Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 52

अनेन वाक्येन सुराधिपस्तु चचाल कोपावरितस्तदानीम् । गजेति वज्रेति जगाद सूतं समानयासिं कवचं रथं च

anena vākyena surādhipastu cacāla kopāvaritastadānīm | gajeti vajreti jagāda sūtaṃ samānayāsiṃ kavacaṃ rathaṃ ca

ครั้นได้ยินถ้อยคำนั้น จอมเทพก็สะท้านไหว และในบัดดลถูกโทสะปกคลุม ทรงตรัสแก่สารถีว่า “จงนำช้างและวัชระมา และจงนำดาบ เกราะ และราชรถของเรามาด้วย”

अनेनby/with this
अनेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
वाक्येनstatement/word
वाक्येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
सुराधिपःlord of the gods (Indra)
सुराधिपः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक) + अधिप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (सुराणाम् अधिपः)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक-निपात (particle: but/indeed)
चचालmoved/shook
चचाल:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootचल् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
कोपावरितःcovered/overcome by anger
कोपावरितः:
Karta (Subject-qualifier)
TypeAdjective
Rootकोप (प्रातिपदिक) + आ-√वृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (PPP) 'आवरित' + पूर्वपद 'कोप'; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तृतीया-तत्पुरुषार्थ (कोपेन आवृतः)
तदानीम्then/at that time
तदानीम्:
Kriya-vishesana (Time)
TypeIndeclinable
Rootतदानीम् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
गज"elephant"
गज:
Sambodhana/Quotation (Utterance)
TypeNoun
Rootगज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; इति-पूर्वकं नामनिर्देश
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-निपात (quotative particle)
वज्र"thunderbolt"
वज्र:
Sambodhana/Quotation (Utterance)
TypeNoun
Rootवज्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; इति-पूर्वकं नामनिर्देश
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-निपात (quotative particle)
जगादsaid
जगाद:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगद् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सूतम्to the charioteer
सूतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सम्together/fully
सम्:
Sambandha (Preverb)
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग)
Formउपसर्ग (preverb) — 'together/fully' (असन्धि-रूपेण पृथक्)
आनयbring
आनय:
Kriya (Command)
TypeVerb
Rootआ-नी (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद
असिम्sword
असिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअसि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
कवचम्armor
कवचम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकवच (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
रथम्chariot
रथम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)

Sūta (deduced narrator describing Indra’s reaction)

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Scene: Indra rises in fury, ordering his sūta to bring Airāvata, the vajra, sword, armor, and chariot; attendants rush through a celestial armory.

I
Indra (Surādhipa)
S
Sūta (charioteer)

FAQs

Anger quickly turns authority toward violence; Purāṇic narratives warn that unchecked krodha clouds dharma and judgment.

The Māhātmya setting is Vastrāpathakṣetra (Prabhāsa), where divine events are narrated to magnify the kṣetra’s sanctity.

None; the verse describes martial preparation, not a ritual.