Adhyaya 177

Verse 1

नाम षट्सप्तत्युत्तरशततमो ऽध्यायः हरिरुवाच / सोभाञ्जनपत्ररसं मधुयुक्तं हि चक्षुषोः / भ (च) रणाद्रोगहरणं भवेन्नास्त्यत्र संशयः

Kabanata isang daan at pitumpu’t pito. Wika ni Hari: “Ang katas ng dahon ng śobhāñjana na hinaluan ng pulot, kapag ipinahid sa mga mata, ay nag-aalis ng karamdaman—walang pag-aalinlangan dito.”

Verse 2

अशीतितिलपुष्पाणि जात्याश्च कुसुमापि च / उषानिम्बामलाशुण्ठीपिप्पलीतण्डुलीयकम्

Gamitin ang walumpung bulaklak ng linga at mga bulaklak ng sampagita rin; idagdag ang uṣā, dahon ng neem, āmalā, tuyong luya, pippalī (mahabang paminta), at taṇḍulīyaka (dahong halamang-gamot).

Verse 3

छायासुष्कां वटीं कुर्यात्पिष्ट्वा तण्डुलवारिणा / मधुना सहसा चाक्ष्णोरञ्जनात्तिमिरादिनुत्

Gumawa ng mga pildoras mula sa halamang pinatuyo sa lilim, dinikdik sa tubig-bigás; ihalo sa pulot at ipahid bilang anjana (pangkulay-gamot) sa mga mata, at mabilis nitong inaalis ang pamumuti/pagdidilim na gaya ng katarata at kaugnay na karamdaman.

Verse 4

बिभीतकास्थिमज्जा तु शङ्खनाभिर्मनः शिला / निम्बपत्रमरीचा नि अजामूत्रेण पेषयेत्

Dikdikin ang laman-katas ng buto ng bibhītaka kasama ang śaṅkha-nābhi, manaḥśilā, mga dahon ng neem, at pamintang-itim, gamit ang ihi ng kambing bilang likidong pangdikdik.

Verse 5

पुष्पं रात्र्यन्धतां हन्ति तिमिरं पटलं तथा / चतुर्भागानि शङ्खस्य तदर्धेन मनः शिला

Ang lunas na ito mula sa bulaklak ay pumupuksa sa pagkabulag sa gabi, at nag-aalis din ng timira at paṭala (manipis na balot sa mata). Kumuha ng apat na bahagi ng śaṅkha, at kalahati niyon na manaḥśilā.

Verse 6

सैन्धवं च तदर्धेनत्वेतत्पिष्ट्वादकेन तु / छायाशुष्कां तु वटिकां कृत्वा नयनमञ्जयेत्

Dikdikin ang asin-bato (saindhava) kasama ang kalahating dami ng kasamang sangkap, gamit ang tubig; saka gawing pildoras at patuyuin sa lilim. Sa pamamagitan nito, ipahid ang anjana sa mga mata.

Verse 7

तिमिरं पटलं हन्ति पिचिटं च महौषधम् / त्रिकटु त्रिफलां चैव करं जस्य फलानि च

Ang dakilang paghahandang-gamot na ito ay pumupuksa sa pagdilim ng paningin (timira), sa lamad na bumabalot sa mata na tila katarata, at sa piciṭa na masakit at nakakairitang karamdaman. Ito’y ginagawa mula sa trikatu, triphala, at mga bunga ng karañja.

Verse 8

सैन्धवं रजनीद्वे व भृङ्गराजरसेन हि / पिष्ट्वा तदञ्जनादेव तिमिरादिविनाशनम्

Durugin ang asin-bato (saindhava) at ang dalawang ‘rajanī’ (dalawang uri ng luyang-dilaw) kasama ng katas ng bhṛṅgarāja; ang mismong añjana (koliryo) na iyon ay nag-aalis ng timira at mga kaugnay na sakit sa mata.

Verse 9

आटरूषकमूलं तु काञ्जिकापिष्टमेव तु / तेनाक्षिबूमिलेपाच्च चक्षुः शूलं विनश्यति

Ang ugat ng āṭarūṣaka ay durugin kasama ng kāñjika (maasim na lugaw), at ipahid bilang tapal sa paligid ng mata; sa pamamagitan nito, nawawala ang kirot at sakit ng mata.

Verse 10

सतक्रं बदरीमूलं पीतं वाक्षिव्यथां हरेत् / सैन्धंवं कटुतैलं च अपामार्गस्य मूलकम्

Ang satakra (buttermilk) at ugat ng badarī (jujube), kapag ininom, ay nag-aalis ng pananakit ng mata. Gamitin din ang asin-bato (saindhava), ang maanghang na langis (kaṭu-taila), at ang ugat ng apāmārga.

Verse 11

क्षीरकाञ्जिकसंघृष्टं ताम्रपात्रे तु तेन च / अञ्जनात्पिञ्जटस्यैव नाशो भवति शङ्कर

Kapag ang (paghahanda) ay dinikdik kasama ng gatas at kāñjika sa sisidlang tanso, at saka ipinahid bilang añjana (koliryo), napapawi ang karamdamang tinatawag na piñjaṭa—O Śaṅkara.

