Shloka 117
भूर्भुव:स्वस्तरुस्तार: सविता प्रपितामह: । यज्ञो यज्ञपतिर्यज्वा यज्ञाड़ो यज्ञवाहन:
bhūrbhuvaḥsvas tarus tāraḥ savitā prapitāmahaḥ | yajño yajñapatir yajvā yajñāṅgo yajñavāhanaḥ ||
Wika ni Bhīṣma: Siya ang lupa, ang gitnang daigdig, at ang langit—ang tatlong daigdig mismo; ang punong kosmiko na sumasandig sa pag-iral; ang tagapagtawid na nagdadala sa mga nilalang lampas sa dagat ng saṃsāra; ang Savitā, ang Lumikha na nagpapalabas ng lahat; ang Sinaunang Ninuno, maging higit pa kay Brahmā. Siya ang yajña mismo, ang Panginoong namamahala sa lahat ng yajña, ang sumasamba na nagsasagawa nito, ang may katawang binubuo ng mga sangkap ng handog, at ang kapangyarihang nagdadala at naghahatid sa yajña sa itinakdang ganap na wakas.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The Supreme is presented as both the cosmos (the three worlds) and the sacred means within it (yajña). Therefore, righteous action and worship should be offered as participation in a divine order, not as ego-driven performance; the doer, the deed, and the goal are ultimately grounded in the same highest reality.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira and recites the Viṣṇu-sahasranāma. This verse is a cluster of divine epithets praising the Lord as cosmic foundation and as the very principle of sacrifice—its presiding lord, performer, constituents, and vehicle—emphasizing devotion and dharmic worship.