Adhyaya 40
Bhumi KhandaAdhyaya 4046 Verses

Adhyaya 40

Fruits of Occasional (Festival-Specific) Charity — The Vena Episode

Sa Adhyaya 40, lumilipat ang aral mula sa pang-araw-araw na dāna tungo sa naimittika-dāna—pagkakawanggawa sa mga dakilang kapistahan (mahā-parva) at sa mga banal na tīrtha. Itinuturo ni Viṣṇu kay Haring Vena ang iba’t ibang bunga ng pagbibigay ayon sa bigat ng handog: elepante, karwahe, kabayo, lupa at mga baka, kasuotan na may ginto, mga palamuti, at mga handog na may ritwal gaya ng gintong sisidlang puno ng ghee na sinasamba sa mga mantrang Veda at sa ṣoḍaśopacāra. Paulit-ulit na binibigyang-diin ang pagiging karapat-dapat ng tatanggap (pātra, marangal na brāhmaṇa), ang śraddhā, ang lihim at mapagkumbabang pagbibigay, at ang wastong panahon at lugar bilang nagpaparami ng puṇya. Sa ganitong dāna, ipinapangako ang paghahari, kasaganaan, karunungan, at sa huli ay paninirahan sa Vaikuṇṭha. Sa wakas, nagbababala ang salaysay: dahil sa pagkakapit, kasakiman, at māyā, nalilimutan ng mga tagapagmana ang kawanggawa at napapahamak sa landas ni Yama. Kaya nararapat na magbigay nang kusang-loob habang nabubuhay pa.

Shlokas

Verse 1

वेन उवाच । नित्यदानफलं देव त्वत्तः पूर्वं मया श्रुतम् । नैमित्तिकस्य दानस्य दत्तस्यापि हि यत्फलम्

Sinabi ni Vena: “O Deva, dati ko nang narinig mula sa iyo ang bunga ng palagiang (araw-araw) na dāna. Ngayon, ano naman ang bunga ng paminsan-minsang kawanggawa—yaong ibinibigay sa isang takdang pagkakataon?”

Verse 2

तत्फलं मे समाचक्ष्व त्वत्प्रसादात्प्रयत्नतः । महातृप्तिं न गच्छामि श्रोतुं श्रद्धा प्रवर्तते

Ipaliwanag mo sa akin nang ganap ang bungang iyon—sa iyong biyaya at sa masidhing pagsisikap. Hindi pa ako lubusang nasisiyahan; patuloy na lumalago ang aking pananampalatayang makinig pa.

Verse 3

विष्णुरुवाच । नैमित्तिकं प्रवक्ष्यामि दानमेव नृपोत्तम । महापर्वणि संप्राप्ते येन दानानि श्रद्धया

Sinabi ni Viṣṇu: O pinakadakila sa mga hari, ipaliliwanag ko ang paminsan-minsang dāna. Ito yaong kawanggawang ginagawa kapag dumarating ang dakilang banal na kapistahan, at ang mga handog ay iniaalay nang may pananampalataya.

Verse 4

सत्पात्रेभ्यः प्रदत्तानि तस्य पुण्यफलं शृणु । गजं रथं प्रदत्ते यो ह्यश्वं चापि नृपोत्तम

Pakinggan mo ang banal na bunga ng kabutihang dulot ng mga handog na ibinigay sa mga karapat-dapat: O pinakadakila sa mga hari, yaong nagkakaloob ng elepante, ng karuwahe, at maging ng kabayo…

Verse 5

स च भृत्यैस्तु संयुक्तः पुण्यदेशे नृपोत्तमः । जायते हि महाराज मत्प्रसादान्न संशयः

At ang pinakadakilang haring iyon, kasama ang kaniyang mga lingkod, ay tunay na isisilang sa isang banal na lupain, O dakilang hari—sa pamamagitan ng aking biyaya; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 6

राजा भवति धर्मात्मा ज्ञानवान्बलवान्सुधीः । अजेयः सर्वभूतानां महातेजाः प्रजायते

Siya’y nagiging hari—matuwid ang diwa, may kaalaman, malakas, at tunay na marunong; di-matatalo ng alinmang nilalang, siya’y isinisilang na may dakilang ningning.

