सीता भागो बलिः करो वणिक् नदीपालस्तरो नावः पत्तनं विविचितं वर्तनी रज्जुश्चोररज्जुश्च राष्ट्रम् ॥ कZ_०२.६.०३ ॥
sītā bhāgo baliḥ karo vaṇik nadīpālastaro nāvaḥ pattanaṃ vivicitaṃ vartanī rajjuścorarajjuśca rāṣṭram
Ang batayang pinagkukunan ng kita ng kaharian (kanayunan/probinsiya) ay binubuo ng: mga lupang sinasaka ng korona (sītā); bahagi ng ani na napupunta sa estado (bhāga); mga panrelihiyon/tributaryong singil (bali); buwis (kara); mga dues ng mangangalakal; bayad sa pagbabantay ng ilog at mga singil na kaugnay ng ilog; mga bangka/pahingahan (ferry); singil sa daungan/bayan (pattana); sari-saring/di-regular na koleksiyon (vivicita); kita mula sa mga kalsada/ruta; mga koleksiyong “lubid”/toll; at “lubid ng magnanakaw” (mga koleksiyong kaugnay ng pagpapatupad laban sa mga tulisan at pagbawi ng mga nawalang ari-arian).
It shifts from urban, office- and licensing-based revenues to agrarian shares, territorial taxes, and transport corridor collections across the wider realm.
These are chokepoints of commerce; charging for protection, passage, and infrastructure turns security and connectivity into steady fiscal streams.