Adhyaya 23

Verse 1

नाम द्वाविंशोध्यायः श्रीकृष्ण उवाच / सोमस्य पुत्री पूर्वसर्गे बभूव भार्या मदीया जाम्बवती मम प्रिया / तासां मध्ये ह्यधिका वीन्द्र किञ्चिद्रुद्रादिभ्यः पञ्चगुणैर्विहीना

Sinabi ni Śrī Kṛṣṇa: “Sa isang naunang paglikha, ang anak na babae ni Soma ay naging aking asawa—si Jāmbavatī, na minamahal Ko. Sa gitna nila, siya ang higit na namukod, O Vīndra, pinakamainam sa mga ibon, sapagkat sa ilang bagay siya’y malaya sa limang katangiang inuugnay kay Rudra at sa iba pang mga diyos.”

Verse 2

यदावेशो बलवान्स्याद्रमायां तदानामस प्रियते केशवोलम् / यदावेशाद्ध्रासमुपैति काले तदा तासां साम्यमाहुर्महान्तः

Kapag ang āveśa—ang panloob na puwersang nagtutulak—sa loob ni Ramā (Lakṣmī), ang banal na kapangyarihan, ay naging malakas, si Keśava (Viṣṇu) ay nalulugod sa Banal na Pangalan lamang. Ngunit kapag sa takdang panahon ang puwersang iyon ay humihina, ipinahahayag ng mga pantas na may pagkakapantay-pantay ng bunga sa mga paraang iyon.

Verse 3

लक्ष्म्यावेशः किञ्चिदस्त्येव नित्यमतस्ताभ्यः किञ्चिदाधिक्यमस्ति

Tunay ngang laging may isang sukat ng āveśa—ang pananatili ni Lakṣmī—kaya may ilang antas ng pag-angat kaysa sa iba.

Verse 4

गरुड उवाच / तासां मध्ये जाम्बवन्ती तु कृष्ण आराधनं कीदृशं सा चकार / तन्मे ब्रूहि कृपया विश्वमूर्ते आधिक्ये वै कारणं ताभ्य एव

Sinabi ni Garuḍa: “Sa gitna nila, paano nga ba sumamba si Jāmbavantī kay Kṛṣṇa, at anong anyo ang tinaglay ng kanyang bhakti? O Viśvamūrti, Panginoon na anyo ng sansinukob, maawaing ipahayag sa akin: ano ang dahilan ng kanyang pag-angat sa iba?”

Verse 5

गरुडेनैवमुक्तस्तु भगवान् देवकीसुतः / मेघगंभीरया वाचा उवाच विनतासुतम्

Nang siya’y masalitaan nang gayon ni Garuḍa, ang Mapalad na Panginoon—ang anak ni Devakī—ay nagsalita sa anak ni Vinatā sa tinig na malalim at umuugong na gaya ng kulog sa ulap.

Verse 6

श्रीकृष्ण उवाच / या पूर्वसर्गे सोमपुत्री बभूव पितुर्गृहे वर्तमानापि साध्वी / जन्म स्वकीयं सार्थकं वै चकार पित्रा साकं विष्णुशुश्रूषणे न च

Wika ni Śrī Kṛṣṇa: Siya na sa isang naunang paglikha ay isinilang na anak na babae ni Soma—bagama’t naninirahan sa bahay ng ama—ay nanatiling tunay na banal. Ginawa niyang makahulugan ang sariling kapanganakan, sapagkat kasama ang ama ay naglingkod nang may bhakti kay Panginoong Viṣṇu at hindi tumalikod sa pagsamba.

Verse 7

शुश्राव नित्यं सत्पुराणानि चैवं चक्रे सदा विष्णुपादप्रणामम् / चक्रे सदा तारकस्यापि विष्णोः प्रदक्षिणं स्मरणं कुर्वती सा

Palagi niyang pinakikinggan ang mga banal na Purāṇa, kaya’t lagi siyang nagpapatirapa sa mga paa ni Viṣṇu. At patuloy rin niyang isinasagawa ang pradakṣiṇā sa paligid ni Viṣṇu—bilang “Tāraka,” ang Tagapagligtas—habang walang patid ang pag-alaala sa Kanya.

