Adhyaya 17

Verse 1

श्रीशुक उवाच इत्युक्ता सादिती राजन्स्वभर्त्रा कश्यपेन वै । अन्वतिष्ठद् व्रतमिदं द्वादशाहमतन्द्रिता ॥ १ ॥

Sinabi ni Śukadeva Gosvāmī: O Hari, matapos payuhan ng kanyang asawa na si Kaśyapa Muni, si Aditi ay walang katamaran na sumunod at isinagawa ang payo-vrata sa loob ng labindalawang araw.

Verse 2

चिन्तयन्त्येकया बुद्ध्या महापुरुषमीश्वरम् । प्रगृह्येन्द्रियदुष्टाश्वान्मनसा बुद्धिसारथि: ॥ २ ॥ मनश्चैकाग्रया बुद्ध्या भगवत्यखिलात्मनि । वासुदेवे समाधाय चचार ह पयोव्रतम् ॥ ३ ॥

Si Aditi, na may iisang nakatuong na buddhi, ay nagmuni-muni sa Mahāpuruṣa, ang Kataas-taasang Panginoon. Ginawang sarathi ang buddhi, pinigil niya sa isip ang mga pandamang tulad ng mababangis na kabayo, at itinuon ang diwa kay Bhagavān Vāsudeva, ang Kaluluwa ng lahat, kaya isinagawa niya ang payo-vrata.

Verse 3

चिन्तयन्त्येकया बुद्ध्या महापुरुषमीश्वरम् । प्रगृह्येन्द्रियदुष्टाश्वान्मनसा बुद्धिसारथि: ॥ २ ॥ मनश्चैकाग्रया बुद्ध्या भगवत्यखिलात्मनि । वासुदेवे समाधाय चचार ह पयोव्रतम् ॥ ३ ॥

Si Aditi, na may iisang nakatuong na buddhi, ay nagmuni-muni sa Mahāpuruṣa, ang Kataas-taasang Panginoon. Ginawang sarathi ang buddhi, pinigil niya sa isip ang mga pandamang tulad ng mababangis na kabayo, at itinuon ang diwa kay Bhagavān Vāsudeva, ang Kaluluwa ng lahat, kaya isinagawa niya ang payo-vrata.

Verse 4

तस्या: प्रादुरभूत्तात भगवानादिपुरुष: । पीतवासाश्चतुर्बाहु: शङ्खचक्रगदाधर: ॥ ४ ॥

Mahal na Hari, noon ay nagpakita sa harap ni Aditi ang Bhagavān, ang Ādi-Puruṣa—nakasuot ng dilaw, may apat na bisig, at may hawak na śaṅkha, cakra, gadā, at padma sa apat na kamay.

Verse 5

तं नेत्रगोचरं वीक्ष्य सहसोत्थाय सादरम् । ननाम भुवि कायेन दण्डवत् प्रीतिविह्वला ॥ ५ ॥

Nang maging lantad sa kanyang paningin ang Bhagavān, agad tumindig si Aditi at, sa labis na kagalakang espirituwal, buong-galang na nagpatirapa sa lupa na parang tuwid na pamalo upang maghandog ng pagyukod.

Verse 6

सोत्थाय बद्धाञ्जलिरीडितुं स्थिता नोत्सेह आनन्दजलाकुलेक्षणा । बभूव तूष्णीं पुलकाकुलाकृति- स्तद्दर्शनात्युत्सवगात्रवेपथु: ॥ ६ ॥

Tumindig si Aditi na nakatiklop ang mga kamay upang magpuri, ngunit hindi siya makapagdasal; napuno ng luha ng espirituwal na ligaya ang kanyang mga mata. Sa pagharap niya sa Bhagavān, tumindig ang balahibo sa katawan, nanahimik siya, at nanginig sa matinding kagalakan.

Verse 7

प्रीत्या शनैर्गद्गदया गिरा हरिं तुष्टाव सा देव्यदिति: कुरूद्वह । उद्वीक्षती सा पिबतीव चक्षुषा रमापतिं यज्ञपतिं जगत्पतिम् ॥ ७ ॥

O pinakamahusay sa angkan ng Kuru, pinuri ni Diyosa Aditi si Hari nang may pag-ibig, dahan-dahan at may nanginginig na tinig. Tila iniinom niya sa pamamagitan ng mga mata ang Panginoon—kabiyak ni Lakṣmī, Panginoon ng mga yajña, at Panginoon ng sanlibutan.