Verse 12

ॐ दद्रु सर क्रों ह्रीं ठः ठः दद्रु सर ह्रीं ह्रीं ॐ उं ऊ सर क्रीं क्रीं ठः ठः / आद्या हि वशामायान्ति मन्त्रेणानेन चाञ्जनात्

Sa pamamagitan ng mantrang ito—na ginagamit kasama ng añjana (pampahid/celak sa mata)—ang mga sinaunang kapangyarihang pambabae (Ādyā-Śakti) ay tunay na napapasailalim at napasusunod.

Verse 13

बिल्वकनीलिकामूलं पिष्टमभ्यञ्जनेन च / अनेनाञ्जितमात्रेण नश्यन्ति तिमिराणि हि

Ang ugat ng bilva at nīlikā, dinikdik at ginawang añjana; sa paghaplos lamang nito, ang dilim (sa paningin) ay tunay na nawawala.

Verse 14

कटुकं (पिप्पली) तगरं चैव हरिद्रामलकं वचा / खदिरपिष्टवात्तश्च अञ्जनान्नेत्ररोगनुत्

Ang pippalī (mahabang paminta), tagara, luyang-dilaw, āmalaka, at vacā—kasama ang añjana na inihanda sa paste ng khadira—ay nag-aalis ng mga sakit sa mata.

Verse 15

नीरपूर्णमुखो धौति बृहन्मानेन यो ऽक्षिणी / प्रभाते नेत्ररोगैश्च नित्यं सर्वैः प्रमुच्यते

Sinumang sa umaga, na may bibig na puno ng tubig, ay naghuhugas ng mga mata gamit ang masaganang tubig, ay palagiang napapalaya sa lahat ng uri ng sakit sa mata.

Verse 16

शुक्लैरण्डस्य मूलेन पत्रेणापि प्रसाधितम् / छगदग्धसेकमौष्ण्याच्चक्षुषोर्वातशलनत्

Ang lunas na inihanda mula sa ugat—o maging sa dahon—ng puting castor (eranda) ay kapaki-pakinabang; at sa pagdaloy ng mainit-init na gatas ng kambing na pinainit, ang nababagabag na vāta sa mga mata ay napapawi.

Verse 17

चन्दनं सैन्धवं वृद्धपालाशश्च हरीतकी / पटलं कुसुमं नीली च (व) क्रिकां हरते ऽञ्जनम्

Ang añjana (banal na koliryum) na yari sa sandalwood, asin-bato, matandang palāśa at harītakī—kasama ang paṭala, kusuma at nīlī—ay nag-aalis ng mga karamdaman sa mata gaya ng krikā at mga kaugnay na sakit.

Verse 18

गुञ्जामूलं छागमूत्रे घृष्टं तिमिरनुच्च तत् रौप्यताम्रसुवर्णानां हस्तघृष्टशलाकया

Ang ugat ng guñjā na dinikdik sa ihi ng kambing ay sinasabing nag-aalis ng dilim sa mata na gaya ng katarata; ipahid ito sa pamamagitan ng munting pamalo (śalākā) na kinikiskis ng kamay, yari man sa pilak, tanso, o ginto.

Verse 19

घृष्टमुद्वर्तनं रुद्र कामलाव्याधिनाशनम् / घोषाफलमपाघ्रातं पीतकामलनाशनम्

O Rudra, ang pagkuskos at pagpapahid ng udvartana na ito ay pumupuksa sa sakit na kāmalā (paninilaw); at ang pag-amoy lamang sa bungang tinatawag na ghoṣā ay sumisira sa pīta-kāmalā (dilaw na paninilaw).

Verse 20

दूर्वादाडिमपुष्पं तु अलक्तकहरीतकी / नासार्शवातरक्तनुन्नस्याद्वै स्वरसेन हि

Ang damong durvā, bulaklak ng granada, at ang mga halamang alaktakā at harītakī—ang sariwang katas ng mga ito ay dapat gamitin bilang nasya (gamot na ipinapatak sa ilong) upang maibsan ang mga sakit sa ilong na dulot ng arśa (almoranas), kawalan ng balanse ng vāta, at mga karamdamang may kaugnayan sa dugo.

Verse 21

आपिष्ट्वा जाङ्गली मू (तू) लं तद्रसेन वृषध्वज / नस्यादाराद्विनश्येत नाशार्शो नीललोहित

O Vṛṣadhvaja (Śiva), matapos dikdikin ang ugat ng jāṅgalī at gamitin ang katas nito bilang nasya, ang arśa sa ilong/polipong dumudugo—na maitim na bughaw at mapula—ay mabilis na maglalaho.

Verse 22

गव्यं घृतं सर्जरसं रुद्र धन्याकसैन्धवम् / धुत्तूरकं गैरिकं च एतैः साधितसिक्थकम्

Ghee ng baka, dagta ng punong sarja, rudra (isang sangkap na panggamot), buto ng kulantro na may asin-bato, dhattūra, at pulang okra—sa mga ito ihanda ang sikthaka, ang pinaghahandang waks/pamahid na may gamot.

Verse 23

सतैलं व्रणनुत्स्याच्च स्फुटितोद्धटिताधरे / जातीपत्रं च चर्वित्वा विधृतं मुखरोगनुत्

Kapag ipinahid na may langis, ito’y nagpapagaling ng sugat at kapaki-pakinabang sa mga labing bitak at punit. At ang pagnguya sa dahon ng sampaguita (jāti) at paghawak nito sa bibig ay nagpapawi ng mga sakit sa bibig.

