Adhyaya 84

Verse 1

: द्रयशीतितमो< ध्याय: युधिष्ठटिरका प्रात:काल उठकर स्नान और नित्यकर्म आदिसे निवत्त हो ब्राह्मणोंको दान देना

Wika ni Sañjaya: “O Hari, habang nag-uusap nang gayon sina Kṛṣṇa at Dāruka, lumipas ang gabi. At sa kabilang panig, nagising na rin si Haring Yudhiṣṭhira.”

Verse 2

पठन्ति पाणिस्वनिका मागधा मधुपर्किका: । वैतालिकाश्न सूताश्न तुष्टवुः पुरुषर्षभम्‌

Wika ni Sañjaya: Yaong mga umaawit habang pumapalakpak upang itakda ang tiyempo, kasama ang mga Māgadha, ang mga nagdadala ng mapalad na handog (gaya ng madhuparka), ang mga Vaitālika, at ang mga Sūta, ay nagsimulang pumuri sa “toro sa hanay ng mga tao”—si Yudhiṣṭhira.

Verse 3

नर्तकाश्चाप्यनृत्यन्त जगुर्गीतानि गायका: । कुरुवंशस्तवार्थानि मधुरं रक्तकण्ठिन:,नर्तक नाचने और रागयुक्त कण्ठवाले गायक कुरुकुलकी स्तुतिसे युक्त मधुर गीत गाने लगे

Wika ni Sañjaya: Nagsimula ring sumayaw ang mga mananayaw, at umawit ang mga mang-aawit ng mga awit—matamis, at ang tinig ay may kulay ng himig—na pumupuri sa angkan ng Kuru at sa iyo (Dhṛtarāṣṭra).

Verse 4

मृदज्भा झर्झरा भेरय: पणवानकगोमुखा: । आडब्बराश्न शड्खाश्न दुन्दुभ्यश्ष महास्वना:

Wika ni Sañjaya: Ang mga musikero na sanay at bihasa, na punô ng galak, ay nagsimulang tumugtog ng mga tambol na mṛdaṅga, mga jharjharā na simbalo, mga bhērī na tambol, mga tambol na paṇava at ānaka, ang gomukha na busina, ang instrumentong āḍambara, mga kabibe na śaṅkha, at ang malalakas na dundubhi na tambol-pandigma—at iba pang mga tugtugin pa.

Verse 5

एवमेतानि सर्वाणि तथान्यान्यपि भारत । वादयन्ति सुसंहृष्टा: कुशला: साधुशिक्षिता:

Sinabi ni Sañjaya: “Gayon nga, O Bhārata, ang mga kasangkapang iyon—at marami pang iba—ay pinatugtog. Ang mga manunugtog na bihasa, mahusay ang pagsasanay at wastong naturuan, ay tumugtog nang may matinding galak, pinuno ang tanawin ng malakas at masiglang tugtugin ng digmaan.”

Verse 6

समेघसमनिर्घोषो महान्‌ शब्दो5स्पृशद्‌ दिवम्‌ । पार्थिवप्रवरं सुप्तं युधिष्ठिरमबोधयत्‌

Sinabi ni Sañjaya: Isang napakalakas na ugong, kasinglalim ng dagundong ng ulap na mabigat sa ulan, ang umangat at wari’y sumayad sa langit. Ang alingawngaw na iyon ang gumising kay Yudhiṣṭhira, ang pinakadakila sa mga hari, na noon ay natutulog.

Verse 7

प्रतिबुद्ध: सुखं सुप्तो महाहें शयनोत्तमे । उत्थायावश्यकार्यार्थ ययौ स्नानगृहं नृूप:,बहुमूल्य एवं उत्तम शय्यापर सुखपूर्वक सोकर जगे हुए राजा युधिष्ठिर वहाँसे उठकर आवश्यक कार्यके लिये स्नान करने गये

Sinabi ni Sañjaya: Pagkagising matapos matulog nang maginhawa sa isang napakahusay at mahal na higaan, tumindig ang hari at, upang gampanan ang mga kailangang tungkulin, nagtungo sa silid-paligo.