Verse 8

श्रीअदितिरुवाच यज्ञेश यज्ञपुरुषाच्युत तीर्थपाद तीर्थश्रव: श्रवणमङ्गलनामधेय । आपन्नलोकवृजिनोपशमोदयाद्य शं न: कृधीश भगवन्नसि दीननाथ: ॥ ८ ॥

Wika ni Diyosa Aditi: O Yajñeśa, O Yajña-Puruṣa, Acyuta! Ang Iyong mga paa ay banal na tīrtha, at ang Iyong kaluwalhatian ay tīrtha rin; ang pagdinig sa Iyong mapalad na Pangalan ay nagdudulot ng kabutihan. Ikaw ay nagpapakita upang pawiin ang pagdurusa ng mundong napapahamak; O Panginoon, O Bhagavān, Ikaw ang kanlungan ng mga dukha—pagpalain Mo kami.

Verse 9

विश्वाय विश्वभवनस्थितिसंयमाय स्वैरं गृहीतपुरुशक्तिगुणाय भूम्ने । स्वस्थाय शश्वदुपबृंहितपूर्णबोध- व्यापादितात्मतमसे हरये नमस्ते ॥ ९ ॥

Panginoon ko, Ikaw ang anyong unibersal na sumasaklaw sa lahat; Ikaw ang malayang lumilikha, nag-iingat, at kumokontrol–lumulupig sa sansinukob. Bagama’t ginagamit Mo ang Iyong śakti at mga guṇa, nananatili Kang matatag sa Iyong tunay na anyo; ang ganap Mong kaalaman ay walang pagkukulang at pumapawi sa dilim ng kaluluwa. O Hari, sumasamba ako sa Iyo.

Verse 10

आयु: परं वपुरभीष्टमतुल्यलक्ष्मी- र्द्योभूरसा: सकलयोगगुणास्त्रिवर्ग: । ज्ञानं च केवलमनन्त भवन्ति तुष्टात् त्वत्तो नृणां किमु सपत्नजयादिराशी: ॥ १० ॥

O Walang Hanggan, kapag Ikaw ay nalugod, madaling makamtan ng tao ang habang-buhay na tulad ni Brahmā, katawang ninanais, kayamanang di-mapapantayan, mga kaluguran sa langit–daigdig–rasātala, ang tatlong layunin ng buhay, lahat ng yogic na siddhi, at dalisay na kaalaman; lalo pa ang munting tagumpay gaya ng pagdaig sa mga kaaway.

Verse 11

श्रीशुक उवाच अदित्यैवं स्तुतो राजन्भगवान्पुष्करेक्षण: । क्षेत्रज्ञ: सर्वभूतानामिति होवाच भारत ॥ ११ ॥

Sinabi ni Śukadeva Gosvāmī: O Hari Parīkṣit, pinakamainam sa angkan ng Bharata, nang sambahin ni Aditi sa ganitong paraan, ang Panginoong may matang-lotus—ang Kṣetrajña, ang Paramātmā sa lahat ng nilalang—ay sumagot nang ganito.

Verse 12

श्रीभगवानुवाच देवमातर्भवत्या मे विज्ञातं चिरकाङ्‌क्षितम् । यत् सपत्नैर्हृतश्रीणां च्यावितानां स्वधामत: ॥ १२ ॥

Sinabi ng Kataas-taasang Panginoon: “O ina ng mga deva, batid Ko na ang matagal mong minimithing hangarin—ang kapakanan ng iyong mga anak na inagawan ng karangyaan at pinalayas sa kanilang tahanan ng mga kaaway.”

Verse 13

तान्विनिर्जित्य समरे दुर्मदानसुरर्षभान् । प्रतिलब्धजयश्रीभि: पुत्रैरिच्छस्युपासितुम् ॥ १३ ॥

O Diyosa, nauunawaan Ko na nais mong sambahin Ako kasama ng iyong mga anak, matapos talunin sa digmaan ang mapagmataas na mga pinunong asura at mabawi ang tagumpay at karangalan.

