Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

धनुषां त्रिंशता देवि श्रुतं पातकनाशनम् । पूर्वं कृतयुगे देवि स्मृतं चित्रांगदेश्वरम्

dhanuṣāṃ triṃśatā devi śrutaṃ pātakanāśanam | pūrvaṃ kṛtayuge devi smṛtaṃ citrāṃgadeśvaram

โอ้เทวี ภายในระยะสามสิบคันธนู สถานที่นี้เลื่องชื่อว่าเป็นผู้ทำลายบาปทั้งหลาย ในกฤตยุคกาลก่อน โอ้เทวี ที่นี่ถูกจดจำด้วยนามว่า “จิตรางคเทศวร”

धनुषाम्of bows (as a measure)
धनुषाम्:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
त्रिंशताby thirty (i.e., thirty in number)
त्रिंशता:
Karana (Instrument/Measure/करण)
TypeNoun
Rootत्रिंशत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; संख्यावाचक
देविO देवी
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
श्रुतम्is heard; is known by hearing
श्रुतम्:
Kriya (Predicative/विधेय)
TypeAdjective
Rootश्रु (धातु) + त (क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
पातकनाशनम्destroyer of sins
पातकनाशनम्:
Karma/Predicative complement (कर्म/विधेय)
TypeNoun
Rootपातक + नाशन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (पातकस्य नाशनम्)
पूर्वम्formerly; earlier
पूर्वम्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपूर्वम् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषण (temporal adverb)
कृतयुगेin the Kṛta-yuga
कृतयुगे:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकृतयुग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः कृत + युग
देविO देवी
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
स्मृतम्is remembered; is known by tradition
स्मृतम्:
Kriya (Predicative/विधेय)
TypeAdjective
Rootस्मृ (धातु) + त (क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom./Acc.), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
चित्रांगदेश्वरम्Citrāṅgadeśvara (name of the deity)
चित्रांगदेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचित्राङ्गद + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (चित्राङ्गदस्य ईश्वरः)

Śiva (Īśvara)

Tirtha: Mahākāleśvara / Citrāṅgadeśvara (older name)

Type: kshetra

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: A pilgrim enters the consecrated zone around Mahākāleśvara; a subtle boundary marker indicates ‘thirty bow-lengths’; an inscription recalls the ancient name Citrāṅgadeśvara from Kṛta Yuga; the shrine radiates protective sanctity.

C
Citrāṅgadeśvara
K
Kṛta Yuga

FAQs

Sacred places carry time-transcending potency; their names may change across yugas, but their power to purify remains.

The Mahākāleśvara/Citrāṅgadeśvara shrine-area in Prabhāsa-kṣetra, praised as pātaka-nāśana.

No explicit ritual is stated; the verse emphasizes the site’s purificatory merit and its traditional name.