Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि योगेश्वरमिति श्रुतम् । कामेशाद्वायवे भागे धनुषां सप्तके स्थितम्

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi yogeśvaramiti śrutam | kāmeśādvāyave bhāge dhanuṣāṃ saptake sthitam

อีศวรตรัสว่า: ต่อจากนั้น โอ้มหาเทวี พึงไปสู่ลึงคะที่ได้ยินนามว่า “โยคีศวร”; ตั้งอยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือจากกาเมศวร ห่างออกไปเจ็ดธนู (ระยะคันธนู)

īśvaraḥĪśvara
īśvaraḥ:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootīśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd person), एकवचनम्
tataḥthen
tataḥ:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय)
Formअव्ययम्; तदनन्तरार्थक-क्रियाविशेषणम् (then/thereafter)
gacchetshould go
gacchet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः (3rd person), एकवचनम्; विध्यर्थः (one should go)
mahādeviO great goddess
mahādevi:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahādevī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः (Vocative), एकवचनम्
yogeśvaramYogeśvara (the Lord of Yoga)
yogeśvaram:
Karma (Object/Goal/कर्म)
TypeNoun
Rootyoga (प्रातिपदिक) + īśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (yogasya īśvaraḥ)
itithus
iti:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरणार्थक-अव्ययम् (quotative)
śrutamis known (as)
śrutam:
Karta (Predicate/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootśru (धातु) + kta (कृत्-प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तम् (heard/known as)
kāmeśātfrom Kāmeśa
kāmeśāt:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootkāmeśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative), एकवचनम्
vāyavetowards the Vāyu (northwest) direction
vāyave:
Sampradana (Direction/Goal/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootvāyu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, चतुर्थी-विभक्तिः (Dative), एकवचनम्; दिशि/भागे प्रयुक्तः (towards Vāyu-direction)
bhāgein the region/part
bhāge:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootbhāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्
dhanuṣāmof bows (as a measure)
dhanuṣām:
Sambandha (Measure relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdhanus (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), बहुवचनम्
saptakeat the distance of seven (bows)
saptake:
Adhikarana (Location/Measure/अधिकरण)
TypeNoun
Rootsaptaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्; परिमाणवाचकः (in a set/measure of seven)
sthitamsituated
sthitam:
Karta (Predicate/कर्ता-सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootsthā (धातु) + kta (कृत्-प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तं (situated), विशेषणम् (of yogeśvaram understood as liṅga/स्थान)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Yogeśvara

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: Śiva instructs Pārvatī on the route within Prabhāsa: the pilgrim moves from Kāmeśvara toward the northwest to reach the Yogeśvara liṅga, with the sacred landscape shown as a consecrated map.

Ī
Īśvara (Śiva)
M
Mahādevī
Y
Yogeśvara
K
Kāmeśvara
V
Vāyu (direction)

FAQs

The Purāṇa frames pilgrimage as a guided sacred journey, where moving through holy space is itself a dharmic practice.

Yogeśvara in Prabhāsa Kṣetra, described relative to Kāmeśvara.

A pilgrimage instruction: go to Yogeśvara, located northwest of Kāmeśvara at seven dhanu distance.