Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 11

सर्वे संक्षेपतः कृत्वा ब्रह्माण्डं सचरा चरम् । भिन्ना देवास्त्रयो जाताः सत्यलोकव्यवस्थिताः

sarve saṃkṣepataḥ kṛtvā brahmāṇḍaṃ sacarā caram | bhinnā devāstrayo jātāḥ satyalokavyavasthitāḥ

เมื่อทรงย่อรวมไข่จักรวาลพร้อมทั้งสรรพสิ่งที่เคลื่อนไหวและไม่เคลื่อนไหวให้เป็นหนึ่งแล้ว เทพทั้งสามก็อุบัติขึ้นอย่างแยกต่าง และได้ประดิษฐานมั่นในสัทยโลก

सर्वेall (of them)
सर्वे:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (m. nom. pl.)
संक्षेपतःbriefly, in summary
संक्षेपतः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसंक्षेप (प्रातिपदिक) + तस् (अव्यय-प्रत्यय)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (adverb: in brief/briefly)
कृत्वाhaving made/done
कृत्वा:
Purvakāla-kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + त्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); पूर्वक्रिया
ब्रह्माण्डम्cosmic egg, universe
ब्रह्माण्डम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् + अण्ड (प्रातिपदिक-समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (ब्रह्मणः अण्डम्)
सचरम्with the moving (beings)
सचरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस + चर (प्रातिपदिक-समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण; उपपद-तत्पुरुष (चर सहितम्)
अचरम्and the non-moving (beings)
अचरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ + चर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (n. acc. sg.)
भिन्नाःseparated
भिन्नाः:
Karta-predicative (Predicate/विधेय)
TypeAdjective
Rootभिद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (m. nom. pl.)
देवाःgods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन (m. nom. pl.)
त्रयःthree
त्रयः:
Samānādhikaraṇa (Apposition/समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; संख्यावाचक
जाताःwere born, arose
जाताः:
Kriya (Predicate/विधेय)
TypeAdjective
Rootजन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विधेय (m. nom. pl.)
सत्यलोकव्यवस्थिताःsituated in Satyaloka
सत्यलोकव्यवस्थिताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसत्यलोक + व्यवस्थित (वि-अव-स्था धातु से क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त विशेषण; पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः—सप्तमी-तत्पुरुष (सत्यलोके व्यवस्थिताः = situated in Satyaloka)

Sārasvata

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra (Prabhāsa region)

Type: kshetra

Scene: The cosmic egg is shown being ‘compacted’ into coherent form; from it emerge Brahmā, Viṣṇu, and Rudra as three radiant figures, then seated/established in Satyaloka amid sages and luminous architecture.

B
Brahmāṇḍa
S
Satyaloka
T
The three gods (Trimūrti)

FAQs

Cosmic order re-emerges in stages: unity condenses into a structured universe, and divine functions appear distinctly to sustain dharma.

The verse is cosmological; the tīrtha framework remains Vastrāpatha-kṣetra in the surrounding māhātmya.

None.