Verse 8

ततः शुक्लाम्बरा: स्नातास्तरुणा: शतमष्ट च | स्‍्नापका: काउ्चनै: कुम्भै: पूर्ण: समुपतस्थिरे

Sinabi ni Sañjaya: Pagkaraan, matapos maligo at magsuot ng puting kasuotan, isang daan at walong kabataang tagapaglingkod ang lumapit at tumayong handa, may dalang mga pitsel na ginto na punô ng tubig, upang isagawa ang seremonyal na pagpapaligo.

Verse 9

भद्रासने सूपविष्ट: परिधायाम्बरं लघु । सस्नौ चन्दनसंयुक्तै: पानीयैरभिमन्त्रितै:,उस समय एक हलका वस्त्र पहनकर राजा युधिष्छिर भद्रासन (चौकी)-पर बैठ गये और चन्दनयुक्त मन्त्रपूत जलसे स्नान करने लगे

Sinabi ni Sañjaya: Nakaupo nang panatag sa bhadrāsana at nakasuot ng magaan na kasuotan, sinimulan ni Haring Yudhiṣṭhira ang pagligo gamit ang tubig na pinabanal sa pamamagitan ng mga mantra at hinaluan ng sandalwood—isang ritwal ng paglilinis na isinagawa nang may pagpipigil at paggalang.

Verse 10

उत्सादित: कषायेण बलवडद्धिः सुशिक्षितै: । आप्लुत: साधिवासेन जलेन स सुगन्धिना

Wika ni Sañjaya: Ang malalakas at sanay na mga tagapaglingkod ay unang nagkusot sa kanyang katawan nang buong ingat gamit ang sabaw na panggamot at panlinis na paste na inihanda mula sa mga halamang-gamot. Pagkaraan, pinaliguan nila siya ng tubig na binabad sa mababangong sangkap at pinabanguhan—isang maingat na paglilinis at marangal na paghahanda sa gitna ng lupit ng digmaan.

Verse 11

राजहंसनिभं प्राप्य उष्णीषं शिथिलार्पितम्‌ | जलक्षयनिमित्त॑ वै वेष्टयामास मूर्थनि,तत्पश्चात्‌ राजहंसके समान सफेद ढीलीढाली पगड़ी लेकर माथेका जल सुखानेके लिये उसे मस्तकपर लपेट लिया

Wika ni Sañjaya: Nang makuha ang puting putong na tulad ng maharlikang sisne at maluwag ang pagkakaayos, ibinalot niya ito sa ulo upang patuyuin ang tubig. Sa gitna ng lupit ng digmaan, sandaling tumuon ang taludtod sa isang payak ngunit praktikal na gawain—ibinabalik ang panatag na loob at kahandaan sa pamamagitan ng pag-aalaga sa sarili, hindi sa pagkamapanalakay.

Verse 12

हरिणा चन्दनेनाड्रमुपलिप्य महाभुज: । स्रग्वी चाक्लिष्टवसन: प्राड्मुख: प्राउजलि: स्थित:

Wika ni Sañjaya: Matapos pahiran ang kanyang katawan ng mamasa-masang dilaw na paste ng sandalwood, ang makapangyarihang-higanteng bisig na (hari) ay tumindig na may kuwintas ng bulaklak at nakasuot ng bagong kasuotan—malinis at walang dungis. Nakaharap sa silangan, nakapagdaupang-palad sa paggalang, nanatili siyang panatag—hudyat ng sinadyang pagtalikod tungo sa ritwal na kadalisayan, pagpipigil-sa-sarili, at paninindigang dharmiko sa gitna ng bigat ng digmaan.

Verse 13

जजाप जप्यं कौन्तेय: सतां मार्गमनुछित: । तत्राग्निशरणं दीप्तं प्रविवेश विनीतवत्‌

Wika ni Sañjaya: Si Yudhiṣṭhira, anak ni Kuntī, na matatag sa landas na sinusundan ng mga matuwid, ay bumigkas ng banal na mantrang nararapat ulit-ulitin—ang Gāyatrī. Pagkaraan, sa kababaang-loob, pumasok siya sa dambana ng apoy na nagliliyab, naliliwanagan ng sinding apoy—kumilos na karapat-dapat sa isang taong may disiplina at kabutihang-asal.