Verse 8

पित्रा साकं सा तु कन्या खगेन्द्र वैराग्ययुक्ता श्रवणात्संबभूव / केशं च मित्रं द्विरदादिकं च अनर्घ्यरत्नानि गृहादिकं च

O Khagendra (Garuḍa), ang dalagang iyon, kasama ang kanyang ama, ay napuspos ng vairāgya—pagkawalang-kapit—sa pamamagitan lamang ng pakikinig. Iniwan niya ang buhok bilang palamuti, ang mga kaibigan at kasama, ang mga elepante at iba pang ari-arian, pati ang di-matatawarang hiyas, mga bahay, at iba pa.

Verse 9

सर्वं ह्येतन्नश्वरं चैव मेने ममाधीनं हरिणा वै कृतं च / येनैव दत्तं पुत्रमित्रादिकं च तेना हृतं वेदनां नैव चक्रे

Naunawaan niya na ang lahat ng ito ay tunay na di-nananatili, at ang inakala niyang nasa ilalim ng kanyang kapangyarihan ay sa katotohanan ay inayos ni Hari. Ang Siya ring nagkaloob ng mga anak, kaibigan, at iba pa ang Siya ring kumuha; kaya’t hindi siya nagpasibol ng dalamhati.

Verse 10

अद्यैव विष्णुः परमो दयालुः दयां मयि कृतवांस्ते न सुष्ठु / पित्रा साकं कन्यका सा तु वीन्द्र सदात्मनि ह्यमले वासुदेवे

Hanggang ngayong araw, si Viṣṇu—ang Kataas-taasang Maawain—ay nagkaloob ng habag sa akin, at hindi ito walang mabuting dahilan. Ang dalagang iyon, kasama ang kanyang ama, O pinakamainam sa mga hari, ay nananahan sa Walang-hanggang Sarili—sa walang dungis na Vāsudeva.

Verse 11

एकान्तत्वं सुष्ठु भक्त्या गता सा यदृच्छया सोपपन्नेन देवी / अकल्पयन्त्यात्मनो वीन्द्र वृत्तिं चकार यत्सावधिराधं प्रथैव

Sa pamamagitan ng matatag na bhakti, nakamtan niya ang ekānta—ang ganap na pag-iisang-tuon ng puso. Ang Diyosa, ayon sa kaloob ng tadhana at sa angkop na mga paraan na dumating, nang hindi nanginig sa sariling paninindigang panloob, ay itinatag ang landas ng kanyang buhay; at mula pa sa simula ay nagtakda siya ng tiyak na hangganan laban sa kasalanan.

Verse 12

सा वै वित्तं विष्णुपादारविन्दे दुः खार्णवात्तराके संचकार / वागीन्द्रिद्रियं खग सम्यक् चकार हरेर्गुणानां वर्णने वा सदैव

Inialay niya ang kanyang yaman sa mga paang-lotus ni Viṣṇu, at ginawa itong bangkang tumatawid sa karagatan ng dalamhati. O Khaga (Garuda), wasto rin niyang sinupil ang pananalita at mga pandama, at laging abala sa pagsasalaysay ng mga kabutihan ni Hari.

Verse 13

हस्तौ च विष्णोर्गृहसंमार्जनादौ चकार देवी गात्रमलापहारम् / श्रोत्रं च चक्रे हरिसत्कथोदये मोक्षादिमार्गे ह्यमृतोपमे च

Ginawa ng Diyosa ang dalawang kamay para sa paglilingkod kay Viṣṇu—mula sa mga gawaing gaya ng paglilinis ng tahanan—at para sa pag-aalis ng dumi ng katawan. Ginawa rin niya ang mga tainga para sa pagsibol ng mga banal na salaysay tungkol kay Hari, para sa landas na nagsisimula sa mokṣa, at para sa bagay na tulad ng amṛta sa tamis at pagliligtas.