Verse 7

महापर्वणि संप्राप्ते भूमिदानं ददाति यः । गोदानं वा महाराज सर्वभोगपतिर्भवेत्

O dakilang hari, kapag dumarating ang isang dakilang banal na kapistahan, sinumang maghandog ng lupain—o kahit maghandog ng baka—ay nagiging panginoon ng lahat ng kaligayahan at kasaganaan.

Verse 8

ब्राह्मणाय सुपुण्याय दानं दद्यात्प्रयत्नतः । महादानानि यो दद्यात्तीर्थे पर्वणि पात्रवित्

Sa taimtim na pagsisikap, dapat magbigay ng kawanggawa sa isang lubhang banal na brāhmaṇa. Ang nakaaalam sa pagiging karapat-dapat ng tatanggap at nagkakaloob ng dakilang mga handog sa tīrtha at sa mga araw ng kapistahan (parvan) ay nagkakamit ng dakilang kabutihan.

Verse 9

तेषां चिह्नं प्रवक्ष्यामि भूपतित्वं प्रजायते । तीर्थे पर्वणि संप्राप्ते गुप्तदानं ददाति यः

Ipahahayag ko ang kanilang tanda, na pinagmumulan ng paghahari: kapag dumating sa banal na tawiran sa panahon ng kapistahang panrelihiyon, yaong nagbibigay ng limos nang lihim—nagkakamit ng pagkahari.

Verse 10

निधीनामाशुसंप्राप्तिरक्षरा परिजायते । महापर्वणि संप्राप्ते तीर्थेषु ब्राह्मणाय च

Ang mabilis na pagdating ng mga kayamanan ay tiyak na nagbubunga—lalo na kapag sumapit ang dakilang banal na kapistahan—sa pamamagitan ng mga gawa sa mga tīrtha at sa pag-aalay o paggalang din sa isang brāhmaṇa.

Verse 11

सुचैलं च महादानं कांचनेन समन्वितम् । पुण्यं फलं प्रवक्ष्यामि तस्य दानस्य भूपते

At ngayon, O hari, ipahahayag ko ang banal na bunga ng dakilang handog na yaon—mariringal na kasuotan na may kasamang ginto.

Verse 12

जायंते बहवः पुत्राः सुगुणा वेदपारगाः । आयुष्मंतः प्रजावंतो यशः पुण्यसमन्विताः

Maraming anak na lalaki ang isisilang—mabubuti ang asal, bihasa sa mga Veda—mahahaba ang buhay, may mga supling, at pinagkakalooban ng dangal at kabutihang-loob.

Verse 13

विपुलाश्चैव जायंते स्फीता लक्ष्मीर्महामते । सौख्यं च लभते पुण्यं धर्मवान्परिजायते

At tunay na sagana ang mga biyayang lilitaw; uunlad ang kasaganaan at kapalaran, O marunong. Makakamtan ang ligaya at kabutihan, at isisilang ang isang taong matuwid sa gayong angkan.

Verse 14

महापर्वणि संप्राप्ते तीर्थे गत्वा प्रयत्नतः । कपिलां कांचनीं दद्याद्ब्राह्मणाय महात्मने

Kapag dumating ang dakilang araw ng banal na kapistahan, magsikap na magtungo sa isang banal na tīrtha, at maghandog sa marangal na brāhmaṇa ng kapilā na baka, pinalamutian ng ginto.

Verse 15

तस्य पुण्यं प्रवक्ष्यामि दानस्य च महामते । कपिलादो महाराज सर्वसौख्यान्प्रभुंजति

O dakilang may isip, ipahahayag ko ang kabanalan ng handog na iyon. Sa pag-aalay ng kapilā na baka, O hari, tinatamasa ang lahat ng uri ng kaligayahan.

Verse 16

यावद्ब्रह्मा प्रजीवेत्स तावत्तिष्ठति तत्र सः । महापर्वणि संप्राप्ते अलंकृत्य च गां तदा

Hangga’t nabubuhay si Brahmā, gayon katagal siyang nananatili roon. At kapag dumating ang dakilang araw ng kapistahan, saka nila pinalalamutian ang baka sa panahong iyon.

