Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

भीष्मपर्व — अध्याय ९६: सौभद्रस्य आक्रमणम्, अलम्बुसस्य प्रतिविधानम्

Abhimanyu’s assault; Alambusa’s counter-engagement

अभिमन्युमुखाश्रैव द्रौपदेया महारथा: । क्षत्रदेवश्न विक्रान्त: क्षत्रधर्मा तथैव च

sañjaya uvāca | abhimanyumukhāś caiva draupadeyā mahārathāḥ | kṣatradevaś ca vikrāntaḥ kṣatradharmā tathaiva ca ||

Sinabi ni Sañjaya: Sa pangunguna ni Abhimanyu, sumulong ang limang prinsipe na Draupadeya—mga makapangyarihang mandirigmang karwahe. Sumama rin ang matapang na Kṣatradeva at gayundin si Kṣatradharmā. Ipinapakita ng talatang ito ang labanan bilang sama-samang pagdaluyong ng mga kṣatriya na ginagabayan ng tungkulin: ang tapang at katapatan sa sariling panig ay nahahayag sa maayos na pagsulong at sa pag-iingat sa kanilang hanay.

अभिमन्युAbhimanyu
अभिमन्यु:
Karta
TypeNoun
Rootअभिमन्यु
FormMasculine, Nominative, Singular
मुखाःleaders/front-runners
मुखाः:
Karta
TypeNoun
Rootमुख
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
द्रौपदेयाःsons of Draupadi
द्रौपदेयाः:
Karta
TypeNoun
Rootद्रौपदेय
FormMasculine, Nominative, Plural
महारथाःgreat chariot-warriors
महारथाः:
Karta
TypeNoun
Rootमहारथ
FormMasculine, Nominative, Plural
क्षत्रदेवःKshatradeva (a warrior named so)
क्षत्रदेवः:
Karta
TypeNoun
Rootक्षत्रदेव
FormMasculine, Nominative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
विक्रान्तःvaliant/striding forth
विक्रान्तः:
TypeAdjective
Rootविक्रान्त
FormMasculine, Nominative, Singular
क्षत्रधर्माKshatradharma (a warrior named so)
क्षत्रधर्मा:
Karta
TypeNoun
Rootक्षत्रधर्म
FormMasculine, Nominative, Singular
तथाthus/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
एवindeed
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
and
:
TypeIndeclinable
Root
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular

संजय उवाच

S
Sanjaya
A
Abhimanyu
D
Draupadeyas (sons of Draupadi)
K
Kṣatradeva
K
Kṣatradharmā

Educational Q&A

The verse foregrounds kṣatriya-dharma as expressed through disciplined courage and solidarity: elite warriors move together under a recognized leader, embodying duty and resolve amid the moral gravity of war.

Sanjaya lists key Pandava-aligned fighters—Abhimanyu leading, followed by the Draupadeya princes and other named warriors—indicating their forward movement and readiness as the battle formation intensifies.