Verse 14

नेत्रं च चक्रे प्रतिमादिदर्शने अनादिकालीनमलापहरिणी / सद्वैष्णवानां स्पर्शने चैव संगे निर्माल्यगन्धानुविलेपने त्वक्

Ang mga mata ay ginawa upang masdan ang mga banal na larawan at iba pa, at inaalis nito ang dumi na naipon mula pa sa panahong walang simula. Ang balat naman ay para sa pagdampi at pakikisama sa mga tunay na Vaiṣṇava, at para pahiran ng halimuyak ng nirmālya—mga garlandang inialay na sa Panginoon.

Verse 15

घ्रार्णेद्रियं सा हरिपादसारे चकार संसारविमुक्तिदे च / जिह्वेन्द्रियं हरिनैवेद्यशेषे श्रीमत्तुलस्यादिविमिश्रिते च

Nilinis niya ang pandama ng amoy sa pamamagitan ng esensiya mula sa mga banal na paa ni Hari, na nagbibigay ng paglaya mula sa gapos ng samsara; at nilinis niya ang pandama ng lasa (dila) sa pamamagitan ng mga nalalabing handog na inialay kay Hari, na hinaluan ng banal na tulasī at iba pa.

Verse 16

पादौ हरेः क्षेत्रपथानुसर्पणे शिरो हृषीकेशपदाभिवन्दने / कामं हृदास्ये तु हरिदास्यकाम्या तथोत्तमश्लोकजनाश्चरन्ति

Ang mga deboto ng Panginoon—yaong pinupuri ng pinakamainam na mga himno—ay hinahayaan ang kanilang mga paa na sumunod sa mga banal na landas patungo sa mga sagradong pook ni Hari; iniyuyuko nila ang ulo sa mga paa ni Hṛṣīkeśa; at sa puso at pananalita, iisa lamang ang ninanais: ang pananabik na maglingkod kay Hari. Ganyan mamuhay ang mga taong nakatalaga sa Kataas-taasang Panginoon.

Verse 17

निष्कामरूपे च मतिं चकार वागिन्द्रियं स्तवनं स्वीचकार / एवं सदा कार्यसमूहमात्मना समर्पयित्वा परमेशपादयोः

Itinatag niya ang isip sa debosyong walang pagnanasa (walang sariling hangarin), at inialay ang pananalita sa pagpupuri sa Panginoon. Sa gayon, palagi niyang inihahandog ang kabuuan ng kanyang mga gawa, mula sa sarili, sa mga paa ng Kataas-taasang Panginoon, at nanatiling tapat.

Verse 18

तीर्थाटनार्थं तु जगाम पित्रा साकं हरेः प्रीणनाद्यर्थमेव / आराधयित्वा ब्राह्मणान्विष्णुभक्तानादौ गृहे वस्त्रसंभूषणाद्यैः

Para sa layunin ng paglalakbay-pananampalataya sa mga banal na pook, siya’y umalis kasama ang kanyang ama, tanging upang bigyang-lugod si Hari. Una, sa sarili niyang tahanan, pinarangalan niya ang mga Brahmin na deboto ni Vishnu, sa pag-aalay ng kasuotan, mga palamuti, at iba pang kaloob.

Verse 19

पश्चात्कल्पं कारयामास देवी विष्णोरग्रे तीर्थयात्रार्थमेव / यावत्कालं तीर्थयात्रा मुकुन्द तावत्कालं तूर्ध्वरेता भवामि

Pagkaraan, ipinagawa ng Diyosa ang isang banal na panata sa harap ni Vishnu, tanging para sa paglalakbay sa mga banal na pook. “O Mukunda, habang nagpapatuloy ang paglalakbay na ito, sa buong panahong iyon ay mananatili akong nagpipigil at itinatanghal pataas ang lakas-buhay (sa kalinisan at pagpipigil).”

Verse 20

यावत्कालं तीर्थयात्रां करिष्ये तावद्दत्ताद्वैष्णवानां च संगम् / हरेः कथाश्रवणं स्यान्मुकुन्द नावैष्णवानां संगिनामङ्गसंगम्

Habang ako’y naglalakbay sa mga banal na tīrtha, ipagkaloob Mo rin sa akin ang pakikisama sa mga Vaiṣṇava. O Mukunda, nawa’y makapakinig ako sa mga salaysay ni Hari; at nawa’y huwag mapadikit ang aking katawan sa mga nakikisama sa di-Vaiṣṇava.