Verse 24

भक्षात्केसरबीजस्य दन्ताः स्युश्चलिताःस्थिराः / मुष्टकं कुष्ठमेला च यष्टिकं मधुवालकम्

Sa pagnguya ng mga buto ng kesara, ang mga ngiping lumuluwag ay muling tumitibay. At may kapaki-pakinabang na halo para sa ngipin: muṣṭaka, kuṣṭha, melā, yaṣṭikā, at madhu-vālaka.

Verse 25

धन्याकमेतददनान्मुखदुर्गन्धनुद्धर / कषायं कटुकं वापि तिक्तशाकस्य भक्षणात्

Ang pagnguya sa kulantro (dhanyāka) na ito ay nag-aalis ng mabahong amoy sa bibig. Pinapawi rin nito ang mapakla o maanghang na lasa na naiiwan matapos kumain ng mapapait na dahong gulay.

Verse 26

तलयुक्तस्य नित्यं स्यान्मुखदुर्गन्धताक्षयः / दन्तव्रणानि सर्वाणि क्षयं गच्छन्त्यनेन तु

Sa taong palagiang gumagamit ng paghahandang may tala, napupuksa ang mabahong amoy ng bibig. Tunay nga, sa pamamagitan nito, ang lahat ng sugat at singaw sa ngipin at gilagid ay humuhupa at nawawala.

Verse 27

काञ्जिकस्य सतैलस्य गण्डूषकवलास्थितिः / ताम्बूलचूर्णदग्धस्य मुखस्य व्याधिनुच्छिव !

O Śiva, ang paghawak sa bibig bilang pangmumog at pangbanlaw ng kāñjika (maasim na lugaw na pinaasim) na hinaluan ng langis ay nagpapawi ng mga sakit sa bibig na dulot ng pagkapaso mula sa pulbos ng dahon ng tāmbūla (nganga).

Verse 28

परित्यक्तश्लेष्मणश्च शुण्ठीचर्वणतो यथा / मातुलुङ्गदलान्येला यष्टी मधु च पिप्पली

At gaya ng pagnguya ng śuṇṭhī (tuyong luya) na nagpapababa at nagpapalabas ng labis na plema, gayon din ang kapaki-pakinabang ng mga dahon ng mātuluṅga (citron), elā (kardamono), yaṣṭī (likorisa), pulot, at pippalī (mahabang paminta).

Verse 29

जातीपत्रमथैषां च चूर्णं लीढ्वा तथा कृतम् / शेफालिकजटायाश्च चर्वणं गलशुण्ठिनुत्

Gayundin, ang pagdila sa pulbos na inihanda mula sa mga iyon, kasama ang mga dahon ng jātī, ay kapaki-pakinabang; at ang pagnguya sa jaṭā—hiblang tangkay—ng śephālikā ay nagpapawi ng pagkatuyo at iritasyon sa lalamunan.

Verse 30

नासाशिरारक्तकर्षान्नश्येच्छंशकर जिह्विका / रसः शिरीषबीजानां हरिद्रायाश्चतुर्गुणः

Para sa mga karamdamang may bara o pagkasira ng dugo sa mga daanan ng ilong, sinasabing lulubay ang pamamaga ng jihvikā—ang tila munting dila sa lalamunan. Ang katas ay ihanda mula sa mga buto ng śirīṣa, at ang haridrā (luyang-dilaw) ay gawing apat na bahagi ang sukat.

Verse 31

तेन पक्वेन भूतेश नस्यं मस्तकरोगनुत् / गलरोगा विनश्यन्ति नस्यमात्रेण तत्क्षणात्

O Bhūteśa, Panginoon ng mga nilalang, kapag ang paghahandang iyon ay naluto nang wasto at ibinigay bilang nasya (gamot na ipinapatak sa ilong), inaalis nito ang mga sakit sa ulo; at ang mga karamdaman sa lalamunan ay napapawi agad sa nasya lamang.

Verse 32

दन्तकीटविनाशः म्याद्गुञ्जामूलस्य चर्वणात् / काकजङ्घास्नुहीनीलीकवायो मधुमोजितः

Ang “uod sa ngipin” (pagkabulok ng ngipin) ay napupuksa sa pagnguya ng ugat ng guñjā. Itinuturo rin ang isang paghahanda na may kākajaṅghā, snuhī, nīlī at kavā na hinaluan ng pulot bilang lunas.

Verse 33

दन्ताक्रान्तान्दन्तजांश्च कृमीन्नाशयते शिव / घतं कर्कटपादेन दुग्धोन्मिश्रेण साधितम्

O mapalad na isa, ang ghee na niluto sa pamamagitan ng paa ng alimango at hinaluan ng gatas ay pumupuksa sa mga uod na sumasalakay sa ngipin, gayundin sa mga uod na nagmumula sa loob ng ngipin.

