa, ni minasahe ang kanyang mga katawan; tunay, hindi ko pa nga ipinagkaloob ang pag-iisang-usap sa dakilang kaluluwang iyon.

Verse 13

संभाषां कथमस्यैव करिष्ये पापनिश्चया । रात्रौ चैव तदा तत्र पतिता दुःखसागरे

Paano ko pa siya makakausap, gayong sa kasalanan ako’y nagpasya? At nang gabing yaon, doon ako nahulog sa dagat ng dalamhati.

Verse 14

एवं हि चिंतमानायाः स्फुटितं हृदयं मम । गताः प्राणास्तदा कायं परित्यज्य वरानने

Sa gayong pagninilay, nabiyak ang aking puso; noon, ang aking hininga-buhay ay lumisan, iniwan ang katawan, O marikit ang mukha.

Verse 15

तत्र दूताः समायाता धर्मराजस्य वै तदा । वीराश्च दारुणाः क्रूरा गदाचक्रासिधारिणः

Noon, dumating nga roon ang mga sugo ni Dharmarāja—matatapang, nakapanghihilakbot at mabangis—may dalang pamalo, chakrá, at mga tabak.

Verse 16

तैस्तु बद्धा महाभागे शृंखलैर्दृढबंधनैः । नीता यमपुरं तैस्तु रुदमाना सुदुःखिता

Ngunit ako’y iginapos nila, O marangal na ginang, ng mga tanikalang mahigpit ang pagkakabigkis; at dinala nila ako sa lungsod ni Yama, habang ako’y umiiyak sa matinding pighati.

Verse 17

मुद्गरैस्ताड्यमानाहं दुर्गमार्गेण पीडिता । भर्त्स्यमाना यमस्याग्रे तैस्तत्राहं प्रवेशिता

Hinahampas ako ng mga pamukpok at pinahihirapan sa kakila-kilabot na daan; pinagsusumamo’t pinapagalitan, at sapilitang ipinasok nila ako roon sa harap ni Yama.

Verse 18

दृष्टाहं यमराजेन सक्रोधेन महात्मना । अंगारसंचये क्षिप्ता क्षिप्ता नरकसंचये

Nakita ako ni Yamarāja, ang dakilang may-espiritu, sa galit; at ako’y inihagis sa bunton ng naglalagablab na baga—inihagis sa nagtipong lagim ng impiyerno.

Verse 19

लोहस्य पुरुषं कृत्वा अग्निना परितापितः । ममोरसि समुत्क्षिप्तो निजभर्तुश्च वंचनात्

Pagkaraang humubog ng isang lalaking bakal at painitin sa apoy, iyon ay inihagis sa aking dibdib—dahil sa panlilinlang na ginawa ng sarili kong asawa.

Verse 20

नानापीडातिसंतप्ता नरकाग्निप्रतापिता । तैलद्रोण्यां परिक्षिप्ता करम्भवालुकोपरि

Sa sari-saring pahirap ako’y labis na napaso at sa ningas ng impiyernong apoy ay tinupok; saka sila inihahagis sa isang labangan ng langis, sa ibabaw ng latak na lugaw at mainit na buhangin.

Verse 21

असिपत्रैश्च संच्छिन्ना जलमंत्रेण वाहिता । कूटशाल्मलिवृक्षेषु क्षिप्ता तेन महात्मना

Pinagpira-piraso ng mga dahong tila espada at inanod ng rumaragasang agos na pinalakas ng mantra sa tubig, sila’y inihagis ng dakilang iyon sa mapanlinlang na mga punong śālmalī.

Verse 22

पूयशोणितविष्ठायां पतिता कृमिसंकुले । सर्वेषु नरकेष्वेवं क्षिप्ताहं नृपनंदिनि

“Nahulog ako sa nana, dugo, at dumi, na hitik sa mga uod. Ganyan ako inihagis sa lahat ng mga impiyerno, O prinsesa.”

Verse 23

पीडायुक्तेषु तीव्रेषु तेनैवापि महात्मना । करपत्रैः पाटिताहं शक्तिभिस्ताडिता भृशम्

Sa mga mababangis na pahirap na yaon, ako man ay pinagdusa ng yaong dakilang-kaluluwa—hiniwa ng mga talim na wari’y kutsilyo at marahas na paulit-ulit na tinamaan ng mga sibat.

Verse 24

अन्येष्वेव नरकेषु पातिता नृपनंदिनि । योनिगर्तेषु क्षिप्तास्मि पतिता दुःखसंकटे

O prinsesa, itinapon din ako sa iba pang mga impiyerno; inihagis sa mga hukay ng mga sinapupunan (muling pagsilang), ako’y nahulog sa isang mabigat na bangin ng pagdurusa.

