Adhyaya 266

Verse 1

ये महापुराणे विनायकस्नानं नाम पञ्चषष्ट्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः वषट्कारसमन्वितैर् इति घ , ज , ञ , ट च अथ षट्षष्ठ्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः माहेश्वरस्नानलक्षकोटिहोमादयः पुष्कर उवाच स्नानं माहेश्वरं वक्ष्ये राजादेर्जयवर्धनम् दानवेन्द्राय बलये यज्जगादोशनाः पुरा

Sa Mahāpurāṇa na ito nagtatapos ang kabanatang tinatawag na “Paliligo kay Vināyaka,” ang ika-265 (binibilang na 200 dagdag 65); ang pormulang pangwakas ay “kasama ang pagbigkas ng vaṣaṭ,” ayon sa mga salin na Gha, Ja, Ña at Ṭa. Ngayon ay nagsisimula ang ika-266 na kabanata: “Ang Paliligo kay Māheśvara, ang (kabutihang) umaabot sa laksa at krore, mga handog-sa-apoy (homa) at kaugnay na mga ritwal.” Sinabi ni Puṣkara: Ilalarawan ko ang paliligong Māheśvara (kaugnay ni Śiva) na nagpapalago ng tagumpay para sa mga hari at iba pa—yaong paliligo na itinuro noon ni Uśanā (Śukra) kay Bali, panginoon ng mga Dānava.

Verse 2

भास्करे ऽनुदिते पीठे प्रातः संस्नापयेद् घटैः वादेषु भञ्जय ॐ मथ मथ सर्वपथिकान्योसौ युगान्तकाले दिधक्षति इमां पूजां रौद्रमूर्तिः सहस्रांशुः शुक्रः स ते रक्षतु जीवितं सम्बर्तकाग्नितुल्यश् च त्रिपुरान्तकरः शिवः सर्वदेवमयः सोपि तव रक्षतु जीवितं लिखि लिखि खिलि स्वाहा एवं स्नतस्तु मन्त्रेण जुहुयात्तिलतण्डुलम्

Bago sumikat ang Araw, sa umaga, dapat paliguan (ang banal na luklukan/pīṭha) gamit ang mga banga ng tubig sa ibabaw ng pedestal. Sa mga alitan at paglalaban, “wasakin” ang kanilang lakas. “Oṃ—haluin, haluin! Siya na sa wakas ng yuga ay nagsusunog sa lahat ng naglalakbay: nawa’y ang marahas ang anyo—ang Araw na may sanlibong sinag at si Śukra—ang mag-ingat sa iyong buhay. At si Śiva, tagapagwasak ng Tripura, na tulad ng kosmikong apoy na Saṃvartaka—siya rin, na binubuo ng lahat ng mga diyos—nawa’y mag-ingat sa iyong buhay. likhi likhi, khili—svāhā.” Pagkatapos maligo nang ganito sa pamamagitan ng mantrang ito, maghandog ng homa gamit ang linga at mga butil ng bigas.

Verse 3

पञ्चामृतैस्तु संस्नाप्य पूजयेच्छूलपाणिनं स्नानान्यन्यानि वक्ष्यामि सर्वदा विजयाय ते

Pagkatapos paliguan (ang diyos) ng pañcāmṛta, ang limang nektar, dapat sambahin si Śūlapāṇi (Śiva, ang may hawak na trident). Ilalarawan ko rin ang iba pang mga paliligo-ritwal—mga gawang laging para sa iyong tagumpay.

Verse 4

स्नानं घृतेन कथितमायुष्यवर्धनं परम् गोमयेन च लक्ष्मीः स्याद्गोमूत्रेणाघमर्दनम्

Ang paliligo gamit ang ghee (ghṛta) ay ipinahayag na lubhang nagpapahaba ng buhay. Sa dumi ng baka, sumisibol ang kasaganaan (Lakṣmī); sa ihi ng baka, nawawasak ang kasalanan at karumihan.

Verse 5

क्षीरेण बलबुद्धिः स्याद्दध्ना लक्ष्मीविवर्धनं कुशोदकेन पापान्तः पञ्चगव्येन सर्वभाक्

Sa gatas, sumisibol ang lakas at linaw ng isip; sa gatas-asim (curd), dumarami ang kasaganaan; sa tubig na binasbasan ng damong kuśa, napapawi ang kasalanan; at sa pañcagavya, ang tao’y nagiging dalisay at karapat-dapat makibahagi sa lahat.

