Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 44
भीष्मस्योत्तरायणप्रतीक्षा तथा युधिष्ठिरागमनम् | Bhīṣma’s uttarāyaṇa moment and Yudhiṣṭhira’s arrival
धर्मार्थ पुरुषव्यात्र ऋषिकोटी: ससर्ज ह । ता: सृष्टास्तेन विभुना पर्वते गन्धमादने
dharma-artha puruṣa-vyāghra ṛṣi-koṭīḥ sasarja ha | tāḥ sṛṣṭās tena vibhunā parvate gandhamādane ||
O tigre sa mga tao! Alang-alang sa dharma at artha, ang Makapangyarihang Panginoon ay lumikha ng mga koro-korong ṛṣi. Nilalang ng Panginoong sumasaklaw sa lahat, ang mga pantas na iyon ay nananahan sa Bundok Gandhamādana, laging nakatuon sa pag-aayuno at pagninilay. Kaya, O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, dapat laging yumukod kay Vāsudeva—dalubhasa sa banal na pangangaral at nakaaalam ng dharma—sapagkat ang pagsamba sa Kataas-taasang Panginoon ay humahantong sa ganap na katuwiran.
ईश्वर उवाच
Educational Q&A
Worship and reverence toward the Supreme Lord (Vāsudeva/Īśvara) is presented as a direct means to attain the highest dharma; devotion is framed as ethically transformative and dharma-fulfilling.
Īśvara speaks, describing how the Lord created vast multitudes of sages for the establishment and practice of dharma and artha, situating them on Mount Gandhamādana in continual austerity, and concluding with an injunction to bow always to Vāsudeva, the authoritative teacher of dharma.