Verse 34

तेन चाम्यङ्गितादन्ताः कुर्युः कटकटान्न हि / लिप्त्वा कर्कटपादेन केवलेनाथवाशिव

Dahil doon, ang kanilang mga ngipin ay sasakit at titibok; hindi na sila makanguya nang may tunog na “kaskas.” Kapag pinahiran gamit lamang ang sipit/paa ng alimango—O Panginoong Śiva—ganyan ang kanilang pagdurusa.

Verse 35

त्रिसप्ताहं वाः पिष्टानि ज्योतिष्मत्याः फलानि हि / शुक्लाभयामज्जलेपाद्दन्तस्याङ्ककलङ्कनुत्

O kaya, sa loob ng tatlong linggo, gamitin ang mga bunga ng Jyotiṣmatī na dinikdik at ginawang paste. At sa pagpapahid ng laman (pulp) ng Śuklā Abhayā, nawawala ang mga mantsa at bakas ng dungis sa ngipin.

Verse 36

लोध्रकुङ्कुममञ्जिष्ठालोहका लेयकानि च / यवतण्डुलमेतैश्च यष्टी मधुसमन्वितैः

Maghanda ng linctus (gamot na dinidilaan) mula sa lodhra, saffron, mañjiṣṭhā, at lohaka (bakal), kasama ang sebada at bigas; at ipainom/ipaubos kasama ng yaṣṭī (licorice) na hinaluan ng pulot.

Verse 37

वारिपिष्टैर्वक्त्रलेपः स्त्रीणां शोभनवक्त्रकृत् / द्विभागं छागदुग्धेन तैलप्रस्थं तु साधितम्

Ang pahid sa mukha na gawa sa mga sangkap na dinikdik sa tubig ay nagpapaganda sa mukha ng babae. Ihanda ito sa pamamagitan ng pagluluto ng isang prastha ng langis kasama ang dalawang bahagi ng gatas ng kambing.

Verse 38

रक्तवन्दनमञ्जिष्ठालक्षाणां कर्षकेण वा / यष्टीमधुकुङ्कुमाभ्यां सप्ताहान्मुखकान्तिकृत्

Kumuha ng isang karṣa ng pulang sandalwood, mañjiṣṭhā, at lac; o kaya’y gumamit ng licorice at saffron. Sa loob ng pitong araw, ito’y nagdudulot ng ningning at ganda sa mukha.

Verse 39

शुण्ठीपिप्पलिचूर्णं तु गुडूची कण्टकारिका / एभिश्च क्वथितं वारि पीतं चाग्निं करोति वै

Ang pulbos ng tuyong luya at long pepper, kasama ang gudūcī at kaṇṭakārī—ang tubig na pinakuluan sa mga ito at ininom—ay tunay na nagpapaliyab sa apoy ng pagtunaw (agni).

Verse 40

वातशूलक्षयं चैव कगेति प्रथमेश्वर / करञ्जपर्पटोशीरं बहती कटुरोहिणी

O Prathameśvara, sinasabi na ang ‘kageti’ ay nagpapawi ng pananakit na dulot ng vāta at nakatutulong din laban sa pagkapayat/pagkahapo. Ipinapayo itong gamitin kasama ng karañja, parpaṭa, uśīra, bahatī, at kaṭurohiṇī.

Verse 41

गोक्षुरं क्वथितं त्वभिर्वारि पीतं श्रमापहन् / दाहं पित्तं ज्वरं शोषं मूर्छां चैव क्षयं नयेत्

Kapag ininom ang pinaglagaan (decoction) na tubig ng gokṣura, inaalis nito ang pagod at pinapawi ang hapdi o init, mga karamdaman ng pitta, lagnat, pagkapayat, pagkahimatay, at panghihina.

Verse 42

मध्वाज्यपिप्पलीचूर्णं क्वथितं क्षीरसंयुतम् / पीतं हृद्रोगकासस्य विषमज्वरनुद्भवेत्

Ang pulbos ng pippalī na hinaluan ng pulot at ghee, pinakuluan at isinama sa gatas—kapag ininom—nag-aalis ng sakit sa puso at ubo, at nagpapawi rin ng pasumpóng-sumpóng na lagnat.

Verse 43

क्वाथौपधीनां सर्वासां कर्षार्धं ग्राह्यमेव च / वयो ऽनुरूयतो ज्ञेयो विशेषो वृषभध्वज

Para sa lahat ng pinaglagaan at mga kasangkapang gamot, tunay na kalahating karṣa ang dapat kunin; at ang natatanging pagsasaayos ay unawain ayon sa edad, O Panginoong may bandilang toro (Vṛṣabhadhvaja).

Verse 44

दुग्धं पीतं तु संयुक्तं गोपुरीषरसेन च / विषमज्वरनुत्स्याच्च काकजन्धारसस्तथा

Ang gatas, kapag ininom na hinaluan ng katas (esensya) ng dumi ng baka, at gayundin ng katas ng kākajandhāra, ay sinasabing panlaban sa pasumpóng-sumpóng na lagnat.

Verse 45

मशुण्ठि क्वथितं क्षीग्मजाया ज्वरनुद्भवेत् / यष्टीमधुकमुस्तं च सैन्धवं बृहतीफलम्

Ang maśuṇṭhī na pinakuluan sa gatas ay nagpapawi ng lagnat. Gayundin, maaaring gamitin ang licorice (yaṣṭīmadhuka), musta (nut-grass), asin-bato (saindhava), at bunga ng bṛhatī bilang mga panlunas sa lagnat.