Verse 6

शतमूलेन सर्वाप्तिर्गोशृङ्गोदकतो ऽघजित् पलाशबिल्वकमलकुशस्नानन्तु सर्वदं

Sa pagligong may paghahandang tinatawag na Śatamūla, nakakamit ang ganap na katuparan ng ninanais. Sa tubig na pinabanal sa pamamagitan ng sungay ng baka, napagwawagi ang mga kasalanan. Ang paliligo na may palāśa, bilva, lotus, at kuśa ay nagkakaloob ng lahat ng biyaya.

Verse 7

वचा हरिद्रे द्वे मुस्तं स्नानं रक्षोहणं परं आयुष्यञ्च यशस्यञ्च धर्ममेधाविवर्धनम्

Ang paliligo na inihanda sa vacā (sweet flag), sa dalawang uri ng haridrā (turmeric), at sa mustā (nut-grass) ay pinakamataas na pananggalang laban sa masasamang nilalang; nagpapahaba ito ng buhay at nagpapalaganap ng dangal, at nagpapalago ng dharma at talino.

Verse 8

हैमाद्भिश् चैव माङ्गल्यं रूप्यताम्रोदकैस् तथा रत्नोदकैस्तु विजयः सौभाग्यं सर्वगन्धकैः

Sa tubig na kaugnay ng ginto ay dumarating ang kabanalan at pagpapala; gayundin sa tubig na kaugnay ng pilak at tanso. Sa tubig na pinuspos ng bisa ng mga hiyas ay dumarating ang tagumpay; at sa tubig na pinabango ng lahat ng pabango ay dumarating ang mabuting kapalaran.

Verse 9

फलाद्भिश् च तथारोग्यं धात्र्यद्भिः परमां श्रियम् तिलसिद्धार्थकैर् लक्ष्मीः सौभाग्यञ्च प्रियङ्गुणा

Sa tubig na binabad sa mga prutas ay nakakamit ang kalusugan; sa tubig na binabad sa dhātrī/āmalakī ay nakakamit ang kataas-taasang kasaganaan. Sa pagligo gamit ang linga at puting mustasa (siddhārthaka), natatamo si Lakṣmī (kayamanan), gayundin ang saubhāgya at mga kaibig-ibig na katangian.

Verse 10

पद्मोत्पलकदम्बैश् च श्रीर्बलं बलाद्रुमोदकैः विष्णुपादोदकस्नानं सर्वस्नानेभ्य उत्तमम्

Sa lotus, asul na lotus, at mga bulaklak na kadamba, kalakip ang pagpapala at lakas, at ang tubig mula sa punong balā—ang pagligo sa tubig na nakapaghugas sa mga paa ni Viṣṇu ang pinakadakila sa lahat ng pagligong panlinis.

Verse 11

एकाकी एककामायेत्येकोर्कं विधिवच्चरेत् अक्रन्दयतिसूक्तेन प्रबध्नीयान्मणिं करे

Mag-isa, na may iisang hangarin, dapat sambahin nang ayon sa tuntunin ang Araw (Arka). Pagkaraan, gamit ang himnong nagsisimula sa “akrandayati…”, dapat itali nang mahigpit ang maṇi (anting-hiyas) sa kamay.

Verse 12

कुष्ठपाठा वाचा शुण्ठी शङ्खलोहादिको मणिः सर्वेषामेवकामानामीश्वरो भगवान् हरिः

Ang kuṣṭha, pāṭhā, vācā, at śuṇṭhī—kasama ang maṇi (anting-hiyas) gaya ng kabibe ng sankha at bakal—ay itinakda para sa katuparan ng lahat ng hangarin; at ang Panginoon, si Bhagavān Hari, ang may kapangyarihan sa lahat ng pagnanasa.

Verse 13

तस्य संपूजनादेव सर्वान्कामान्समश्नुते स्नापयित्वा घृतक्षीरैः पूजयित्वा च पित्तहा

Sa pamamagitan lamang ng ganap na pagsamba rito, natatamo ang lahat ng ninanais. Pagkatapos paliguan (ang larawan/liṅga) ng ghee at gatas at saka sambahin, ito’y nagiging tagapuksa ng pitta (karamdaman ng apdo).

Verse 14

पञ्चमुद्गबलिन्दत्वा अतिसारात् प्रमुच्यते पञ्चगव्येन संस्नाप्य वातव्याधिं विनाशयेत्

Sa pag-aalay ng bali (handog) na limang sukat ng munggo, napapalaya mula sa pagtatae. Sa pagpapaligo (sa maysakit) gamit ang pañcagavya (limang produkto ng baka), dapat puksain ang mga sakit na nagmumula sa vāta.

Verse 15

द्विस्नेहस्नपनात् श्लेष्मरोगहा चातिपूजया घृतं तैलं तथा क्षौद्रं स्नानन्तु त्रिरसं परं

Sa pagligo gamit ang dalawang madulas na sangkap (dvi-sneha-snāna), napapawi ang mga karamdaman na mula sa kapha (plema). Para sa higit na bisa, itinatakda ang ghee, langis, at pulot; ang paliguang ito—na may “tatlong lasa/diwa”—ay itinuturing na napakahusay.

