Previous Verse
Next Verse

Mahabharata — Anushasana Parva, Shloka 7

भूमिदान-प्रसङ्गः । काश्यपी-पृथिवी तथा उतथ्य-वरुण-संवादः

Land-gift episode; Pṛthivī Kāśyapī; Utathya–Varuṇa dispute

एष धर्मो मयोद्दिष्ट: सरहस्य: सुखावह:

eṣa dharmo mayoddiṣṭaḥ sa-rahasyaḥ sukhāvahaḥ | atha dharmakāya dvitīyaṃ gupta-rahasyaṃ śṛṇu | pūrṇamāsyāṃ tithau candrodaya-samaye tāmra-bhājane madhu-miśritaṃ pākaṃ gṛhītvā yaś candrāya baliṃ nivedayati, tasya yo nitya-dharma-phala-lābhaḥ, taṃ śraddhayā śṛṇu | tasya dattaṃ taṃ baliṃ sādhya-rudrāditya-viśvedevāśvinīkumāra-marudgaṇa-vasu-devatā api gṛhṇanti; tena ca candrasya samudrasya ca vṛddhir bhavati | iti mayā rahasya-sahitaḥ sukhadaḥ dharmo varṇitaḥ ||

Wika ni Skanda: “Ito ang dharma na itinuro ko—may lihim na kahulugan sa kalooban nito at nagbubunga ng kagalingan. Ngayon ay pakinggan ang ikalawang nakatagong aral tungkol sa dharma. Sa araw ng kabilugan ng buwan, sa sandali ng pagsikat ng buwan, kung ang isang tao ay kukuha ng matamis na pagkain na hinaluan ng pulot sa sisidlang tanso at iaalay bilang bali sa Buwan, kung gayon ay makinig nang may pananampalataya sa di-napaparam na bunga ng araw-araw na katuwiran na kanyang nakakamtan. Ang handog na iyon ay tinatanggap hindi lamang ng Buwan kundi pati ng mga Sādhya, Rudra, Āditya, Viśvedevas, kambal na Aśvin, mga pangkat ng Marut, at mga Vasu; at sa gawaing ito, sinasabing lumalago ang Buwan at ang karagatan. Sa gayon ay inilarawan ko ang dharmang kapaki-pakinabang, kalakip ang lihim na katuwiran nito.”

एषःthis
एषः:
Karta
TypePronoun
Rootएतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
धर्मःdharma; righteous duty
धर्मः:
Karta
TypeNoun
Rootधर्म
FormMasculine, Nominative, Singular
मयाby me
मया:
Karana
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormCommon, Instrumental, Singular
उद्दिष्टःtaught; indicated; prescribed
उद्दिष्टः:
TypeVerb
Rootउद्-√दिश्
FormMasculine, Nominative, Singular, Past passive participle (क्त)
स-रहस्यःwith (its) secret; with mystery
स-रहस्यः:
TypeAdjective
Rootरहस्य
FormMasculine, Nominative, Singular
सुख-आवहःbringing happiness; beneficial
सुख-आवहः:
TypeAdjective
Rootआवह
FormMasculine, Nominative, Singular

स्कन्द उवाच

S
Skanda
C
Chandra (Moon)
P
Purnamasi (full-moon tithi)
C
Copper vessel (tāmra-bhājana)
H
Honey (madhu)
B
Bali (ritual offering)
S
Sādhyas
R
Rudras
Ā
Ādityas
V
Viśvedevas
A
Aśvinīkumāras (Aśvins)
M
Marutgaṇa (Maruts)
V
Vasus
O
Ocean/Sea (samudra)

Educational Q&A

Skanda teaches an esoteric, welfare-bringing dharma: a full-moon, moonrise offering of a honey-sweet preparation in a copper vessel to Chandra, performed with faith, yields enduring religious merit and is portrayed as harmonizing the worshipper with multiple divine classes.

Skanda, as speaker, describes a specific ritual act (bali to the Moon at moonrise on Purnima), states that various divine groups accept the offering, and links the rite to cosmic nourishment—symbolically ‘increasing’ the Moon and the ocean—before concluding that he has explained a secret, beneficial dharma.