Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 130

मृगयूथगता नित्यं मोदते मदविह्वला । व्याधः सिंहः समभवद्गिरेस्तस्य महावने

mṛgayūthagatā nityaṃ modate madavihvalā | vyādhaḥ siṃhaḥ samabhavadgirestasya mahāvane

นางแม่กวางอยู่ท่ามกลางฝูงกวางเสมอ พลันเริงรื่นด้วยความเมามัวแห่งวัยหนุ่มสาว ส่วนพรานนั้น ในมหาป่าแห่งภูเขานั้น ได้กลายเป็นราชสีห์

मृगयूथगताgone into the herd of deer
मृगयूथगता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमृग-यूथ-गत (प्रातिपदिक; कृदन्त-आधारित)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कृदन्त-विशेषण (गत-प्रत्ययान्त), समासः—मृगयूथे गता (सप्तमी-तत्पुरुष)
नित्यम्always
नित्यम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (adverb of time)
मोदतेrejoices
मोदते:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootमुद् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
मदविह्वलाbewildered by intoxication
मदविह्वला:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमद-विह्वल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः—मदेन विह्वला (तृतीया-तत्पुरुष)
व्याधःa hunter
व्याधः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootव्याध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
सिंहःa lion
सिंहः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसिंह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; व्याधः इति विशेष्यस्य उपपद-सम्बन्धेन उपमान/नामरूपेण (apposition)
समभवत्became
समभवत्:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्गः—सम्
गिरेःof the mountain
गिरेः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगिरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
तस्यof that (mountain)
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; सर्वनाम
महावनेin the great forest
महावने:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमहावन (प्रातिपदिक; महत्+वन)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; समासः—महच्च तत् वनम् (कर्मधारय)

Sūta (deduced: Prabhāsa-khaṇḍa narrative style, Sūta to the sages)

Tirtha: Raivataka-giri (mahāvana)

Type: peak

Listener: null

Scene: A doe, lively among a herd, frolics in a sun-dappled forest; in the deeper woods, the former hunter now appears as a powerful lion, newly embodied, surveying the same terrain.

R
Raivataka (implied mountain/forest)
V
Vyādha (hunter)
S
Siṃha (lion)
M
Mṛgī (doe)

FAQs

Embodiment changes according to karma; unruled desire and past actions propel beings into new forms until steadied by dharma and sacred contact.

The Prabhāsa-region sacred topography around Raivataka and Vastrāpatha, where the legend unfolds.

None in this verse; it is narrative groundwork for the māhātmya.