Adhyaya 371

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे नरकनिरूपणं नाम सप्तत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथैकसप्तत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः यमनियमाः अग्निर् उवाच संसारतापमुक्त्यर्थं वक्ष्याम्य् अष्टाङ्गयोगकं ब्रह्मप्रकाशकं ज्ञानं योगस्तत्रैकचित्तता

Sa gayon, sa Agni Mahāpurāṇa, nagwakas ang ika-370 kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Impiyerno.” Ngayon ay nagsisimula ang ika-371 kabanata: “Ang mga Yama at Niyama.” Sinabi ni Agni: “Upang makalaya sa naglalagablab na pagdurusa ng saṃsāra, ituturo ko ang Aṣṭāṅga-yoga (walong sangay ng yoga)—ang kaalamang nagpapahayag ng Brahman. Sa disiplinang iyon, ang yoga ay ang pagtuon ng isip sa iisang layon.”

Verse 2

चित्तवृत्तिर्निरोधश् च जीवब्रह्मात्मनोः परः अहिंसा सत्यमस्तेयं ब्रह्मचर्यापरिग्रहौ

Ang pagpigil (nirodha) sa mga pagbabago ng isip (citta-vṛtti) ang pinakamataas na paraan upang matanto ang pagkalampas/pagkakaisa ng jīva at ng Kataas-taasang Sarili (Brahman/Ātman). (Ang mga saligang panata ay:) ahiṃsā (di-panliligalig), katotohanan, di-pagnanakaw, brahmacarya (kalinisan o pagpipigil), at aparigraha (di-pagkamkam o di-pagkapit sa pag-aari).

Verse 3

यमाः पञ्च स्मृता नियमाद्भुक्तिमुक्तिदाः शौचं सन्तोषतपसी स्वाध्यायेश्वरपूजने

Limang yama ang inaalala; at mula sa mga niyama ay lumilitaw ang mga gawi na nagkakaloob ng kapakinabangan sa daigdig at ng kalayaan: śauca (kalinisan), santoṣa (kasiyahan o pagkapayapa), tapas (pagpapakasakit/askesis), svādhyāya (sariling pag-aaral at pagbigkas ng banal na teksto), at pagsamba sa Panginoon (Īśvara-pūjana).

Verse 4

भूतापीडा ह्य् अहिंसा स्यादहिंसा धर्म उत्तमः यथा गजपदे ऽन्यानि पदानि पथगामिनां

Tunay, ang di-pananakit sa mga nilalang na may buhay ang tinatawag na ahiṃsā; at ang ahiṃsā ang pinakamataas na dharma—gaya ng sa bakas ng paa ng elepante, nakapaloob ang mga bakas ng ibang nilalang na naglalakbay sa daan.

Verse 5

एवं सर्वमहिंसायां धर्मार्थमभिधीयते उद्वेगजननं हिंसा सन्तापकरणन्तथा

Kaya nga, sa diwa ng ganap na ahiṃsā, ipinaliliwanag ang dharma bilang may gayong layunin. Ang karahasan ay yaong lumilikha ng pagkabagabag (takot at dalamhati) at gayundin yaong nagdudulot ng pagdurusa.

Verse 6

रुक्कृतिः शोनितकृतिः पैशुन्यकरणन्तथा ब्रह्मप्रकाशनं ज्ञानमिति ञ यथा नागपदे ऽन्यानीति क पदगामिनामिति ख , ज च हितस्यातिनिषेधश् च मर्मोद्घाटनमेव च

Ang magdulot ng sakit, magdulot ng pagdanak ng dugo, at makisangkot sa paninirang-puri; gayundin ang pagbubunyag ng sagradong kaalamang ukol sa Brahman—ang mga ito’y dapat maunawaang mga gawaing kapintasan. Dagdag pa, ang kasalanan ng pag-akay sa iba sa maling landas, at ng mga sumusunod sa gayong landas; at ang labis na pagbabawal kahit sa kapaki-pakinabang, at ang mismong pagbubukas ng mga lihim na mahalagang punto (marma) ng iba.

