Shloka 23
भीष्मरक्षण-उद्योगः, शिखण्डि-विवर्जनं, सर्वतोभद्र-व्यूहः
Protection of Bhīṣma, Exemption of Śikhaṇḍin, and the Sarvatobhadra Array
द्रोणश्न॒ सोमदत्तश्न बाह्लीको5थ जयद्रथ: । कृपो भूरिश्रवा: शल्य आवन्त्य: सबृहदूबल:,द्रोणाचार्य, सोमदत्त, बाह्नलीक, जयद्रथ, कृपाचार्य, भूरिश्रवा, शल्य, अवन्तीका राजकुमार, बृहदबल, अअश्रवत्थामा, विकर्ण, चित्रसेन, विविंशति तथा उनके अनुयायी अनेक सहस्र रथी--ये सब लोग राक्षसके द्वारा आक्रान्त हुए आपके पुत्र दुर्योधनकी रक्षा करनेके लिये गये। उन महारथियोंसे पालित होकर वह सेना अजेय हो गयी
sañjaya uvāca |
droṇaś ca somadattaś ca bāhlīko 'tha jayadrathaḥ |
kṛpaḥ bhūriśravāḥ śalya āvantyaḥ sa bṛhadbalaḥ ||
Wika ni Sanjaya: Sina Drona, Somadatta, ang haring Bahlika, at Jayadratha; sina Kripa, Bhurishravas, Shalya, ang prinsipe ng Avanti, at si Brihadbala—ang mga bantog na mandirigmang ito (at habang nagpapatuloy ang salaysay, pati ang iba pa kasama ang kanilang mga tauhan) ay sumulong upang ipagtanggol si Duryodhana na sinasalakay ng marahas na paglusob na wari’y Rākṣasa. Sa pag-aaruga at pag-alalay ng gayong mga dakilang mandirigmang-karwahe, ang hukbong Kaurava ay naging lubhang mahirap gapiin.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how formidable strength can arise from unity and eminent leadership; ethically, it also suggests that prowess and solidarity can bolster even a flawed cause, reminding readers to examine not only power but the righteousness (dharma) of what that power serves.
Sanjaya lists leading Kaurava-aligned warriors who move to defend Duryodhana amid a dangerous assault; their presence and protection make the Kaurava formation appear nearly unconquerable.