Yoga-kṛtya (योककृत्य) — Vyāsa on Sense-Restraint, Obstacles, and Brahman-Realization
शरीरं श्रयणाद् भवति मूर्तिमत् षोडशात्मकम् | तमाविशन्ति भूतानि महान्ति सह कर्मणा
śarīraṃ śrayaṇād bhavati mūrtimat ṣoḍaśātmakam | tam āviśanti bhūtāni mahānti saha karmaṇā ||
Ipinaliwanag ni Vyāsa: Ang katawan ay tinatawag na “śarīra” sapagkat ito ang sandigan at tahanan. Ito’y isang nahahawakang anyo na binubuo ng labing-anim na prinsipyo. Kapag sumibol ang gayong katawan, pumapasok dito ang mga dakilang elemento kasama ang nalalabing bunga ng mga nagdaang gawa (karma), upang ang karanasang may katawan—ligaya, sakit, at bunga ng moral na pagkilos—ay maganap nang may kaayusan.
व्यास उवाच
The body is an ethical and experiential instrument: it is a support (śrayaṇa) made of sixteen constituents, and it becomes the field where karma’s remaining results can mature through embodied life.
In the Śānti Parva’s instruction on liberation-oriented knowledge, Vyāsa defines the body’s constitution and explains how the elements, together with karmic residue, enter the newly formed body to enable lived experience and moral consequence.