Shloka 28
Virāṭa-parva Adhyāya 13 — Kīcaka’s Proposition and Draupadī’s Dharmic Refusal
क्षेपणै्मुष्टिभिश्वैव* * वराहोद्धूतनि:स्वनै:३ | तलैरवजनिपातैश्वरं प्रसृष्ठाभिस्तथैव" च,कभी दोनों दोनोंको बलपूर्वक पीछे हटाते और मुक्कोंसे एक-दूसरेकी छातीपर चोट करते थे। कभी एकको दूसरा अपने कंधेपर उठा लेता और उसका मुँह नीचे करके घुमाकर पटक देता था, जिससे ऐसा शब्द होता; मानो किसी शूकरने चोट की हो। कभी परस्पर तर्जनी और अँगूठेके मध्यभागको फैलाकर चाँटोंकी मार होती और कभी हाथकी अंगुलियोंको फैलाकर वे एक- दूसरेको थप्पड़ मारते थे
kṣepaṇair muṣṭibhiś caiva varāhoddhūta-niḥsvanaiḥ | talair avajani-pātaiś caivaṃ prasṛṣṭābhis tathaiva ca ||
Sinabi ni Vaiśampāyana: Naglaban sila nang dikit-dikit—nagtutulakan at sumusuntok, at ang tunog ay matinis at magaspang na parang mabangis na singasing ng baboy-ramo na ginising sa galit. Minsan, itinutulak ng isa ang kabila upang umurong; minsan, binubugbog nila ang dibdib ng isa’t isa sa suntok. Kung minsan, binubuhat ng isa ang kalaban sa balikat, iniikot na nakadapa ang mukha, at saka ibinabagsak sa lupa na may malakas na dagundong. Sa ibang sandali, nagpalitan sila ng hampas na bukas ang palad—sampal na nakabuka ang mga daliri at matalas na palo ng palad—bawat isa’y sinusukat ang lakas at tatag ng kalooban ng katunggali sa labang purong lakas ng katawan.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the raw, embodied dimension of kṣātra (martial) life: strength, endurance, and technique are tested through controlled yet violent engagement. Ethically, it underscores how prowess can be displayed without weapons, emphasizing discipline and resilience rather than deceit.
Vaiśampāyana describes a fierce hand-to-hand struggle: the fighters shove, punch, slap with open palms, lift and slam each other, and the impacts resound—likened to the harsh noise of an enraged boar.