Verse 14

इन्द्रज्येष्ठै: स्वतनयैर्हतानां युधि विद्विषाम् । स्त्रियो रुदन्तीरासाद्य द्रष्टुमिच्छसि दु:खिता: ॥ १४ ॥

Nais mong masaksihan, sa pusong may dalamhati, ang mga asawa ng mga asura na nagluluksa sa pagkamatay ng kanilang mga asawa, kapag ang mga kaaway ng iyong mga anak ay napatay sa digmaan ng mga deva na pinamumunuan ni Indra.

Verse 15

आत्मजान्सुसमृद्धांस्त्वं प्रत्याहृतयश:श्रिय: । नाकपृष्ठमधिष्ठाय क्रीडतो द्रष्टुमिच्छसि ॥ १५ ॥

Nais mong mabawi ng iyong mga anak ang nawalang dangal at karangyaan, at muling manirahan sa langit gaya ng dati, na naglalaro at nagsasaya nang karaniwan.

Verse 16

प्रायोऽधुना तेऽसुरयूथनाथा अपारणीया इति देवि मे मति: । यत्तेऽनुकूलेश्वरविप्रगुप्ता न विक्रमस्तत्र सुखं ददाति ॥ १६ ॥

O Diyosa, sa Aking palagay, halos lahat ng mga pinunong asura ngayon ay mahirap daigin, sapagkat sila’y pinangangalagaan ng mga brahmana na laging kinalulugdan ng Kataas-taasang Panginoon; kaya ang paggamit ng lakas laban sa kanila ngayon ay hindi magdudulot ng ligaya.

Verse 17

अथाप्युपायो मम देवि चिन्त्य: सन्तोषितस्य व्रतचर्यया ते । ममार्चनं नार्हति गन्तुमन्यथा श्रद्धानुरूपं फलहेतुकत्वात् ॥ १७ ॥

O diyosang Aditi, dahil sa iyong pagsasagawa ng panata ay nalugod Ako; kaya kailangan Kong mag-isip ng paraan upang pagpalain ka. Ang pagsamba sa Akin ay hindi kailanman nauuwi sa wala; tiyak na nagbibigay ito ng bunga ayon sa pananampalataya at karapat-dapat na gantimpala.

Verse 18

त्वयार्चितश्चाहमपत्यगुप्तये पयोव्रतेनानुगुणं समीडित: । स्वांशेन पुत्रत्वमुपेत्य ते सुतान् गोप्तास्मि मारीचतपस्यधिष्ठित: ॥ १८ ॥

Ipinanalangin at sinamba mo Ako nang wasto sa pamamagitan ng dakilang payo-vrata upang mapangalagaan ang iyong mga anak. Dahil sa tindi ng austeridad ni Kasyapa Muni mula sa angkan ni Marici, papayag Akong maging anak mo sa pamamagitan ng Aking bahagi at poprotektahan ko ang iba mong mga anak.

Verse 19

उपधाव पतिं भद्रे प्रजापतिमकल्मषम् । मां च भावयती पत्यावेवंरूपमवस्थितम् ॥ १९ ॥

O mabuting ginang, lumapit ka sa iyong asawa, ang Prajapati na si Kasyapa, na nalinis ng austeridad at walang dungis. Habang iniisip na Ako’y nananahan sa katawan ng iyong asawa, sambahin mo ang iyong asawa nang wasto.

Verse 20

नैतत् परस्मा आख्येयं पृष्टयापि कथञ्चन । सर्वं सम्पद्यते देवि देवगुह्यं सुसंवृतम् ॥ २० ॥

O diyosa, ito’y lihim na banal at lubhang nakatago; kahit may magtanong, huwag mo itong ibunyag kaninuman. Ang bagay na iniingatang lihim ang siyang nagtatagumpay.

Verse 21

श्रीशुक उवाच एतावदुक्त्वा भगवांस्तत्रैवान्तरधीयत । अदितिर्दुर्लभं लब्ध्वा हरेर्जन्मात्मनि प्रभो: । उपाधावत् पतिं भक्त्या परया कृतकृत्यवत् ॥ २१ ॥

Sinabi ni Śukadeva Gosvāmī: Pagkasabi nito, ang Kataas-taasang Panginoon ay naglaho sa mismong lugar na iyon. Si Aditi, matapos matanggap ang napakahalagang biyaya na si Hari ay lilitaw bilang kanyang anak, inakalang ganap na siyang nagtagumpay at, sa sukdulang debosyon, lumapit sa kanyang asawa.

