Shloka 50
Daiva–Puruṣakāra Discourse and the Elephant-Corps Engagement (भीमगजानीक-सम्भ्रान्ति)
भ्रान्तमाविद्धमुद्भ्रान्तमाप्लुतं प्रसृतं प्लुतम् । सम्पातं समुदीर्ण च दर्शयामास पाण्डव:
bhrāntam āviddham udbhrāntam āplutaṃ prasṛtaṃ plutam | sampātaṃ samudīrṇaṃ ca darśayāmāsa pāṇḍavaḥ ||
Sinabi ni Sañjaya: Noon, ipinamalas ng Pāṇḍava (Bhīmasena) ang maraming galaw sa tabak—mga paikot na pain, mabilis na pagwagayway, biglang pagliko, mga talon, mahahabang pagsulong, pagtalbog na abante, pagsisid na pagbagsak, at mga bugso ng malalakas na paglusob—habang kumikilos siya sa iba’t ibang linya sa larangan. Itinatampok ng taludtod ang disiplinadong husay sa pakikidigma, iniuukol sa mabigat na tungkulin ng digmaan: ang giting ay hindi para sa pagyayabang, kundi bahagi ng gampanin sa isang tunggaliang itinuturing na makatarungan.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse underscores disciplined capability in the service of duty: martial excellence is portrayed as controlled skill exercised within the larger framework of kṣatriya-dharma during a righteous war, not as mere aggression or display.
Sañjaya describes Bhīma on the battlefield demonstrating numerous sword-fighting maneuvers—feints, spins, leaps, advances, and forceful attacks—showing his prowess as the combat intensifies.