Verse 21

सुहृज्जनैः पुत्रमित्रादिकैश्च दीर्थाटनं नैव कुर्यां मुकुन्द / कुर्वन्ति ये काम्यया तीर्थयात्रां तेषां संगं कुरु दूरे मुकुन्द

O Mukunda, hindi ko nanaising maglakbay sa paglalakbay-dambana kasama ang mga kamag-anak at kasamahan—mga anak, kaibigan, at iba pa. Yaong mga naglalakbay sa tīrtha dahil sa pagnanasa sa pakinabang sa mundo, ilayo Mo ako sa kanilang samahan, O Mukunda.

Verse 22

शालग्रामं ये विहायैव यात्रां कुर्वन्ति तेषां किं फलं प्राहुरार्याः / यदा तीर्थानां दर्शनं स्यात्तदैव शालग्रामं पुरतः स्थापयित्वा

Yaong nagsasagawa ng paglalakbay-dambana ngunit iniiwan ang Śālagrāma—anong bunga ang sinasabi ng mga mararangal na mapapasakanila? Kapag namalas ang tīrtha, sa sandaling iyon mismo—ilagay muna ang Śālagrāma sa unahan, saka isagawa ang pagsamba.

Verse 23

तीर्थाटनं पादचैरैः कृतं चेत्पूर्णं फलं प्राहुरार्याः खगेन्द्र / पादत्राणं पादरक्षां च कृत्वा तीर्थाटनं पादहीनं तदाहुः

O Khagendra, sinasabi ng mga mararangal na kung ang paglalakbay-dambana ay ginagawa sa paglakad, ganap ang bunga nito. Ngunit kung magsusuot ng panangga sa paa at iingatan ang mga paa, sinasabi nilang ang gayong paglalakbay ay wari’y “walang paa”—kulang sa ganap na bunga.

Verse 24

यो वाहने तुरगे चोपविष्टस्तीर्थाटनं कुरुते चार्धहीनम् / वृषादीनां वाहने पादमाहुः परान्नानां भोजने व्यर्थमाहुः

Ang sinumang nagsasagawa ng paglalakbay-dambana na nakaupo sa sasakyan o sa kabayo ay gumagawa nito na kalahati lamang ang bunga. Ang pagsakay sa toro at mga katulad nito, sinasabi nilang isang-kapat lamang. At ipinahahayag nilang ang pagkain ng pagkaing bigay ng iba (limos) ay walang saysay, walang bunga.

Verse 25

महात्मनां वेदविदां यतीनां परान्नानां भोजने नैव दोषः / संकल्पयित्वा परमादरेण जगाम सा तीर्थयात्रार्थमेव

Para sa mga dakilang kaluluwa, mga yati at ascetic na nakaaalam ng Veda, walang kasalanan ang tumanggap ng pagkaing inihanda ng iba. Matapos magpasiya nang may sukdulang paggalang, siya’y umalis tanging upang magsagawa ng paglalakbay-pananampalataya sa mga banal na tīrtha.

Verse 26

आदौ स्नात्वा हरिनिर्मात्यगन्धं विसर्जयित्वा श्रवणं वै चकार / पित्रा साकं भोजनं चापि कृत्वा अग्रे दिने क्रोशमेकं जगाम

Una, matapos maligo, iniwan niya ang pabangong inihanda ni Hari; saka niya isinagawa nang wasto ang śravaṇa, ang banal na pakikinig. Pagkatapos kumain kasama ang kanyang ama, kinabukasan ay nagpatuloy siya ng isang krośa (mga dalawang milya).

Verse 27

तत्र द्विजान्पूजयित्वान्नपान रात्रौ तत्त्वं श्रावयामास देवी / एवं यात्रां ये प्रकुर्वन्ति नित्यं तेषां यात्रां सफलां प्राहुरार्याः

Doon, matapos parangalan ang mga dvija (mga brāhmaṇa) sa pagkain at inumin, sa gabi’y ipinadinig ng Diyosa ang katotohanan (tattva). Yaong nagsasagawa ng paglalakbay-pananampalataya sa ganitong paraan araw-araw—sinasabi ng mga mararangal na ang kanilang paglalakbay ay tunay na mabunga.

