Shloka 245
मुद्गलोपाख्यानम् — व्रीहिद्रोणदानं, दुर्वाससः परीक्षा, स्वर्गगुणप्रश्नः
Mudgala Episode: Rice-measure Charity, Durvāsas’ Test, Inquiry on Heaven
इति श्रीमहाभारते वनपर्वणि घोषयात्रापर्वणि गन्धर्वपराभवे पजञ्चचत्वारिंशदधिकद्धिशततमो<5 ध्याय:
iti śrīmahābhārate vanaparvaṇi ghoṣayātrāparvaṇi gandharvaparābhave pañcacatvāriṃśad-adhika-dviśatatamo 'dhyāyaḥ
Sa gayon nagtatapos, sa Śrī Mahābhārata, sa loob ng Vana Parva, sa bahaging tumatalakay sa paglalakbay para sa mga baka (Ghoṣa-yātrā), sa salaysay ng pagkatalo ng mga Gandharva, ang ika-245 na kabanata. Ito ang pangwakas na tala (colophon) na nagmamarka ng pagsasara ng kabanata at inilalagay ito sa mas malawak na daloy ng epiko, kung saan ang pagmamataas at pagsalakay ay napipigil ng higit na makapangyarihang puwersa, at itinatampok ang aral na ang kapangyarihang walang pagpipigil ay humahantong sa kahihiyan at pagwawasto.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
As a chapter-ending colophon, the line itself teaches indirectly by framing the episode: the ‘Gandharvas’ defeat’ within the Ghoṣa-yātrā context highlights how arrogance and coercive intent can be overturned, reinforcing the dharmic value of restraint and humility.
This is not a narrative verse but a closing marker: it announces that the chapter has concluded and identifies its placement—Vana Parva, Ghoṣa-yātrā section, the episode concerning the Gandharvas’ defeat.