Verse 14

समिद्धिः सपवित्राभिरग्निमाहुतिभिस्तथा । मन्त्रपूताभिररचिर त्वा निश्चक्राम गृहात्‌ ततः

Wika ni Sañjaya: Doon, pinasiklab niya ang banal na apoy gamit ang mga patpat na panggatong na may kasamang pavitra (nakalinis na damong kuśa), at naghandog ng mga alay na pinadalisay ng mantra upang sambahin si Agni; saka siya lumabas mula sa silid ng ritwal ng apoy (bahay ng Agnihotra). Ipinapakita ng tagpong ito na kahit sa bigat ng digmaan, hindi dapat talikuran ang itinakdang mga ritwal at ang panloob na kadalisayan, kundi kumilos lamang matapos italaga at pabanalin ang layon sa pamamagitan ng disiplinadong pagsamba.

Verse 15

द्वितीयां पुरुषव्याप्र: कक्ष्यां निर्गम्य पार्थिव: । ततो वेदविदो वृद्धानपश्यद्‌ ब्राह्मणर्षभान्‌,फिर शिविरकी दूसरी ड्योढ़ी पार करके पुरुषसिंह राजा युधिष्िरने वेदवेत्ता वृद्ध ब्राह्मण-शिरोमणियोंको देखा

Sinabi ni Sañjaya: Pagkalampas sa ikalawang bakod, ang hari—leon sa mga tao—ay lumabas sa kasunod na pook. Doon niya nasilayan ang matatandang pantas na Brahmin, mga dalubhasa sa Veda, bantog sa kanilang hanay—larawan ng karunungan at kapangyarihang moral na nakatindig sa gitna ng kaguluhan ng digmaan.

Verse 16

दान्तान्‌ वेदव्रतस्नातान्‌ स्‍सनातानवभृथेषु च । सहस्रानुचरान्‌ सौरान्‌ सहस्र॑ चाष्ट चापरान्‌

Sinabi ni Sañjaya: “Sila’y mga mapagpigil sa sarili—mga taong ganap sa mga disiplina ng pag-aaral ng Veda, at nalinis sa pangwakas na paliligo ng handog (avabhṛtha). Mga deboto ng Diyos na Araw, sila’y may bilang na isang libo at walo; at kasama pa nila ang isa pang libong tagasunod.”

Verse 17

अक्षतै: सुमनोभिश्व वाचयित्वा महाभुज: । तान्‌ द्विजान्‌ मधुसर्पिरभभ्या फलै: श्रेष्ठे: सुमज्लै:

Sinabi ni Sañjaya: Ang makapangyarihang mandirigmang iyon, matapos munang parangalan ang mga Brahmin sa pamamagitan ng mga butil na buo at mababangong bulaklak at ipabigkas sa kanila ang mga mapalad na basbas, ay saka magalang na naghandog sa mga “dalawang-beses na isinilang” na panauhin ng pinakamainam na prutas—tanda ng mabuting kapalaran—kasama ang pulot at nilinaw na mantikilya (ghee).

Verse 18

अलंकृतं चाश्वशतं वासांसीश श्र दक्षिणा:

Sinabi ni Sañjaya: Ang anak ni Pāṇḍu (si Yudhiṣṭhira) ay nagkaloob sa mga brāhmaṇa ng sandaang kabayong maringal ang gayak, maririkit na kasuotan, at mga handog (dakṣiṇā) ayon sa kanilang nais. Nagbigay rin siya ng maraming kapilā na bakang nagbibigay-gatas, kasama ang mga guya—ang mga sungay ay binalutan ng ginto at ang mga kuko ay binalutan ng pilak. Matapos maibigay ang lahat, si Yudhiṣṭhira ay magalang na nag-pradakṣiṇā, umiikot bilang pagpupugay sa mga baka at sa mga brāhmaṇa.

Verse 19

तथा गा: कपिला दोग्ध्री: सवत्सा: पाण्डुनन्दन: । हेमशुज्रा रौप्यखुरा दत्त्वा चक्रे प्रदक्षिणम्‌

Sinabi ni Sañjaya: Gayundin, ang anak ni Pāṇḍu (si Yudhiṣṭhira) ay nagkaloob ng maraming kapilā na bakang nagbibigay-gatas na may kasamang mga guya—ang mga sungay ay binalutan ng ginto at ang mga kuko ay binalutan ng pilak; at matapos ibigay, isinagawa niya ang magalang na pag-ikot (pradakṣiṇā).