Verse 28

विना दयां तीर्थयात्रा खगेन्द्रव्यर्थेत्येवं वीन्द्र चाहुर्महान्तः / दिवा रात्रौ ये न शृण्वन्ति दिव्यां हरेः कथां तीर्थमार्गे खगेन्द्र

O Garuḍa, sinasabi ng mga dakila na ang paglalakbay sa tīrtha na walang habag ay walang saysay. At yaong sa daan ng banal na paglalakbay ay hindi nakikinig, araw at gabi, sa mga banal na salaysay ni Hari—O panginoon ng mga ibon—ang kanilang paglalakbay ay kapos din sa bunga.

Verse 29

व्यर्थंव्यर्थं तस्य चाहुर्गतं वै अश्वादीनां वाहनानां च विद्धि / अश्वादीनामपराधं वदस्व गङ्गादीनां दर्शनात्पापनाशः

Sinasabi nilang ang pag-alis niya ay lubos na walang saysay; alamin na ito’y dahil sa mga pagkakasalang may kaugnayan sa mga sinasakyan gaya ng kabayo at iba pang sasakyan. Ilarawan ang pagkakasala tungkol sa kabayo at mga katulad nito: sa pagtanaw lamang sa Gaṅgā at iba pang banal na ilog, napapawi ang mga kasalanan.

Verse 30

क्षेत्रस्थविष्णोर्दर्शनात्पापनाशो मार्जारस्याप्यपराधं वदस्व / क्षेत्रस्थविष्णोः पूजनात्पापनाशः पूजावतामपराधं वदस्व

Isalaysay mo sa akin ang tungkol sa pagkakasala—kahit ng isang karaniwang pusa—sapagkat sinasabi na sa pagtanaw kay Viṣṇu na nananahan sa banal na kṣetra, napapawi ang mga kasalanan. At isalaysay mo rin ang pagkakasala ng mga nagsasagawa ng pagsamba, sapagkat sinasabi na sa pagsamba kay Viṣṇu na nananahan sa banal na dako, nalilipol ang mga kasalanan.

Verse 31

जपादीनां कुर्वतां पापनाशो विष्णोर्ध्यानात्सद्य एवाधनाशः / अनुसंधानाद्रहितं सर्वमेव कृतं व्यर्थमेवेति चाहुः

Sa mga nagsasagawa ng japa at iba pang katulad, napapawi ang mga kasalanan; sa pagninilay (dhyāna) kay Panginoong Viṣṇu, nalilipol agad ang karalitaan. Ngunit sinasabi na anumang gawin nang walang panloob na paggunita (anusaṃdhāna), lahat iyon ay tunay na nauuwi sa wala.

Verse 32

अतो हरेः पापविनाशिनीं कथां श्रुत्वा विष्णोर्भक्तिमान्स्यात्वगन्द्र / दृष्ट्वादृष्ट्वा हरिपादाङ्कितं च स्मृत्वास्मृत्वा भक्तिमान्स्यात्खगेन्द्र

Kaya nga, O panginoon ng pananalita, sa pakikinig sa banal na salaysay ni Hari na pumupuksa ng kasalanan, nagiging deboto ng Viṣṇu ang tao. At O hari ng mga ibon, sa paulit-ulit na pagtanaw sa mga bagay na may tatak ng mga yapak ni Hari, at sa paulit-ulit na pag-alaala sa Kanya, nagiging tunay na bhakta ang tao.

Verse 33

पित्रा साकं कन्यका सापि वीन्द्र शेषाचलस्थं श्रीनिवासं च द्रष्टुम् / जगाम सा मार्गमध्ये हरिं च सा चिन्तयामास रमापतिं च

O Indra, ang dalagang iyon ay sumama sa kanyang ama upang masilayan si Śrīnivāsa na nananahan sa Śeṣācala. At sa gitna ng paglalakbay, patuloy niyang pinagninilayan si Hari—si Rāmāpati, ang Panginoon ni Lakṣmī.