Verse 46

एतैर्नस्वप्रिदानाच्च निद्रा स्यात्पुरुपस्य च / मरीचप्रध्वश्वलालानस्यान्निद्रा भवेच्छिव

Dahil sa mga ito, at dahil din sa hindi pagbibigay ng bagay na minamahal, ang tulog ng tao ay nagagambala. Mula sa pagbahing, pag-agos ng sipon, paglalaway, at paglabas ng likido sa ilong, ang pagtulog ay nasisira rin—O Śiva.

Verse 47

मूलं तु काकजङ्घाया निद्राकृत्स्याच्छिरस्थितम् / सिद्धं तैलं काञ्जिकेन तथा सर्जरसेन च

Ang ugat ng halamang tinatawag na kākajaṅghā, kapag ipinahid sa ulo, ay sinasabing nagpapadulot ng antok at tulog. Gayundin, ang langis na ginawang gamot sa pamamagitan ng maasim na lugaw (kāñjika) at ng dagta/katas ng punong śarja ay ginagamit din sa gayong layon.

Verse 48

शीतोदकसमायुक्तं लेपात्सन्तापनाशनम् / शोणितज्वरदाहेभ्यो जातसन्तापनुत्तथा

Ang pahid na hinaluan ng malamig na tubig ay pumapawi sa hapding init. Pinapakalma rin nito ang pagdurusang dulot ng lagnat, pagdurugo, at matinding pagkasunog ng init.

Verse 49

शृकशैवालमन्थश्च शुण्ठीपापाणभेदकम् / शौवाञ्जनं गोक्षुरं वा वरुणच्छन्नमेव च

Śṛka, śaivāla, mantha, tuyong luya (śuṇṭhī), at pāpāṇabhedaka; gayundin ang śauvāñjana, gokṣura, at varuṇacchanna—ito ang mga halamang-gamot at sangkap na dapat gamitin.

Verse 50

सौभाञ्जनस्य मूलं च एतैः क्वथितवारि च / दत्त्वा हिङ्गुयवक्षारं पीतं वातविनाशनम्

Pakuluan sa tubig ang ugat ng saubhāñjana upang maging sabaw na gamot. Pagkaraan, idagdag ang hiṅgu (asafoetida) at yava-kṣāra (alkali ng sebada). Kapag ininom, winawasak nito ang mga karamdaman ng vāta (hangin).

Verse 51

पिप्पली पिप्पलीमूलं तथा भल्लातकं शिव / वार्येतैः क्वथितं पीतं वरशूलापहारकृत्

O mapalad na isa (śiva), kapag ang pippalī (mahabang paminta), ugat ng pippalī, at bhallātaka ay pinakuluan sa tubig at saka ininom, ito’y isang dakilang lunas na nag-aalis ng kolik at matinding pananakit na tila tinutusok.

Verse 52

अश्वगन्धामूलकाभ्यां सिद्धा वल्मीकमृत्तिका / एतया मर्दनाद्रुद्र ऊरुस्तम्भः प्रशाम्यति

Ang luwad mula sa punso ng langgam, na inihanda sa mga ugat ng aśvagandhā, kapag ipinangmasahe ay nagpapahinahon sa matinding paninigas ng mga hita.

Verse 53

बृहतीकस्य वै मूलं संपिष्टमुदकेन च / पीतं संघातवातस्य विपाटनकृदेव च

Ang ugat ng bṛhatīkā, kapag dinikdik at hinalo sa tubig at ininom, ay tunay na lunas na bumabasag at nagpapaluwag sa baradong, nagbubukol na vāta (hangin).

Verse 54

पीतं तक्रेण मूलं च आर्द्रस्य तगरस्य च / हरेत् झिञ्जिनीवातं?वै वृक्षमिन्द्राशनिर्यथा

Kapag ininom ang ugat ng sariwa at mamasa-masang tagara kasama ng buttermilk, inaalis nito ang sakit na jhiñjinī-vāta, gaya ng kulog na sandata ni Indra na nagpapabagsak ng puno.

Verse 55

अस्थिसंहारमेकेन भक्तेन सह वादितम् / पतिं मांसरसेनापि वातनुच्चास्थिभङ्गनुत्

Sa iisang tapat na gawa ng debosyon, ang ritwal ng pagtipon at pagpapatatag ng mga buto ay nagaganap nang wasto; at kahit sa handog na katas ng karne, nasisiyahan ang panginoong yumao—kaya napipigil ang gumugulong na vāta at naiiwasan ang pagkaputol ng mga buto.

Verse 56

घृतलिप्तं सशुष्कं च छागीक्षीरेण संयुतम् / तल्लोपात्पादयार्नंश्येत्सक्षेप्ये चात्र संशयः

Pinahiran ng ghee, pinatuyo, at hinaluan ng gatas ng kambing; sa pagkain nito, napupuksa ang karamdaman sa mga paa—kahit sa maikling pagsasagawa, walang pag-aalinlangan sa bisa.