Verse 20

स्वस्तिकान्‌ वर्धमानांश्व नन्द्यावर्ताश्न काज्चनान्‌ | माल्यं च जलकुम्भांश्व ज्वलितं च हुताशनम्‌

Sinabi ni Sanjaya: “Naroon ang mga mapalad na sagisag—mga svastika, mga tanda ng kasaganaan (vardhamāna), at mga nandyāvarta na ginto—kasama ang mga kuwintas ng bulaklak, mga banga na punô ng tubig, at ang nagliliyab na banal na apoy.”

Verse 21

पूर्णान्यक्षतपात्राणि रुचकं रोचनास्तथा । स्वलंकृता: शुभा: कन्या दधिसर्पिर्मधूदकम्‌

Sinabi ni Sanjaya: “May mga sisidlang punô ng buo at di-basag na butil (akṣata), mga mapalad na bagay gaya ng rucaka at gorocanā, at mga dalagang mabuting pangitain na marikit ang gayak, may dalang gatas na pinaasim, ghee, pulot, at tubig. Nang makita ang mga tandang ito at mahawakan ang ilan bilang pagpapala, pumasok si Yudhiṣṭhira—anak ni Kuntī—sa panlabas na tarangkahan.”

Verse 22

मड़ल्यान्‌ पक्षिणश्रैव यच्चान्यदपि पूजितम्‌ | दृष्टवा स्पृष्टवा च कौन्तेयो बाह्यां कक्ष्यां ततो5गमत्‌

Sinabi ni Sanjaya: Pagkakita—at paghipo rin—sa mga ibong mapalad at sa iba pang iginagalang na bagay na inihanda para sa pagsalubong, ang anak ni Kuntī (Yudhiṣṭhira) ay nagpatuloy papasok sa panlabas na looban/paunang silid.

Verse 23

ततस्तस्यां महाबाहोस्तिष्ठत: परिचारका: । सौवर्ण सर्वतोभद्रं मुक्तावैदूर्यमण्डितम्‌

Pagkaraan, habang nakatayo roon ang makapangyarihang-maybisig na hari, dinala ng kaniyang mga tagapaglingkod ang isang upuang ginto na uri ng ‘Sarvatobhadra’, pinalamutian ng mga perlas at batong-alahas na vaidūrya.

Verse 24

परार्घ्यास्तरणास्तीर्ण सोत्तरच्छदमृद्धिमत्‌ । विश्वकर्मकृतं दिव्यमुपजहुर्वरासनम्‌

Sinabi ni Sanjaya: Iniharap nila ang isang maringal na luklukan—mayaman at mapalad—na may mamahaling sapin at may panakip na tela sa ibabaw. Ang maningning at marilag na trono, na wari’y nilikha mismo ni Viśvakarman, ay inialay bilang dangal ng pagka-hari sa gitna ng mabigat na kalagayan ng digmaan.

Verse 25

तत्र तस्योपविष्टस्य भूषणानि महात्मन: । उपाजहुर्महाहणि प्रेष्या: शुभ्रीाणि सर्वश:,वहाँ बैठे हुए महात्मा राजा युधिष्ठिरको उनके सेवकोंने सब प्रकारके उज्ज्वल एवं बहुमूल्य आभूषण भेंट किये

Wika ni Sañjaya: Doon, habang nakaupo ang haring may dakilang diwa, ang kaniyang mga tagapaglingkod—sa araw na napakahalaga—ay nagdala ng maningning at mararangyang mga palamuti ng sari-saring uri at inihandog sa kaniya. Ipinakikita ng tagpong ito na ang tungkuling panghari at dangal ay pinagtitibay sa panlabas na anyo kahit sa gitna ng bigat ng digmaan.

Verse 26

मुक्ताभरणवेषस्य कौन्तेयस्य महात्मन: । रूपमासीन्महाराज द्विषतां शोकवर्धनम्‌,महाराज! मुक्तामय आभूषणोंसे विभूषित वेशवाले महात्मा कुन्तीनन्दनका स्वरूप उस समय शत्रुओंका शोक बढ़ा रहा था

Wika ni Sañjaya: “O Hari, ang anyo ng dakilang anak ni Kuntī—nakabihis at napalamutian ng mga perlas—noong sandaling iyon ay lalo pang nagdagdag sa dalamhati ng kaniyang mga kaaway.”