Verse 17

कांचनेनापि संयुक्तां वस्त्रालंकारभूषणैः । तस्य दानस्य राजेंद्र फलभोगं वदाम्यहम्

Kahit pa ito’y kalakip ang ginto, mga kasuotan, palamuti at alahas—O hari—ilalarawan ko ngayon ang pagtamasa sa bunga ng gayong handog.

Verse 18

विपुला जायते लक्ष्मीर्दानभोगसमाकुला । सर्वविद्यापतिर्भूत्वा विष्णुभक्तो भवेत्किल

Sumisilang ang saganang Lakṣmī, kalakip ang kagalakan ng pagbibigay at karapat-dapat na pagtamasa. Nagiging panginoon ng lahat ng kaalaman, at tunay na nagiging deboto ni Viṣṇu.

Verse 19

विष्णुलोके वसेन्मर्त्यो यावत्तिष्ठति मेदिनी । तीर्थं गत्वा तु यो दद्याद्ब्राह्मणाय विभूषणम्

Ang mortal ay mananahan sa daigdig ni Viṣṇu habang nananatili ang lupa, kung siya’y pumunta sa isang tīrtha at maghandog ng palamuti sa isang brāhmaṇa.

Verse 20

भुक्त्वा तु विपुलान्भोगानिन्द्रेण क्रीडते सह । महापर्वणि संप्राप्ते वस्त्रं च द्विजपुंगवे

Matapos tamasahin ang saganang kaluguran, nakipaglaro siya kay Indra. Nang dumating ang dakilang kapistahan, naghandog siya ng kasuotan sa marangal na brāhmaṇa.

Verse 21

दत्त्वान्नं भूमिसंयुक्तं पात्रे श्रद्धासमन्वितः । मोदते स तु वैकुंठे विष्णुतुल्यपराक्रमः

Nagkaloob siya ng pagkain na may kasamang kaloob na lupa sa karapat-dapat na tatanggap, na may pananampalataya; kaya siya’y nagagalak sa Vaikuṇṭha, taglay ang lakas na tulad ni Viṣṇu.

Verse 22

सवस्त्रं कांचनं दत्त्वा द्विजाय परिशांतये । स्वेच्छया अग्निसदृशो वैकुंठे स वसेत्सुखी

Naghandog siya ng ginto kasama ng mga kasuotan sa isang brāhmaṇa upang ganap na mapayapa; at ayon sa kanyang kalooban, nagniningning na parang apoy, siya’y masayang nananahan sa Vaikuṇṭha.

Verse 23

सुवर्णस्य सुकुंभं च घृतेन परिपूरयेत् । पिधानं रौप्यं कर्तव्यं वस्त्रहारैरलंकृतम्

Dapat punuin ang isang mainam na gintong banga ng ghee. Ang takip nito’y dapat yari sa pilak at pinalamutian ng mga kasuotan at mga kuwintas ng bulaklak.

Verse 24

पुष्पमालान्वितं कुर्याद्ब्रह्मसूत्रेण शोभितम् । प्रतिष्ठितं वेदमंत्रैस्तं संपूज्य महामते

Dapat itong ihanda na may kuwintas ng mga bulaklak at pagandahin ng banal na Brahma-sūtra (sagradong sinulid). Matapos itong italaga sa pamamagitan ng mga mantrang Veda, saka ito sambahin nang ganap, O dakilang may isip.

Verse 25

उपचारैः पवित्रैश्च षोडशैः परिपूजयेत् । स्वलंकृत्य ततो दद्याद्ब्राह्मणाय महात्मने

Dapat itong sambahin nang lubos sa pamamagitan ng labing-anim na dalisay na handog-ritwal. Pagkaraang pagandahin, saka ito ibigay sa isang marangal at dakilang-loob na brāhmaṇa.