Verse 7

सुखापह्नुतिः संरोधो बधो दशविथा च सा यद्भूतहितमत्यन्तं वचः सत्यस्य लक्षणं

Ang ‘pagsasalitang totoo’ ay may sampung uri—kabilang ang pagtatakip sa kaligayahan ng iba, pagpipigil, at pagbabawal. Ang pananalitang lubhang kapaki-pakinabang sa mga nilalang ang siyang tanda ng katotohanan.

Verse 8

सत्यं ब्रूयात्प्रियं ब्रूयान्न ब्रूयात्सत्यमप्रियं प्रियञ्च नानृतं ब्रूयादेष धर्मः सनातनः

Magsalita ng katotohanan; magsalita rin ng kaaya-aya. Huwag magsabi ng katotohanang nakasasakit; at huwag magsabi ng kaaya-ayang kasinungalingan. Ito ang walang hanggang tuntunin ng dharma.

Verse 9

मैथुनस्य परित्यागो ब्रह्मचर्यन्तदष्टधा स्मरणं कीर्तनं केलिः प्रेक्ष्यणं गुह्यभाषणं

Ang brahmacarya ay ang pagtalikod sa pakikipagtalik; at ito rin ay walong-anyo: (pag-iwas sa) mapagnasang pag-alaala, usapang mahalay, larong pag-ibig, pagtingin na may pagnanasa, at lihim/di-magalang na pag-uusap (at iba pang kaugnay na paraan ng erotikong pagdikit).

Verse 10

सङ्कल्पो ऽध्यवसायश् च क्रियानिर्वृत्तिरेव च एतन्मैथुनमष्टाङ्गं प्रवदन्ति मनीषिणः

Ang hangarin (saṅkalpa), matibay na pasya (adhyavasāya), at ang mismong pagganap hanggang matapos (kriyā-nirvṛtti)—ipinapahayag ng mga pantas na ito ang bumubuo sa walong-sangkap na maithuna (aṣṭāṅga).

Verse 11

ब्रह्मचर्यं क्रियामूलमन्यथा विफला क्रिया वसिष्ठश् चन्द्रमाः शुक्रो देवाचार्यः पितामहः

Ang Brahmacarya (pagpipigil at disiplinadong buhay-estudyante) ang ugat ng lahat ng banal na gawain; kung hindi, ang mga ritwal ay nagiging walang bunga. Ganito ang itinuturo nina Vasiṣṭha, Candramā (ang Buwan), Śukra, ang guro ng mga diyos (Bṛhaspati), at Pitāmaha (Brahmā).

Verse 12

तपोवृद्धा वयोवृद्धास्ते ऽपि स्त्रीभिर्विमोहिताः गौडी पैष्टी च माध्वी च विज्ञेयास्त्रिविधाः सुराः

Kahit yaong umunlad sa tapas (pag-aayuno at pagninilay) at yaong may katandaan ay nalilinlang pa rin ng mga babae. Alamin na ang surā (nakalalasing na inumin) ay may tatlong uri: gauḍī, paiṣṭī, at mādhvī.

Verse 13

चतुर्थी स्त्री सुरा ज्ञेया ययेदं मोहितं जगत् माद्यति प्रमदां दृष्ट्वा सुरां पीत्वा तु माद्यति

Ang caturthī (ikaapat na yunit/paang metrikal) ay dapat makilalang ‘babae’ at ‘surā (alak)’, na siyang nakalilinlang sa sanlibutan: nalalasing ang tao sa pagtanaw sa isang magandang babae; at nalalasing din sa pag-inom ng alak.