Verse 27

चामरैश्वन्द्ररश्म्या भै्हेमदण्डै: सुशो भनै: । दोधूयमानै: शुशुभे विद्युद्धिरिव तोयद:

Maraming chāmara (pamaypay na buntot ng yak) na maputi gaya ng sinag ng buwan, may magagandang tangkay na ginto, ang iwinawasiwas. Dahil dito, nagningning ang anyo ni Haring Yudhiṣṭhira, na wari’y ulap na pinapaganda ng kidlat.

Verse 28

संस्तूयमान: सूतैश्न वन्द्यमानश्न वन्दिभि: । उपगीयमानो गन्धर्वैरास्ते सम कुरुनन्दन:

Wika ni Sañjaya: Noong sandaling iyon, pinupuri siya ng mga sūta (mga bard), nagbibigay-galang ang mga vandin, at inaawit ng mga Gandharva ang kaniyang kabantugan. Napaliligiran nila, si Yudhiṣṭhira—prinsipe ng mga Kuru—ay nakaluklok sa trono.

Verse 29

ततो मुहूर्तादासीत्‌ तु स्यन्दनानां स्वनो महान्‌ । नेमिघोषश्न रथिनां खुरघोषश्न वाजिनाम्‌

Wika ni Sañjaya: Pagkaraan ng sandaling panahon, umalingawngaw ang malakas na ugong mula sa mga karwaheng pandigma. Narinig nang malinaw ang dagundong ng mga gulong ng mga mandirigmang nakakarwahe at ang yabag ng mga kabayo—hudyat ng muling pag-alon ng labanan at ng pagtipon ng lakas ng sandatahan.

Verse 30

ह्रादेन गजघण्टानां शड्खानां निनदेन च । नराणां पदशब्दैश्व॒ कम्पतीव सम मेदिनी,हाथियोंके घंटोंकी घनघनाहट, शंखोंकी ध्वनि तथा पैदल चलनेवाले मनुष्योंके पैरोंकी धमकसे यह पृथ्वी काँपती-सी जान पड़ती थी

Sinabi ni Sañjaya: Sa dagundong na kalansing ng mga kampana ng elepante, sa malakas na ugong ng mga kabibe, at sa mabibigat na yabag ng mga lalaking nagmamartsa, wari’y nanginginig ang lupa—isang masamang palatandaan ng napakalaki at walang tigil na pag-igting ng digmaan at ng pagdurusang ibinubunga nito.

Verse 31

ततः शुद्धान्तमासाद्य जानुभ्यां भूतले स्थित: । शिरसा वन्दनीयं तमभिवाद्य जनेश्वरम्‌

Sinabi ni Sañjaya: Pagdating niya sa mga silid sa loob, lumuhod siya sa lupa sa dalawang tuhod. Yumuko, nagbigay-galang siya sa kagalang-galang na panginoon ng mga tao, si Haring Yudhiṣṭhira, at magalang na iniulat sa marangal ang puso na si Hṛṣīkeśa (Śrī Kṛṣṇa) ay papalapit.

Verse 32

कुण्डली बद्धनिस्त्रिंश: संनद्धकवचो युवा । अभिप्रणम्य शिरसा द्वा:स्थो धर्मात्मजाय वै

Sinabi ni Sañjaya: Isang batang bantay-pinto, may suot na hikaw, nakatali ang espada, at nakabaluti, ay yumuko nang may paggalang sa harap ni Dharmarāja (Yudhiṣṭhira).

Verse 33

सोअब्रवीत्‌ पुरुषव्याप्र: स्वागतेनैव माधवम्‌

Sinabi ni Sañjaya: Pagkaraan, ang tigre sa mga tao ay nagsalita kay Mādhava, tinanggap Siya nang may nararapat na paggalang at pagbati.

Verse 34

ततः प्रवेश्य वाष्णेयमुपवेश्य वरासने । पूजयामास विधिवद्‌ धर्मराजो युधिष्िर:

Pagkaraan, ipinasok ni Dharmarāja Yudhiṣṭhira si Vāṣṇeya (Kṛṣṇa), pinaupo Siya sa isang maringal na trono, at pinarangalan Siya ayon sa wastong paraan—alinsunod sa itinakdang mga ritwal—pinananatili ang dangal at katuwirang nararapat sa isang hari kahit nasa bigat ng digmaan.