Verse 26

षोडशैव ततो गावः सवस्त्राः कांस्यदोहनाः । कुंभयुक्ताश्च चत्वारो दक्षिणां च सकांचनाम्

Pagkatapos, (maghandog) ng labing-anim na baka, bawat isa’y may kasamang damit at mga sisidlang tansong pamiga ng gatas; at apat na banga ng tubig (kumbha), kasama ang dakṣiṇā na may ginto.

Verse 27

तथा द्वादशका गावो वस्त्रालंकारभूषणाः । पृथग्भूताय विप्राय दातव्या नात्र संशयः

Gayundin, labindalawang baka—kasama ang mga kasuotan, palamuti, at alahas—ay dapat ibigay sa brāhmaṇang itinalaga bilang hiwalay na tatanggap; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 28

एवमादीनि दानानि अन्यानि नृपनंदन । तीर्थकालं सुसंप्राप्य विप्रावसथमेव च

O prinsipe, ang iba pang mga kaloob na tulad nito ay dapat ding ibigay—kapag natamo nang wasto ang angkop na panahon sa isang banal na tīrtha, at gayundin sa tahanang-panuluyan ng isang brāhmaṇa.

Verse 29

श्रद्धाभावेन दातव्यं बहुपुण्यकरं भवेत् । विष्णुरुवाच । विष्णुमुद्दिश्य यद्दानं कामनापरिकल्पितम्

Ang handog ay dapat ibigay nang may pananampalataya; nagiging bukal ito ng saganang kabutihang-loob (puṇya). Wika ni Viṣṇu: ang pag-aalay na inihahandog na may paggunita kay Viṣṇu, kahit na inisip na may hangaring bunga…

Verse 30

तस्य दानस्य भावेन भावनापरिभावितः । तादृक्फलं समश्नाति मानुषो नात्र संशयः

Ang tao, na napupuspos ng layon ng gayong handog at nahuhubog ng pagninilay na iyon, tiyak na tumatanggap ng katumbas na bunga; dito’y walang alinlangan.

Verse 31

अभ्युदयं प्रवक्ष्यामि यज्ञादिषु प्रवर्तते । तेन दानेन तस्यापि श्रद्धया च द्विजोत्तम

Ipapaliwanag ko ang ritwal na tinatawag na Abhyudaya, na isinasagawa kaugnay ng mga yajña at iba pang banal na gawain. Sa pamamagitan ng handog na iyon—at sa pamamagitan din ng pananampalataya, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang—(natatamo ang ninanasang puṇya).

Verse 32

प्रज्ञावृद्धिं समाप्नोति न च दुःखं प्रविंदति । भोगान्भुनक्ति धर्मात्मा जीवमानस्तु सांप्रतम्

Nakakamtan niya ang pagdami ng karunungan at hindi siya nasasadlak sa pagdurusa. Habang nabubuhay dito at ngayon, ang taong may matuwid na diwa ay tinatamasa ang marapat na kaluguran.

Verse 33

ऐंद्रांस्तु भुंक्ते भोगान्स दाता दिव्यां गतिं गतः । स्वकुलं नयते स्वर्गं कल्पानां च सहस्रकम्

Ang mapagbigay na tagapagkaloob ay tinatamasa ang mga kalugurang tulad ng kay Indra at nakakamtan ang banal na kalagayan; at inaakay niya ang sariling angkan sa langit sa loob ng isang libong kalpa.

Verse 34

एवमाभ्युदयं प्रोक्तं प्राप्तं तेषु वदाम्यहम् । कायस्य च क्षयं ज्ञात्वा जरया परिपीडितः

Gayon ko inilarawan ang pag-angat ng kanilang kasaganaan. Ngayon ay sasabihin ko ang sumunod: nang malaman ang pagpanaw ng katawan at pahirapan ng katandaan, siya’y nabagabag.

Verse 35

दानं तेन प्रदातव्यमाशां कस्य न कारयेत् । मृते च मयि मे पुत्रा अन्ये स्वजनबांधवाः

Kaya nararapat siyang magbigay ng kawanggawa—sino ba ang hindi magpapasiklab ng pag-asa sa iba? At kapag ako’y namatay, naroon ang aking mga anak at iba pang kamag-anak.