Verse 14

यस्माद्दृष्टमदा नारी तस्मात्तान्नावलोकयेत् यद्वा तद्वापरद्रव्यमपहृत्य बलान्नरः

Sapagkat ang babae ay nalalasing sa pagmamataas (o pagnanasa) kapag tinititigan, kaya hindi nararapat na siya’y pagmasdan nang matagal. Gayundin, ang lalaki ay hindi dapat mang-agaw ng ari-arian ng iba sa pamamagitan ng dahas—anumang bagay iyon.

Verse 15

अवश्यं याति तिर्यक्त्वं जग्ध्वा चैवाहुतं हविः कौपीनाच्छादनं वासः कन्थां शीतनिवारिणीं

Siya’y tiyak na mapapasa-ilalim sa kapanganakang hayop sapagkat kinain niya ang havis (handog) na naialay na. Ang kanyang kasuotan ay magiging isang bahag (kaupīna) na lamang, at isang punit-punit na kumot ang tanging panangga sa lamig.

Verse 16

पादुके चापि गृह्णीयात् कुर्यान्नान्यस्य संग्रहं देहस्थितिनिमित्तस्य वस्त्रादेः स्यात्परिग्रहः

Maaari rin siyang tumanggap ng isang pares ng sandalyas; hindi siya dapat mag-impok ng iba pa. Ang pag-aari ay dapat limitado sa kasuotan at mga katulad nito, tanging para sa pagpapanatili ng katawan.

Verse 17

शरीरं धर्मसंयुक्तं रक्षणीयं प्रयत्नतः शौचन्तु द्विविधं प्रोक्तं वाह्यमभ्यन्तरं तथा

Ang katawan, yamang kaugnay ng dharma, ay dapat pangalagaan nang masikap. Ang kalinisan (śauca) ay sinasabing may dalawang uri: panlabas at gayundin panloob.

Verse 18

गृज्जलाभ्यां स्मृतं वाह्यं भावशुद्धेरथान्तरं उभयेन शुचिर्यस्तु स शुचिर्नेतरः शुचिः

Ang panlabas na kalinisan ay sinasabing nakakamit sa pamamagitan ng lupa at tubig; ang panloob na kalinisan ay sa pamamagitan ng pagdalisay ng kalooban. Ang malinis sa dalawang paraan ang tunay na malinis; ang iba ay hindi tunay na malinis.

Verse 19

यथा कथञ्चित्प्राप्त्या च सन्तोषस्तुष्टिरुच्यते मनसश्चेन्द्रियाणाञ्च ऐकाग्र्यं तप उच्यते

Ang kasiyahan o pagkapalagay (santoṣa), na tinatawag ding tuṣṭi, ay ang pagiging kontento sa anumang makuha sa anumang paraan. Ang iisang-tutok na katatagan (aikāgrya) ng isip at mga pandama ay tinatawag na austeridad o tapas (tapas).

Verse 20

तज्जयः सर्वधर्मेभ्यः स धर्मः पर उच्यते वाचिकं मन्त्रजप्यादि मानसं रागवर्जनं

Ang pagdaig doon (panloob na kaaway—pagnanasa/pagkakapit) ay higit sa lahat ng iba pang tungkulin; iyon ang ipinahahayag na pinakamataas na Dharma. Ang disiplina sa pananalita ay pagbigkas ng mantra at mga katulad nito; ang disiplina sa isip ay pagtalikod sa pagnanasa at pagkakapit.

Verse 21

शारीरं देवपूजादि सर्वदन्तु त्रिधा तपः प्रणवाद्यास्ततो वेदाः प्रणवे पर्यवस्थिताः

Ang tapas (pagpapakasakit/asceticism) ay tatluhan—tapas ng katawan, gaya ng pagsamba sa mga diyos at iba pa, at (iba pang anyo) sa lahat ng paraan. Nagsisimula ang mga Veda sa Pranava (Oṃ); tunay na ang mga Veda ay nakasalig sa Pranava.