Verse 25

धर्मराजेन तेनाहं नरकेषु निपातिता । वल्गुनीयोनिमासाद्य भुक्तं दुःखं सुदारुणम्

Sa utos ng yaong Dharmarāja (Yama), ako’y ibinagsak sa mga impiyerno; at nang marating ko ang sinapupunan ng isang Valgunī, tiniis ko ang lubhang kakila-kilabot na pagdurusa.

Verse 26

गताहं क्रौष्टुकीं योनिं शुनीयोनिं पुनर्गता । सकुक्कुटीं च मार्जारीमाखुयोनिं गता ह्यहम्

Napasok ako sa sinapupunan ng isang asong-gubat; muli akong napasok sa sinapupunan ng isang asong babae. Naging inahin na manok din ako, pusang babae, at tunay ngang napasok ko ang sinapupunan ng isang daga.

Verse 27

एवं योनिविशेषेषु पापयोनिषु तेन च । क्षिप्तास्मि धर्मराजेन पीडिता सर्वयोनिषु

Gayon, sa iba’t ibang uri ng sinapupunan—sa mga makasalanang kapanganakan—itinapon ako ni Dharmarāja at pinahirapan sa bawat anyo ng pagsilang.

Verse 28

तेनैवाहं कृता भूमौ शूकरी नृपनंदिनि । तवहस्ते महाभागे संति तीर्थान्यनेकशः

Sa pamamagitan niya lamang ako’y ginawang baboy-ramo sa lupa, O anak ng hari. O mapalad na ginang, sa iyong kamay ay naroroon ang maraming banal na tīrtha, mga pook-paglalakbay.

Verse 29

तेनोदकेन सिक्तास्मि त्वयैव वरवर्णिनि । मम पापं गतं देवि प्रसादात्तव सुंदरि

O maputi at marikit na ginang, ikaw mismo ang nagwisik sa akin ng tubig na iyon. O Diyosa, sa iyong biyaya, nawala ang aking kasalanan, O kagandahan.

Verse 30

तवैव तेजःपुण्येन जातं ज्ञानं वरानने । इदानीं मामुद्धरस्व पतितां नरकसंकटे

O magandang-mukha, sa iyong sariling ningning at kabanalan nagmula ang kaalamang ito. Ngayon, iahon mo ako—nahulog sa panganib ng impiyerno.

Verse 31

यदा नोद्धरसे देवि पुनर्यास्यामि दारुणम् । नरकं च महाभागे त्राहि मां दुःखभागिनीम्

Kung hindi mo ako iaahon, O Diyosa, muli akong mapapasa kakila-kilabot na impiyerno. O mapalad na ginang, iligtas mo ako—ako na kabahagi ng pagdurusa.

Verse 32

गताहं पापभावेन दीनाहं च निराश्रया । सुदेवोवाच । किं कृतं हि मया भद्रे सुकृतं पुण्यसंभवम्

“Ako’y nalugmok sa makasalanang pag-iisip; ako’y abang-aba at walang masandalan.” Sinabi ni Sudeva: “O pinagpalang ginang, anong mabuting gawa ang nagawa ko—anong kabutihang pinagmumulan ng puṇya?”

Verse 33

येनाहमुद्धरे त्वां वै तन्मे त्वं वद सांप्रतम् । शूकर्युवाच । अयं राजा महाभाग इक्ष्वाकुर्मनुनंदनः

“Sabihin mo sa akin ngayon din kung sa anong paraan kita tunay na maililigtas.” Wika ni Śūkarī: “Ito ang lubhang mapalad na hari—si Ikṣvāku, ang kagalakan ng angkan ni Manu.”

Verse 34

विष्णुरेष महाप्राज्ञो भवती श्रीर्हि नान्यथा । पतिव्रता महाभागा पतिव्रतपरायणा

Siya ay si Viṣṇu, ang lubhang marunong; at ikaw nga ay si Śrī (Lakṣmī)—walang iba. O lubhang mapalad na ginang, ikaw ay pativrata, ganap na nakatuon sa panatang katapatan sa asawa.

Verse 35

त्वं सती सर्वदा भद्रे सर्वतीर्थमयी प्रिया । देवि सर्वमयी नित्यं सर्वदेवमयी सदा

O mapalad at mabuting isa, ikaw ay sātī magpakailanman, tapat at dalisay; minamahal ka—taglay mo ang lahat ng banal na tīrtha. O Devī, ikaw ang di-nagmamaliw na kabuuan ng lahat; magpakailanman ikaw ang sagisag ng lahat ng mga diyos.

Verse 36

महापतिव्रता लोक एका त्वं नृपतेः प्रिया । यया शुश्रूषितो भर्ता भवत्या हि अहर्निशम्

O reyna, ikaw lamang sa daigdig ang dakilang huwaran ng pativrata, ang minamahal ng hari; sapagkat sa iyo, ang iyong asawa ay tunay na napaglingkuran araw at gabi.