Verse 34

कदा द्रक्ष्ये श्रीनिवासस्य वक्षः श्रीवत्सरत्नैर्भूषितं विस्तृतं च / कदा द्रक्ष्ये श्रीनिवासस्य तुन्दं वलित्रयेणाङ्कितं सुंदरं च

Kailan ko kaya masisilayan ang maluwang na dibdib ni Śrīnivāsa, na pinalalamutian ng hiyas na tanda ng Śrīvatsa? Kailan ko kaya masisilayan ang magandang tiyan ni Śrīnivāsa, na pinagpala ng tatlong mapalad na tiklop?

Verse 35

कदा द्रक्ष्ये श्रीनिवासस्य कण्ठं महर्लोकस्याश्रयं कंबुतुल्यम् / कदा द्रक्ष्ये श्रीनिवासस्य नाभिं सदान्तरिक्षस्याश्रयं वै सुपूर्णम्

Kailan ko masisilayan ang lalamunan ni Śrīnivāsa—tila banal na kabibe (śaṅkha), sandigan ng Maharloka? Kailan ko masisilayan ang pusod ni Śrīnivāsa—laging ganap at puspos, siyang sandigan ng kalagitnaang kalangitan (antarikṣa)?

Verse 36

कदा द्रक्ष्ये वदनं वै मुरारेर्जनलोकस्याश्रयं सर्वदैव

Kailan ko masisilayan ang mukha ni Murāri (Panginoong Viṣṇu), na laging kanlungan ng daigdig ng mga nilalang?

Verse 37

शिरः कदा श्रीनिवासस्य द्रक्ष्ये सत्यस्य लोकस्याश्रयं सर्वदैव / कटिं कदा श्रीनिवासस्य द्रक्ष्ये भूर्लोकस्याश्रयं सर्वदैव

Kailan ko masisilayan ang ulo ni Śrīnivāsa—laging kanlungan ng Satyaloka, kaharian ng Katotohanan? Kailan ko masisilayan ang baywang ni Śrīnivāsa—laging kanlungan ng Bhūrloka, daigdig sa lupa?

Verse 38

कदा द्रक्ष्ये श्रीनिवासस्य चोरु तलातलस्याश्रयं सर्वदैव / कदा द्रक्ष्ये श्रीनिवासस्य जानु सुकोमलं सुतलस्याश्रयं च

Kailan ko masisilayan ang mga hita ni Śrīnivāsa—laging sandigan ng Talātala? Kailan ko masisilayan ang malalambot na tuhod ni Śrīnivāsa—na sandigan din ng Sutala?

Verse 39

कदा द्रक्ष्ये श्रीनिवासस्य जङ्घे रसातलस्याश्रयेः सर्वदैव / कदा द्रक्ष्ये पादतलं हरेश्च पाताललोकस्याश्रयं सर्वदैव

Kailan ko masisilayan ang mga binti ni Śrīnivāsa—laging sandigan ng Rasātala? Kailan ko masisilayan ang talampakan ni Hari—laging kanlungan at saligan ng mga daigdig ng Pātāla?

Verse 40

इत्थं मार्गे चिन्तयन्ती च देवी शेषाचले शेषदेवं ददर्श / फणैः सहस्रैः सुविराजमानं नानाद्रुमैर्वानरैर्वानरीभिः

Gayon, habang nagmumuni ang Diyosa sa daan, nasilayan niya si Śeṣadeva sa Śeṣācala—nagniningning na marilag na may sanlibong talukbong ng ahas—sa gitna ng sari-saring punò, na napapaligiran ng mga unggoy at mga unggay.

Verse 41

अनन्त जन्मार्जितपुण्यसंचयान्मयाद्य दृष्टः परमाचलो हि / तद्दर्शनाद्वाष्पकलाकुलेक्षणा सद्यः समुत्थाय ननाम मूर्ध्ना

Tunay nga, ngayon ay nasilayan ko ang Kataas-taasang Bundok, na natamo sa naipong kabutihan sa di-mabilang na mga kapanganakan. Sa pagkakita nito, napuno ng luha ang aking mga mata; agad akong tumindig at yumukod, inialay ang ulo sa paggalang.