Verse 36

कथमेते भविष्यंति मां विना सुहृदो मम । तेषां मोहात्प्रमुग्धो वै न ददाति स किंचन

“Paano mabubuhay ang aking minamahal na mga kaibigan kung wala ako? Dahil sa pagkahumaling at pagkakapit sa kanila, wala siyang ibinibigay na anuman.”

Verse 37

मृत्युं प्रयाति मोहात्मा रुदंति मित्रबांधवाः । दुःखेन पीडिताः सर्वे मायामोहेन पीडिताः

Ang nalilinlang na kaluluwa’y tumutungo sa kamatayan; umiiyak ang mga kaibigan at kamag-anak. Lahat ay dinadaganan ng dalamhati—pinahihirapan ng pagkalito na mula sa Māyā.

Verse 38

संकल्पयंति दानानि मोक्षं वै चिंतयंति च । तस्मिन्मृते महाराज मायामोहे गते सति

Nagpapasya silang magsagawa ng mga kawanggawa, at pinagninilayan din ang kalayaan (mokṣa). Ngunit nang siya’y mamatay, O dakilang hari, at dumating sa kanila ang pagkalito ng Māyā,

Verse 39

विस्मरंति च दानानि लोभात्मानो ददंति न । योऽसौ मृतो महाराज यमपंथं सुदुःखितः

Ang mga taong alipin ng kasakiman ay nalilimot ang tungkulin ng pag-aalay at hindi nagbibigay. Ang gayong tao, O dakilang hari, pagpanaw ay tatahak sa landas ni Yama sa matinding pagdurusa.

Verse 40

इति श्रीपद्मपुराणे पंचपंचाशत्सहस्रसंहितायां भूमिखंडे । वेनोपाख्याने चत्वारिंशोऽध्यायः

Sa gayon, sa Śrī Padma Purāṇa—sa Bhūmi-khaṇḍa ng kalipunang limampu’t limang libong taludtod—nagtatapos ang ikaapatnapung kabanata sa salaysay tungkol kay Vena.

Verse 41

कस्य पुत्राश्च पौत्राश्च कस्य भार्या नृपोत्तम । संसारे नास्ति कः कस्य तस्माद्दानं प्रदीयते

Kanino ang mga anak at mga apo, at kanino ang asawa, O pinakamainam sa mga hari? Sa sansinukob na ito, walang sinumang tunay na pag-aari ng sinuman; kaya nararapat magbigay ng kawanggawa.

Verse 42

ज्ञानवता प्रदातव्यं स्वयमेव न संशयः । अन्नं पानं च तांबूलमुदकं कांचनं तथा

Tunay na ang may karunungan ay dapat magbigay nang kusang-loob—walang pag-aalinlangan. Maghandog ng pagkain at inumin, ng nginang (tāmbūla), ng tubig, at gayundin ng ginto.

Verse 43

युग्मं वस्त्रं च छत्रं च स्वयमेव न संशयः । जलपात्राण्यनेकानि सोदकानि नृपोत्तम

Isang pares ng kasuotan at isang payong—tunay, sa sariling kamay, walang pag-aalinlangan—at marami pang sisidlang-tubig na punô ng tubig, O pinakamainam sa mga hari.

Verse 44

वाहनानि विचित्राणि यानान्येव महामते । नानागंधान्सकर्पूरं यमपंथ सुखप्रदे

O dakilang may isip, may mga sasakyang kahanga-hanga—mga maringal na paglalakbay—na punô ng sari-saring halimuyak at kampor, na ginagawang kaaya-aya at nakaaaliw ang landas patungo kay Yama.

Verse 45

उपानहौ प्रदातव्ये यदीच्छेद्विपुलं सुखम् । एतैर्दानैर्महाराज यमपंथं सुखेन वै

Kung ninanais ang saganang ligaya, dapat maghandog ng panyapak. Sa gayong mga kaloob, O dakilang hari, nalalampasan ang landas ni Yama nang tunay na magaan.

Verse 46

प्रयाति मानवो राजन्यमदूतैरलंकृतम्

O hari, ang tao’y lumalakad sa pagpanaw, na pinalilibutan at pinararangalan ng mga sugo ni Yama.