Verse 16

स्नानं घृताम्बु द्विस्नेहं समलं घृततैलकम् क्षौद्रमिक्षुरसं क्षीरं स्नानं त्रिमधुरं स्मृतम्

Ang paliguang inihanda sa tubig na may ghee (ghṛtāmbu) ay tinatawag na “dvi-sneha”, ang paligong may dalawang madulas na sangkap: ghee at langis ng linga. Ang paligong binubuo ng pulot, katas ng tubo, at gatas ay inaalala bilang “tri-madhura” (tatlong tamis).

Verse 17

घृतमिशुरसं तैलं क्षौद्रञ्च त्रिरसं श्रिये यवकामायेत्येकोर्कमिति क , छ च अनुलेपस्त्रिशुक्रस्तु कर्पूरोशीरचन्दनैः

Ang langis na hinaluan ng ghee at dinagdagan pa ng pulot—ginawang “tri-rasa” (tatlong diwa)—ay ginagamit para sa śrī, ang kasaganaan. Ang pamahid na tinatawag na Triśukra ay inihahanda mula sa kamper, vetiver (usīra), at sandalwood.

Verse 18

चन्दनागुरुकर्पूरमृगदर्पैः सकुङ्कुमैः पञ्चानुलेपनं विष्णोः सर्वकामफलप्रदं

Ang limang-bahaging banal na pamahid para kay Viṣṇu—mula sa sandalwood, agaru (gaharu), kamper, musk, at saffron (kuṅkuma)—ay nagkakaloob ng bunga ng lahat ng ninanais na layon.

Verse 19

त्रिसुगन्धञ्च कर्पूरं तथा चन्दनकुङ्कुमैः मृगदर्पं सकर्पूरं मलयं सर्वकामदम्

Ang “Trisugandha” at kamper, gayundin ang sandalwood at saffron; at ang halimuyak ng musk na kasama ng kamper—ang sangkap na tinatawag na “Malaya” ay sinasabing nagbibigay ng lahat ng ninanais na layon.

Verse 20

जातीफलं सकर्पूरं चन्दनञ्च त्रिशीतकम् पीतानि शुक्लवर्णानि तथा शुक्लानि भार्गव

Ang nutmeg (jātīphala), kasama ang kamper at sandalwood—ang tatlong ito ay mga sangkap na nagpapalamig. Itinuturing silang kabilang sa mga gamot na mapusyaw na dilaw at puti; gayundin, binibilang silang mga “puti” (śukla) na sangkap, O Bhārgava.

Verse 21

कृष्णानि चैव रक्तानि पञ्चवर्णानि निर्दिशेत् उत्पलं पद्मजाती च त्रिशीतं हरिपूजने

Sa pagsamba kay Hari (Viṣṇu), dapat itakda ang pagpili ng mga bulaklak na may limang kulay, kabilang ang madidilim (itim/bughaw) at pula; gaya ng utpala (bughaw na lotus), padma-jātī (isang uri ng lotus), at ang bulaklak na triśīta, para sa pag-aalay kay Hari.

Verse 22

कुङ्कुमं रक्तपद्मानि त्रिरक्तमुत्पलं धूपदीपादिभिः प्रार्च्य विष्णुं शान्तिर्भवेन्नृणां

Matapos sambahin si Viṣṇu sa pamamagitan ng kuṅkuma (safron), mga pulang lotus, ang ubod-pulang (tatluhang-pula) utpala, at sa pamamagitan ng insenso, mga ilawan, at iba pang tulad nito, sumisibol ang kapayapaan (pagpapalubag) para sa mga tao.

Verse 23

चतुरस्रकरे कुण्डे ब्राह्मणाश्चाष्ट शोडश लक्षहोमङ्कोटिहोमन्तिलाज्ययवधान्यकैः

Sa parisukat na hukay-apoy (kuṇḍa), ang ritwal ay isasagawa ng walo o labing-anim na Brāhmaṇa, na may mga handog na homa na umaabot sa isang lakh (100,000) o maging sa isang koṭi (sampung milyon), gamit ang linga, ghee, sebada, at mga butil bilang alay.

Verse 24

ग्रहानभ्यर्च्य गायत्र्या सर्वशान्तिः क्रमाद्भवेत्

Matapos sambahin nang wasto ang mga graha (mga planeta) sa pamamagitan ng mantrang Gāyatrī, ang ganap na pagpapayapa (pagpapalubag sa lahat ng kapighatian) ay unti-unting lilitaw ayon sa wastong pagkakasunod-sunod.