Verse 22

स वै समाधियोगेन कश्यपस्तदबुध्यत । प्रविष्टमात्मनि हरेरंशं ह्यवितथेक्षण: ॥ २२ ॥

Sa samadhi-yoga, nakita ni Muni Kaśyapa na hindi kailanman nagkakamali ang paningin, na ang isang ganap na bahagi ng Kataas-taasang Panginoon, si Hari, ay pumasok sa kanyang kalooban.

Verse 23

सोऽदित्यां वीर्यमाधत्त तपसा चिरसम्भृतम् । समाहितमना राजन्दारुण्यग्निं यथानिल: ॥ २३ ॥

O Hari, gaya ng hangin na nagpapalakas ng pagkiskis ng dalawang kahoy upang sumiklab ang apoy, si Muni Kaśyapa na lubos na nakalubog sa Panginoon ay inilipat ang lakas na naipon sa matagal na tapasya sa sinapupunan ni Aditi.

Verse 24

अदितेर्धिष्ठितं गर्भं भगवन्तं सनातनम् । हिरण्यगर्भो विज्ञाय समीडे गुह्यनामभि: ॥ २४ ॥

Nang maunawaan ni Hiraṇyagarbha Brahmā na ang Walang-hanggang Panginoon ay nasa sinapupunan ni Aditi, nagsimula siyang maghandog ng mga panalangin sa pamamagitan ng pagbigkas ng mga banal na pangalan.

Verse 25

श्रीब्रह्मोवाच जयोरुगाय भगवन्नुरुक्रम नमोऽस्तु ते । नमो ब्रह्मण्यदेवाय त्रिगुणाय नमो नम: ॥ २५ ॥

Wika ni Brahmā: O Bhagavān na pinupuri ng lahat, O Uru-krama, sumaiyo ang lahat ng tagumpay; ako’y yumuyuko sa Iyo. O Diyos na tagapangalaga ng mga brāhmaṇa, tagapamahala ng tatlong guṇa, muli’t muli akong nagpupugay sa Iyo.

Verse 26

नमस्ते पृश्निगर्भाय वेदगर्भाय वेधसे । त्रिनाभाय त्रिपृष्ठाय शिपिविष्टाय विष्णवे ॥ २६ ॥

Ako’y nagpupugay sa Iyo, O Pṛśnigarbha; O Vedagarbha; O Vedhas, ang Lumikha. Nagpupugay ako kay Viṣṇu: Tri-nābha, Tri-pṛṣṭha, at Śipiviṣṭa, ang Panginoong laganap sa lahat.

Verse 27

त्वमादिरन्तो भुवनस्य मध्य- मनन्तशक्तिं पुरुषं यमाहु: । कालो भवानाक्षिपतीश विश्वं स्रोतो यथान्त:पतितं गभीरम् ॥ २७ ॥

O aking Panginoon, Ikaw ang simula, ang pagpapakita sa gitna, at ang huling pagkalusaw ng tatlong daigdig; pinupuri Ka ng mga Veda bilang Kataas-taasang Purusha, sisidlan ng walang-hanggang kapangyarihan. O Natha, gaya ng agos sa malalim na tubig na humihila sa mga dahon at sanga na nalaglag, gayon din Ikaw bilang walang-hanggang Panahon ay humihila sa lahat ng bagay sa sansinukob na ito.

Verse 28

त्वं वै प्रजानां स्थिरजङ्गमानां प्रजापतीनामसि सम्भविष्णु: । दिवौकसां देव दिवश्‍च्युतानां परायणं नौरिव मज्जतोऽप्सु ॥ २८ ॥

Ikaw ang unang pinagmulan ng lahat ng nilalang, nakatigil man o gumagalaw, at Ikaw rin ang pinagmumulan ng mga Prajapati. O Deva, para sa mga diyos na naalis sa kanilang kalangitan, Ikaw ang tanging kanlungan—gaya ng bangka na tanging pag-asa ng taong nalulunod sa tubig.