Verse 22

वाङ्मयः प्रणवः सर्वं तस्मात्प्रणवमभ्यसेत् अकारश् च तथोकारो मकारश्चार्धमात्रया

Ang Pranava (Oṃ) ang kabuuan ng lahat ng binibigkas na pananalita; kaya nararapat sanayin (bigkasin at pagnilayan) ang Pranava—na binubuo ng mga tunog A, U, at M, kasama ang kalahating mātrā (ang banayad na huling alingawngaw).

Verse 23

तिस्रो मात्रास्त्रयो वेदाः लोका भूरादयो गुणाः जाग्रत्स्वप्नः सुषुप्तिश् च ब्रह्मविष्णुमहेश्वराः

May tatlong mātrā, tatlong Veda, at mga daigdig na nagsisimula sa Bhūḥ; (may) tatlong guṇa; ang mga kalagayang gising, panaginip, at mahimbing na tulog; at ang tatlong diyos—Brahmā, Viṣṇu, at Maheśvara.

Verse 24

प्रद्युम्नः श्रीर्वासुदेवः सर्वमोङ्गारकः क्रमात् अमात्रो नष्टमात्रश् च द्वैतस्यापगमः शिवः

Siya ay si Pradyumna; Siya ay si Śrī (kasaganaan at mapalad na pagpapala); Siya ay si Vāsudeva. Sa wastong pagkakasunod, Siya ang prinsipyong ‘Oṃ’ na lumalaganap sa lahat. Siya’y walang masusukat na mātrā, at Siya ang pinaglulusawan ng lahat ng mātrā; Siya ang pagwawakas ng dalawahan—Siya si Śiva, ang Mapalad at Mapagpala.

Verse 25

ओङ्कारो विदितो येन स मुनिर्नेतरो मुनिः चतुर्थी मात्रा गान्धारी प्रयुक्ता मूर्ध्निलक्ष्यते

Tanging yaong nakauunawa nang wasto sa pantig na Oṃ (Oṅkāra) ang tunay na muni (pantas); ang iba ay hindi tunay na muni. Ang ikaapat na mātrā, na tinatawag na Gāndhārī, kapag ginamit nang tama, ay nakikilala sa tanda nito sa tuktok ng ulo (mūrdhan), bilang isang mataas/kranyal na resonansiya.

Verse 26

तत्तुरीयं परं ब्रह्म ज्योतिर्दीपो घटे यथा तथा हृत्पद्मनिलयं ध्यायेन्नित्यं जपेन्नरः

Ang ‘Ikaapat’ (turīya) ay ang Kataas-taasang Brahman—gaya ng liwanag ng lampara sa loob ng banga. Gayon din, dapat laging pagnilayan ng tao ang Yaong nananahan sa lotus ng puso, at patuloy na bigkasin ito sa japa.

Verse 27

प्रणवो धनुः शरो ह्य् आत्मा ब्रह्म तल्लक्ष्यमुच्यते अप्रमत्तेन वेद्धव्यं शरवत्तन्मयो भवेत्

Ang Praṇava (Oṁ) ang busog; ang Sarili (Ātman) ang palaso; at ang Brahman ang sinasabing puntirya. Sa di-nagpapabaya na pagkamalay, dapat butasin ang puntiryang iyon; at saka, tulad ng palaso, nagiging kaisa ng kalikasan Niya (Brahman).

Verse 28

एतेदेकाक्षरं ब्रह्म एतदेकाक्षरं परं देतदेकाक्षरं ज्ञात्वा यो यदिच्छति तस्य तत्

Ito ang Brahman na iisang pantig; ito ang kataas-taasang iisang pantig. Kapag nakilala ang iisang pantig na ito, anumang naisin ng tao—iyon ay nagiging kanya.