Verse 81

इस प्रकार श्रीमहाभारत द्रोणपर्वके अन्तर्गत प्रतिज्ञापवरमें अर्जुनको पुनः पाशुपतासत्रकी प्राप्तिविषयक इक्यासीवाँ अध्याय पूरा हुआ

Nagtatapos si Sañjaya: Sa gayon, sa Śrī Mahābhārata, sa loob ng Droṇa Parva—lalo na sa Pratijñā Parva—natapos ang ikawalo’t isang kabanata, na nagsasalaysay ng muling pagkakamit ni Arjuna sa sandatang Pāśupata. Binibigyang-diin ng pangwakas na tala na ang kapangyarihang banal ay inilalarawang muling naibabalik sa pamamagitan ng layon at matibay na pasya, at na ang salaysay ng digmaan sa epiko ay laging iniuugnay ang galing sa pakikidigma sa panata, pananagutan, at bigat-moral ng mga pangakong tinutupad.

Verse 82

तब द्वारपालने भगवान्‌ श्रीकृष्णको भीतर ले आकर एक श्रेष्ठ आसनपर बैठा दिया। तत्पश्चात्‌ धर्मराज युधिष्ठिरने स्वयं ही विधिपूर्वक उनका पूजन किया ।।

Pagkatapos, dinala ng bantay-pinto sa loob ang Panginoong Śrī Kṛṣṇa at pinaupo Siya sa isang marangal na luklukan. Pagkaraan nito, si Dharmarāja Yudhiṣṭhira mismo, ayon sa wastong mga ritwal, ay naghandog ng pagsamba sa Kanya. Sa gayon, sa Śrī Mahābhārata, sa Droṇa Parva, sa Pratijñā Parva, nagwakas ang ikawalo’t dalawang kabanata (tungkol sa paghahanda ni Yudhiṣṭhira).

Verse 176

प्रादात्‌ काज्चनमेकैकं निष्कं विप्राय पाण्डव: । तब महाबाहु पाण्बुपुत्र युधिष्ठिरने अक्षत-फ़ूल देकर उन ब्राह्मणोंसे स्वस्तिवाचन कराया और उनमेंसे प्रत्येक ब्राह्मणको मधु

Sinabi ni Sañjaya: Ang Pāṇḍava (Yudhiṣṭhira), ayon sa dharma, ay nagkaloob sa bawat brāhmaṇa ng tig-iisang gintong niṣka. Pagkaraan, si Yudhiṣṭhira na anak ni Pāṇḍu at may malalakas na bisig, ay naghandog ng akṣata at mga bulaklak upang bigkasin ng mga brāhmaṇa ang mga pagpapala (svasti-vācana), at nagbigay sa bawat isa ng tig-iisang gintong barya, kasama ang pulot, ghee, at pinakamainam na mga bungang pang-mabuting-palad.

Verse 323

न्यवेदयद्धूषीकेशमुपयान्तं महात्मने । इसी समय कानोंमें कुण्डल पहने

Sinabi ni Sañjaya: Sa sandaling iyon, isang batang bantay-pinto—may suot na hikaw, may tabak na nakatali sa baywang, at may baluting nakasuot sa dibdib—ang pumasok sa panloob na tarangkahan, lumuhod na kapwa tuhod sa lupa, at yumukod nang may paggalang sa kagalang-galang na Haring Yudhiṣṭhira. Matapos magbigay-galang, ipinaalam niya sa anak ni Dharma, ang dakilang-loob na Yudhiṣṭhira, na papalapit na si Bhagavān Śrī Kṛṣṇa (Hṛṣīkeśa).

Verse 3336

अर्घ्य चैवासनं चास्मै दीयतां परमार्चितम्‌ । तब पुरुषसिंह युधिष्ठिरने द्वारपालसे कहा--“तुम माधवको स्वागतपूर्वक ले आओ और उन्हें अर्घ्य तथा परम उत्तम आसन अर्पित करो”

“Ihandog sa Kanya ang arghya (tubig-pagpupugay) at isang luklukan, na may sukdulang paggalang.” Noon, sinabi ni Yudhiṣṭhira—ang leon sa mga tao—sa bantay-pinto: “Salubungin mo si Mādhava at ihatid Siya rito, at ihandog sa Kanya ang arghya at ang pinakamainam na upuan.”