Verse 57

मध्वाज्यसैन्धवं सिक्थं गुडकैरिकगुग्गुलैः / ससर्जरसस्फुटितः क्लोमशुद्धिश्च लेपनात्

Sa paglalagay ng pahid na gawa sa pulot, ghee, asin-bato, pagkit, jaggery, pulang okra, at guggulu, humuhupa ang karamdaman na may pag-agos at pagputok ng mga likido ng katawan; at nalilinis ang kloma, ang mahalagang loobang upuan ng halumigmig, sa pamamagitan ng panlabas na pahid na ito.

Verse 58

कटुतैलेन लिप्तो वै विधूमाग्नौ प्रतापितः / मृत्तिकारखादितः पादः समः स्याद्वृषभध्वज

Pahiran ng maanghang na langis at painitin sa apoy na walang usok; kahit ang paa’y tila kinakain ng luwad at abo—sa gayon, O Panginoong may watawat ng toro (Śiva), ang paa ay nagiging pantay at maayos.

Verse 59

सर्जरसाः सिक्थकं च जीरकं च हरीतकी / उत्साधितघृताभ्यङ्गो ह्यग्निदग्धव्यथापनुत्

Ang dagta ng punong śarja, pagkit, kumin, at harītakī—kapag ginawang pahid at sinabayan ng pagmamasahe gamit ang ghee—tunay na nag-aalis ng kirot na dulot ng pagkasunog sa apoy.

Verse 60

तिलतैलं चाग्निदग्धं यवभस्मसमन्वितम् / अग्निदग्धव्रणं नश्येद्ब्रहुशः कृतलेपतः

Ang langis ng linga at abong sebada na sinunog sa apoy—kapag ginawang pahid at paulit-ulit na ipinapahid—ay pumupuksa sa sugat na dulot ng pagkasunog.

Verse 61

नवनीतं माहिषं च दग्धपिष्टतिलानि च / सभल्लाकं व्रणं नश्येद्धृच्छूलं नस्यलेपनात्

Sa paggamit bilang patak sa ilong (nasya) at bilang panlabas na pahid ng halo ng sariwang mantikilya, produktong gatas ng kalabaw, inihaw at dinikdik na linga, at bhallātaka—napupuksa ang sugat at napapawi ang kirot sa may puso.

Verse 62

कर्पूरगव्यसर्पिर्भ्यां प्रहारः पूरितो हर / शस्त्रोद्भवः सबद्धश्च शुक्लवर्णेन शङ्कर ! / पाकं च वेदनां चैव संस्पृशेद्वृषभध्वज

O Hara, O Śaṅkara—ang sugat na ito na pinuno ng kampor at ghee ng baka, bagaman mula sa sandata at mahigpit na nabigkis, ay dinadapuan pa rin ng pagnanana at kirot, kahit magmukhang maputi; O Panginoong may bandilang toro.

Verse 63

आम्र (तस्य) मूलरसेनैव शस्त्रघातः प्रपूरितः / ढौकते शस्त्रघाताभ्यां निर्व्रणो घृपूरितः

Sa katas na hinango mismo sa ugat ng mangga, ang hiwa ng sandata ay napupuno nang ganap; at kahit tamaan muli ng mga hampas ng sandata, siya’y muling lumalapit na wari’y walang bukas na sugat, na para bang ang hiwa’y pinuno ng ghee.

Verse 64

शरपुङ्खा लज्जालुका पाठा चैषां तु मूलकम् / जलपिष्टं तस्य लेपाच्छस्त्रघातः प्रशाम्यति

Ang mga ugat ng śarapuṅkhā, lajjālukā, at pāṭhā—kapag dinikdik sa tubig at ipinahid bilang pahid—ay nagpapahinahon sa mga pinsalang dulot ng sandata.

Verse 65

मूलं च काकजङ्घायास्त्रिरात्रेणैव शोषितः / पाकपूतिं वेदनां च हन्ति वै रोहितो व्रणे

Ang ugat ng halamang tinatawag na kākajaṅghā, pinatuyo sa loob ng tatlong gabi, kapag inilapat sa sugat ay tunay na pumupuksa sa pagnanana, bahong pagkabulok, at kirot.

Verse 66

सजलं तिलतैलं च अपामार्गस्य मूलकम् / तत्सेकदानान्नश्येच्च प्रहारोद्भववेदना

Ang langis ng linga na hinaluan ng tubig, kasama ang ugat ng apāmārga—kapag ibinuhos o ipinanghugas bilang pampalamig—ay pumupuksa sa sakit na nagmumula sa hampas.

Verse 67

अभयां सैन्धवं शुण्ठीमेतत्पिष्ट्वोदकेन तु / भक्षयित्वा ह्यजीर्णस्य नाशो भवति शङ्कर !

Durugin ang abhayā (harītakī), saindhava (asin-bato), at śuṇṭhī (tuyong luya) na may tubig at saka kainin; winawasak nito ang hindi pagkatunaw ng pagkain, O Śaṅkara.

Verse 68

कटिबद्धं निम्बमूलमक्षिसूलहरं भवेत् / शणमूलं सताम्बूलं दग्धमिन्द्रियकस्य (ल्प) हृत्

Kapag itinali sa baywang ang ugat ng neem, sinasabing inaalis nito ang sakit sa mga mata. Ang ugat ng śaṇa na sinunog, ininom kasama ng mabuting tāmbūla (nganga), ay sinasabing nagpapagaan ng mga karamdamang sumasakit sa mga pandama at bahagya rin sa puso.