Verse 29

छन्दो ऽस्य देवी गायत्री अन्तर्यामी ऋषिः स्मृतः देवता परमात्मास्य नियोगो भुक्तिमुक्तये

Ang sukat (chandas) ng mantrang ito ay ang banal na Gāyatrī; ang Ṛṣi ay inaalala bilang Antaryāmin; at ang namumunong diyos nito ay ang Paramātman (Kataas-taasang Sarili). Ang viniyoga (paglalapat) nito ay para sa pagkamit ng kapwa pagtamasa at paglaya.

Verse 30

भूरग्न्यात्मने हृदयं भुवः प्राजापत्यात्मने शिरः स्वःसूर्यात्मने च शिखा कवचमुच्यते

Ang ‘Bhūḥ’—na may Agni bilang panloob na Sarili—ay itinatakda sa puso; ang ‘Bhuvaḥ’—na may Prajāpati bilang panloob na Sarili—ay itinatakda sa ulo; at ang ‘Svaḥ’—na may Araw bilang panloob na Sarili—ay itinatakda sa śikhā (tuktok na buhol ng buhok). Ito ang tinatawag na kavaca, pananggalang na baluti.

Verse 31

ओंभूर्भुवः स्वःकवचं सत्यात्मने ततो ऽस्त्रकं विन्यस्य पूजयेद्विष्णुं जपेद्वै भुक्तिमुक्तये

Matapos ilagay sa sarili ang pananggalang na mantra na “oṁ bhūr bhuvaḥ svaḥ” para sa Panginoong may Tunay na Sarili, at saka isagawa ang astra-nyāsa (paglalagay ng mantra ng sandata), dapat sambahin si Viṣṇu at ulit-ulitin ang mantra para sa ginhawang makamundo at sa paglaya (mukti).

Verse 32

जुहुयाच्च तिलाज्यादि सर्वं सम्पद्यते नरे यस्तु द्वादशसाहस्रं जपमन्वहमाचरेत्

At dapat maghandog sa apoy (homa) ng linga, ghee, at iba pa; ang lahat ay nagiging ganap na natutupad para sa taong araw-araw na nagsasagawa ng japa na labindalawang libong ulit.

Verse 33

तस्य द्वादशभिर्मासैः परं ब्रह्म प्रकाशते अनिमादि कोटिजप्याल्लक्षात्सारस्वतादिकं

Para sa nagsasanay na iyon, sa loob ng labindalawang buwan ay mahahayag ang Kataas-taasang Brahman (Parabrahman). Sinasabi ito dahil sa bisa ng napakaraming (koṭi) pagbigkas na nagsisimula sa mga siddhi gaya ng aṇimā at iba pa, at dahil din sa isang daang libong pagbigkas ng mantra ni Sarasvatī at mga katulad nito.

Verse 34

वैदिकस्तान्त्रिको मिश्रो विष्णार्वै त्रिविधो मखः त्रयानामीप्सितेनैकविधिना हरिमर्चयेत्

Tunay nga, ang makha (sakripisyo) para kay Viṣṇu ay may tatlong uri—Vedic, Tantric, at halo. Sa alinman sa tatlo, dapat sambahin si Hari sa iisang paraang ninanais, ibig sabihi’y angkop sa napiling ritwal.

Verse 35

प्रणम्य दण्डवद्भूमौ नमस्कारेण यो ऽर्चयेत् स याङ्गतिमवाप्नोति न तां क्रतुशतैर् अपि

Sinumang yumukod at nagpatirapa sa lupa na parang patpat (daṇḍavat) at sumamba sa pamamagitan ng mapitagang pagpupugay—siya’y nakakamit ang kataas-taasang kalagayan, na hindi makakamtan kahit sa isang daang sakripisyo.

Verse 36

यस्य देवे परा भक्तिर्यथा देवे तथा गुरौ तस्यैते कथिता ह्य् अर्थाः प्रकाशन्ते महात्मनः

Para sa dakilang-kaloobang tao na may sukdulang debosyon sa Diyos—at gaya ng sa Diyos, gayon din sa Guru—ang mga kahulugang itinuro ay tunay na nahahayag nang malinaw.