Verse 37

एकस्य दिवसस्यापि पुण्यं देहि वरानने । पति शुश्रूषितस्यापि यदि मे कुरुषे प्रियम्

O magandang mukha, ipagkaloob mo sa akin ang kabutihang-dangal (puṇya) kahit ng isang araw—kung gagawin mo ang nakalulugod sa akin—yaong puṇya ng isang naglingkod nang tapat sa kanyang asawa.

Verse 38

मम माता पिता त्वं वै त्वं मे गुरुः सनातनः । अहं पापा दुराचारा असत्या ज्ञानवर्जिता

Ikaw lamang ang aking ina at ama; Ikaw ang aking walang-hanggang Guru. Ako’y makasalanan, masama ang asal, sinungaling, at salat sa tunay na kaalaman.

Verse 39

मामुद्धर महाभागे भीताहं यमताडनैः । सुकलोवाच । एवं श्रुत्वा तया प्रोक्तं समालोक्य नृपं तदा

“Iligtas mo ako, O mapalad na dakila; nanginginig ako sa hagupit ng mga lingkod ni Yama.” Sabi ni Sukala: Nang marinig niya ang sinabi niya, tumingin siya noon sa hari.

Verse 40

किं करोमि महाराज एषा किं वदते पशुः । इक्ष्वाकुरुवाच । एनां दुःखां वराकीं वै पापयोनिं गतां शुभे

“Ano ang gagawin ko, O dakilang hari? Ano ang sinasabi ng nilalang na ito?” Sumagot si Ikṣvāku: “O mapalad, siya’y tunay na dukha at kaawa-awa—nalugmok sa sinapupunang makasalanan.”

Verse 41

समुद्धरस्व पुण्यैस्त्वं महच्छ्रेयो भविष्यति । एवमुक्ता वरा नारी सुदेवा चारुमंगला

“Iangat mo ang iyong sarili sa pamamagitan ng mga gawaing may kabutihan; darating sa iyo ang dakilang kapakanan at pinakamataas na kabutihan.” Sa gayong salita, ang marangal na babae—si Sudevā, na kaakit-akit ang pagpapala—(ay naroon).

Verse 42

उवाचैकाब्दपुण्यं ते मया दत्तं वरानने । एवमुक्तेन वाक्येन तया देव्या हि तत्क्षणात्

Sinabi niya, “O may magandang mukha, ipinagkaloob ko sa iyo ang kabutihang-bunga ng isang buong taon.” Sa gayong mga salita ng Diyosa, sa mismong sandaling iyon…

Verse 43

रूपयौवनसंपन्ना दिव्यमालाविभूषिता । दिव्यदेहा च संभूता तेजोज्वालासमावृता

Pinagkalooban ng ganda at kabataan, pinalamutian ng makalangit na kuwintas ng bulaklak, siya’y lumitaw na may banal na katawan—nababalot sa naglalagablab na liwanag.

Verse 44

सर्वभूषणशोभाढ्या नानारत्नैश्च शोभिता । संजाता दिव्यरूपा सा दिव्यगंधानुलेपना

Nagniningning sa lahat ng palamuti at pinalamutian ng sari-saring hiyas, siya’y nagkaroon ng banal na anyo, pinahiran ng makalangit na samyo.

Verse 45

दिव्यं विमानमारूढा अंतरिक्षं गता सती । तामुवाच ततो राज्ञीं प्रणतानतकंधरा

Sumakay siya sa makalangit na vimāna at lumipad sa himpapawid ang banal na babae. Pagkaraan, nakayukong may paggalang, kinausap niya ang reyna.

Verse 46

स्वस्त्यस्तु ते महाभागे प्रसादात्तव सुंदरि । व्रजामि पातकान्मुक्ता स्वर्गं पुण्यतमं शुभम्

Pagpapala sa iyo, O dakilang mapalad. Sa iyong biyaya, O marikit, ako’y lumalakad—pinalaya sa kasalanan—patungo sa mapalad na langit, ang pinakabanal na dako.

Verse 47

प्रणम्यैवं गता स्वर्गं सुदेवा शृणु सत्तम । एतत्ते सर्वमाख्यातं सुकलाया निवेदितम्

Sa gayon ay nagpatirapa at nagtungo sa langit. O Sudevā, makinig, O pinakadakila sa mga banal: ang lahat ng ito’y ganap nang naipahayag sa iyo, ayon sa isinalaysay ni Sukalā.

Verse 52

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे सुदेवास्वर्गारोहणंनाम द्विपंचाशत्तमोऽध्यायः

Sa gayon nagwawakas ang ikalimampu’t ikalawang kabanata, na tinatawag na “Pag-akyat ni Sudeva sa Langit,” sa Bhūmi-khaṇḍa ng kagalang-galang na Padma Purāṇa, sa salaysay ni Vena at sa kasaysayan ni Sukalā.