Verse 69

अन्नस्विन्नहरिद्रा च श्वेतसर्षपमूलकम् / बीजानि मातुलुङ्गस्य एषामुद्वर्तनं समम् / सप्तरात्रप्रयोगेण शुभदेहकरं भवेत्

Ang luyang inihanda sa pamamagitan ng pagpapasingaw sa nilutong bigas, ang ugat ng puting mustasa, at ang mga buto ng mātuluṅga (citron)—paghaluin nang magkakapantay at gawing pangkuskos sa katawan (udvartana); kapag ginamit sa loob ng pitong gabi, sinasabing nagdudulot ng mapalad, malusog, at kaaya-ayang katawan.

Verse 70

श्वेतापराजितापत्रं निम्बपत्ररसेन तु / नस्यदानाड्डाकिनीनां मातॄणां ब्रह्मरक्षसाम् / मोक्षः स्यान्मधुसारेण नस्याच्च वृषभध्वज

Ang dahon ng puting aparājitā, hinalo sa katas ng dahon ng neem at ibinigay bilang nasya (gamot sa ilong), ay sinasabing nagdudulot ng paglaya mula sa mga pahirap na dulot ng ḍākinī, ng mga Ina (Mātṛs), at ng brahma-rākṣasa. At, O Vṛṣabhadhvaja (Śiva), sa pagbibigay ng nasya na may diwa ng pulot, nakakamtan ang paglaya mula sa gayong pagdurusa.

Verse 71

मूलं श्वेतजयन्त्याश्च पुष्यर्क्षे तु समाहृतम् / श्वेतापराजितार्कस्य चित्रकस्य च मूलकम् / कृत्वा तु वटिकां नारी तिलकेन वशी भवेत्

Kapag tinipon ang ugat ng puting jayantī sa ilalim ng bituing Puṣya, kasama ang mga ugat ng puting aparājitā, arka, at citraka, gawin itong munting pildoras (vaṭikā). Kapag ipinahid bilang tilaka, sinasabing ang babae ay nagiging masunurin (napapasailalim sa impluwensiya).

Verse 72

पिप्पलीलोहचूर्णं तु शुण्ठीश्चामलकानि च / समानि रुद्र जानीयात्सैन्धवं मधुशर्करा

O Rudra, alamin na ang mahabang paminta, pulbos na bakal, tuyong luya, at āmalaka ay dapat kunin sa magkakapantay na sukat; kasama ang asin-bato at asukal na hinaluan ng pulot bilang mga kasamang sangkap.

Verse 73

उदुम्बरप्रमाणेन सप्ताहं भक्षणात्समम् / पुमांश्च बलवान्स स्याज्जीवेद्वर्षशतद्वयम् / ॐ ठ ठ ठ इति सर्ववश्यप्रयोगेषु प्रयुक्तः सर्वकामकृत्

Sa pagkain nito sa loob ng pitong araw, sa sukat na kasinlaki ng bungang udumbara, ang lalaki ay magiging malakas at maaaring mabuhay nang dalawang daang taon. Ang pormulang “Oṃ ṭha ṭha ṭha” ay ginagamit sa lahat ng ritong vaśya (pagpapasunod) at sinasabing tumutupad sa lahat ng ninanais.

Verse 74

संगृह्य विद्वान्काकस्य निलयं प्रदहेच्च तत् / चिताग्नौ भस्म तच्छत्रोर्दत्तं शिरसि शङ्कर

Ang marunong ay dapat tipunin ang tirahan ng uwak at sunugin iyon; at ang abo mula sa apoy ng punerarya ay ilagay sa ulo ng kaaway—gaya ng ipinahayag ni Śaṅkara (Śiva).

Verse 75

तमुच्चाटयते रुद्र शृणु तद्योगमुत्तमम् / निः क्षिप्तं च पुरीषं वै वनमूषिकचर्मणि

O Rudra, pakinggan ang dakilang paraan upang siya’y mapalayas: ilabas ang dumi at ilagay nga ito sa balat ng daga sa gubat.

Verse 76

कटितन्तुनिबद्धं वै कुर्यान्मलनिरोधनम् / कृष्णकाकस्य रक्तेन यस्य नाम प्रलिप्य च

Dapat magbigkis ng tali sa baywang bilang pagpigil sa karumihan. At isulat din ang pangalan ng taong iyon gamit ang dugo ng itim na uwak.

Verse 77

च्युतदले मध्यमध्ये ततो निः क्षिप्यते हर ! / स खाद्यते काकवृन्दैर्नारी पुरुष एव च

O Hara, kapag nalaglag na ang dahon, ang taong iyon ay itinatapon sa gitna; doon siya ay kinakain ng mga kawan ng uwak—babae man o lalaki.

Verse 78

शर्करामध्वजाक्षीरं तिलगोक्षुरकं समम् / स शत्रुं नाशयेद्रुद्र ! उच्चाटितमिदं हर !

Pantay na halo ng asukal, pulot, gatas ng kambing, linga, at gokṣura—O Rudra, winawasak nito ang kaaway. O Hara, ito ang ritwal ng pagpapaalis (uccāṭana).

