Bhīmasena’s Kalinga Engagement and the Approach of Bhīṣma (भीमसेन-कालिङ्ग-संग्रामः)
पुंस्त्वादतिमदत्वाच्च केचित् तत्र महागजा: । साश्वारोहान् हयाञ्जघ्नु: करै: सचरणैस्तथा
puṁstvād atimadattvāc ca kecit tatra mahāgajāḥ | sāśvārōhān hayān jaghnuḥ karaiḥ sacaraṇais tathā ||
Sinabi ni Sañjaya: Doon, may ilang dambuhalang elepante—na nababaliw sa init ng musth at sa marahas na lakas ng pagkalalaki—pumatay kapwa ng mga kabayo at ng mga sakay nito, hinahampas ng kanilang nguso at dinudurog sa pagyapak. Ipinakikita ng tanawing ito na sa nagngangalit na digmaan, maging ang mararangal na hayop-pandigma ay nagiging kasangkapan ng walang pinipiling pagwasak, tinatangay kapwa ang kabayo at ang tao.
संजय उवाच
The verse highlights the dehumanizing momentum of war: once unleashed, martial power—here embodied by musth-maddened elephants—can become indiscriminate, crushing both rider and mount. It implicitly cautions that strength without restraint (saṁyama) turns into destructive excess.
Sañjaya describes a battlefield moment where powerful elephants, crazed with musth and aggression, kill horses and mounted warriors by striking with their trunks and trampling with their feet.