Verse 42

मुखं च दृष्ट्वा नमनं च कार्यं पृष्ठादिभागे नमनं न कार्यम् / सापि द्विषट्कं नमनं च चक्रे शालग्रामं स्थापयित्वा पुरो ऽस्य

Pagkatapos masdan ang mukha, saka dapat gawin ang pagyukod na may pagpupugay; hindi nararapat ang pagyukod sa likuran o sa bahaging hulihan. Siya man ay nagsagawa ng labindalawang pagpapatirapa, matapos munang ilagay sa harap niya ang Śālagrāma (batong sagisag ni Viṣṇu).

Verse 43

इत्थं कार्यं वैष्णवैः पर्वतस्य त्वं वैष्णवैर्विपरीतं च कार्यम् / मध्वान्तःस्थः पर्वताग्रेस्ति नित्यं रमाब्रह्माद्यैः पूजितः श्रीनिवासः

Ganito ang nararapat na tungkulin ng mga Vaiṣṇava hinggil sa bundok; ngunit ikaw ay kumilos nang salungat sa dapat gawin ng Vaiṣṇava. Ang Panginoong Śrīnivāsa—na laging nananahan sa banal na pook na “Madhva” at sa tuktok ng bundok—ay walang humpay na sinasamba nina Ramā (Lakṣmī), Brahmā, at ng iba pang mga diyos.

Verse 44

सुसत्तमं परमं श्रीनिवासं द्रक्ष्ये ऽथाहं ह्यारुरुक्षे ऽचलञ्च / इत्येवमुक्त्वा कपिलाख्यतीर्थे स्थानं चक्रे सा स्वपित्रा सहैव

“Masasaksihan ko ang pinakadakila at kataas-taasang Panginoon—si Śrīnivāsa; at pagkatapos, tunay ngang aakyat ako sa bundok.” Pagkasabi nito, siya ay nanirahan sa banal na tawiran na tinatawag na Kapila, kasama ang sarili niyang ama.

Verse 45

अत्रैवास्ते श्रीनिवासो हरिस्तु द्रव्येण रूपेण न चान्यथेति / आदौस्नात्वा मुण्डनं तत्र कृत्वा तीर्थश्राद्धं कारयित्वा सुतीर्थे

Dito mismo nananahan si Hari, ang Panginoon ni Śrī (Śrīnivāsa), na tunay na naroroon sa banal na sangkap at anyong iyon—hindi sa ibang paraan. Kaya, matapos munang maligo roon, gawin ang pag-aahit ng buhok, at sa mapalad na tīrtha ay ipagawa nang wasto ang tīrtha-śrāddha (ritwal para sa mga ninuno sa pook-paglalakbay).

Verse 46

गोभूहिरण्यादिसमस्तदानं दत्त्वा शैलं चारुरोहाथ साध्वी / शालग्रामं स्थापयित्वा स चाग्रे पुनः प्रणामं सापि चक्रे सुभक्त्या

Matapos maghandog ng lahat ng uri ng dāna—mga baka, lupa, ginto, at iba pa—ang mabuting babae ay umakyat sa isang marikit na burol. Inilagay niya sa harap ang batong Śālagrāma, at muli siyang yumukod, nag-alay ng paggalang na may tapat na bhakti.

Verse 47

सोपानानां शतपर्यन्तमेवमारुह्य सा ह्युपविष्टा तु तत्र / शुश्राव सा भागवतं पुराणं शुश्राव वैवेङ्कटाद्रेः प्रशंसाम्

Pag-akyat niya nang gayon hanggang isang daang baitang, naupo siya roon. Sa pagkakaupo sa lugar na iyon, narinig niya ang pagbigkas ng Bhāgavata Purāṇa, at narinig din niya ang pagpupuri sa banal na Veṅkaṭādri (burol ng Tirumala).

Verse 48

जैगीषव्याद्गुरुपादात्सुभक्त्या सुश्राव तत्त्वं वेङ्कटाद्रेश्च सर्वम्

Sa tapat na debosyon sa paanan ng kanyang guro, narinig at naunawaan ni Jaigīṣavya ang buong katotohanan tungkol kay Panginoong Veṅkaṭādri (Veṅkaṭeśvara).