Verse 79

उलूककृष्णकाकस्य बिल्वस्याथ समिच्छतम् / रुधिरेण समायुक्तं ययोर्नाम्ना तु हूयते / तयोर्मध्ये महावैरं भवेन्नास्त्यत्र संशयः

Kung hahanapin ang panggatong na samidh mula sa punong bilva, at mag-aalay habang binibigkas ang mga pangalan ng kuwago at ng itim na uwak, na may halong dugo ang handog—magkakaroon ng matinding alitan sa pagitan nila; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 80

भावितं ऋक्षदुग्धेन मत्स्यस्य रोहितस्य च / मांसं तत्साधितं तैलं तदभ्यङ्गाच्च रोगनुत् / चन्दनोदकनस्यात्तु रोमोत्थानं भवेत्पुनः

Ang langis na binabad sa gatas ng oso at niluto kasama ng laman ng isdang Rohita—kapag ipinangmamasahe—ay nag-aalis ng karamdaman. At sa paglalagay sa ilong (nasya) ng tubig-sandalwood, muling tutubo ang balahibo sa katawan.

Verse 81

हस्ते लाङ्गलिकाकन्दं गृहीतं तेन लेपितम् / शरीरं येन स पुमान्वृद्धेर्दर्पं व्यपोहति

Hawak sa kamay ang tuber ng lāṅgalikā at ipahid ito sa katawan; ang lalaking iyon ay nag-aalis ng pagmamataas na sumisibol mula sa kasaganaan at paglago.

Verse 82

मयूररुधिरेणैव जीवं संहरते शिव / ज्वलतां तु भुजङ्गानां बिलस्थानामपीश्वर

Sa dugo ng pabo-real lamang, iniuurong ni Panginoong Śiva ang buhay; maging ang mga naglalagablab na ahas na nananahan sa kanilang mga lungga, ang Panginoon ang tunay na may kapangyarihang sumupil sa kanila.

Verse 83

देहश्चिताग्नौ दग्धश्च सर्पस्याजगरस्य हि / तद्भस्म संमुखे क्षिप्तं शत्रणां भङ्गकृद्भवेत्

Kung ang katawan ng ahas—lalo na ng sawa—ay nasunog sa apoy ng pagsusunog ng bangkay, ang abo nito kapag inihagis sa harap ng mukha ay sinasabing nagdudulot ng pagbagsak at pagkawasak ng mga kaaway.

Verse 84

मन्त्रेणानेन तत्क्षिप्तं महाभङ्गकरं रिपोः / ॐ ठ ठ ठ चाहीहिचाहीहि स्वाहा / ॐ उदरं पाहिहि पाहिहिस्वाहा

Kapag agad na inihagis o itinama sa pamamagitan ng mantrang ito, nagiging sanhi ito ng malaking pagkapahamak ng kaaway: “Oṁ ṭha ṭha ṭha—cāhīhi cāhīhi—svāhā.” “Oṁ—ingatan ang tiyan, ingatan, ingatan—svāhā.”

Verse 85

सुदर्शनाया मलं तु पुष्यर्क्षे तु समाहृतम् / निः क्षिप्तं गृहमध्ये तु भुजङ्गा वर्जयन्ति तत्

Ngunit ang dumi o karumihan ni Sudarśanā, na tinipon sa araw ng bituing Puṣya, kapag itinapon sa gitna ng bahay ay nagiging dahilan upang iwasan iyon ng mga ahas.

Verse 86

अर्कमूलेन रविणा अर्काग्निज्वलिता शिव / युक्ता सिद्धार्थतैलेन वर्तिर्मार्गाहिनाशिनी

O mapalad na isa, ang mitsa ng ilawan na yari sa ugat ng halamang arka, sinindihan sa apoy ng arka at binasbasan ng Diyos na Araw, at ibinabad sa langis na siddhārtha (langis ng mustasa)—ang mitsang iyon ay pumupuksa sa mga ahas na masasalubong sa daan.

Verse 87

मार्जारपललं विष्ठा हरितालं च भावितम् / छाग मूत्रेण तल्लिप्तो मूषिको मूषिकान्हरेत्

Kapag inihanda mula sa dumi ng pusa, dumi at haritāla (orpiment) na pinroseso, at saka pinahiran ng ihi ng kambing, ang isang daga ay nakapagtataboy ng ibang mga daga.

Verse 88

मुक्तो हि मन्दिरे रुद्र नात्र कार्या विचारणा / विफलार्जुनपुष्पाणि भल्लातकशिरीषकम्

O Rudra, ang pinalaya (mula sa pagkagapos) sa loob ng templo—hindi na kailangang pag-isipan pa. Ngunit ang mga handog gaya ng mga bulaklak ng arjuna na baog, at mga bagay tulad ng bhallātaka at śirīṣa, ay itinuturing na walang bunga sa pagsamba.

Verse 89

लाक्षा सर्जरसश्चैव विडङ्गश्चैव गुग्गुलुः / एतैर्धूपो मक्षिकाणां मशकाणां विनाशनः

Laksa (lac), dagta ng punong śarja, viḍaṅga at guggulu—ang pag-uusok ng insenso (dhūpa) mula sa mga ito ay pumupuksa sa mga langaw at lamok.