Utkramaṇa-sthāna and Ariṣṭa-lakṣaṇa: Yājñavalkya’s Instruction on Departure Pathways and Mortality Signs
यदा प्रबुद्धा हव्यक्तमवस्थाजन्मभीरव: । बुध्यमान प्रबुध्यन्ति गमयन्ति समं तदा
yadā prabuddhā hy avyaktam avasthā-janma-bhīravaḥ | budhyamānāḥ prabudhyante gamayanti samaṃ tadā ||
Kapag ang mga taong may pag-unawa—na nababahala sa nagbabagong yugto ng buhay at sa kapanganakan at kamatayan—ay tunay na nagigising sa katotohanan ng di-nahahayag na Ganap na Kamalayan, saka ganap na luminaw ang kanilang pagkaunawa; sila’y inaakay sa kalagayang ganap na pagkakapantay-pantay ng loob, at natatamo ang Kataas-taasang Brahman ayon sa tunay Niyang anyo.
वसिष्ठ उवाच
Fear arising from life’s changing conditions (childhood, youth, old age) and from birth and death is resolved through right knowledge: when one awakens to the unmanifest, conscious Absolute, one attains equanimity and realization of the Supreme.
Vasiṣṭha is instructing about liberation: he describes the inner turning point where a wise person, shaken by saṃsāra’s instability, gains clear insight into the unmanifest reality and thereby reaches the state of sameness (sama) and the Supreme.