Shloka 39
Cyavana’s Yogic Display and Kuśika’s Recognition of Tapas (च्यवन-योगप्रभावः कुशिकस्य तपःप्रशंसा च)
Devanagari script
प्रतिगृह्नामि वो धेनुं कैवर्ता मुक्तकिल्बिषा: | दिवं गच्छत वै क्षिप्रं मत्स्यै: सह जलोद्धवै:
Translation
“Tinatanggap ko ang bakang ibinigay ninyo. Sa bisa ng handog na ito, napawi na ang lahat ng inyong kasalanan. Ngayon, magtungo kayo agad sa langit, kasama ng mga isdang ito na isinilang sa tubig—o mga bangkero!”
Word by Word
प्रतिगृह्णामिI accept/receive
प्रतिगृह्णामि:
Karta
TypeVerb
Rootप्रतिग्रह् (ग्रह् धातु)
Formलट् (वर्तमान), उत्तम, एकवचन, परस्मैपद
वःof you / your
वः:
Sampradana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, षष्ठी, बहुवचन
धेनुम्cow
धेनुम्:
Karma
TypeNoun
Rootधेनु
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कैवर्ताःfishermen
कैवर्ताः:
Karta
TypeNoun
Rootकैवर्त
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
मुक्तकिल्बिषाःfreed from sin
मुक्तकिल्बिषाः:
Karta
TypeAdjective
Rootमुक्तकिल्बिष
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
दिवम्to heaven
दिवम्:
Karma
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (दिव)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
गच्छतgo (you all)!
गच्छत:
Karta
TypeVerb
Rootगम्
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यम, बहुवचन, परस्मैपद
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
क्षिप्रम्quickly
क्षिप्रम्:
TypeIndeclinable
Rootक्षिप्र
मत्स्यैःwith fishes
मत्स्यैः:
Karana
TypeNoun
Rootमत्स्य
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह
जलोद्धवैःborn from water
जलोद्धवैः:
Karana
TypeAdjective
Rootजलोद्धव
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
Speaker
च्यवन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes