Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 51

चंद्र उवाच । यदि प्रसन्नो देवेश वरार्हो यदि वाऽप्यहम् । सोमनाथेति तं नाम भूयाद्ब्रह्मावधि प्रभो

caṃdra uvāca | yadi prasanno deveśa varārho yadi vā'pyaham | somanātheti taṃ nāma bhūyādbrahmāvadhi prabho

จันทรากล่าวว่า “โอ้เทวราชา หากพระองค์ทรงพอพระทัย และหากข้าพเจ้าคู่ควรแก่พรด้วยแล้ว ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า ขอให้นามนั้นเป็น ‘โสมนาถ’ ดำรงอยู่ตราบสิ้นกาลแห่งพรหมา”

चन्द्रःthe Moon
चन्द्रः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootचन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तार्थक-अव्ययम् (conditional particle)
प्रसन्नःpleased
प्रसन्नः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रसन्न (कृदन्त-प्रातिपदिक; प्र- सद् + क्त)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; विशेषणम् (agreeing with implied ‘त्वम्’)
देवेशO Lord of gods
देवेश:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवेश (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः: देवानाम् ईशः; पुंलिङ्गे, सम्बोधन, एकवचनम्
वरार्हःworthy of a boon
वरार्हः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवरार्ह (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः: वरस्य अर्हः (worthy of a boon); पुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; विशेषणम् (of aham)
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्तार्थक-अव्ययम्
वाor
वा:
Sambandha (Alternative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपातः (or)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसम्भावना/समुच्चयार्थक-निपातः (also/even)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचनम्
सोमनाथSomanātha
सोमनाथ:
Karma (Name as object/कर्म)
TypeNoun
Rootसोमनाथ (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः: सोमस्य नाथः; पुंलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम् (नामरूपेण)
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-निपातः
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया, एकवचनम्; ‘नाम’ इत्यस्य विशेषणम्
नामname
नाम:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्
भूयात्may it be
भूयात्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
ब्रह्मावधिup to Brahmā
ब्रह्मावधि:
Adhikarana (Limit/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक) + अवधि (प्रातिपदिक/अव्ययार्थ)
Formअव्ययीभाव-समासः: ब्रह्मणः अवधिः (up to Brahmā); अव्ययवत् प्रयोगः (limit-expression)
प्रभोO lord
प्रभो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन, एकवचनम्

Candra (Soma, the Moon-god)

Tirtha: Somnātha

Type: kshetra

Listener: Śiva (Devēśa)

Scene: Candra, radiant and cool-hued, stands before a blazing Tejo-liṅga, requesting the boon that the Lord’s name be ‘Somnātha’ until the end of Brahmā’s lifespan; the cosmic scale is hinted by stars and kalpa imagery.

C
Candra (Soma)
D
Deveśa (Śiva)
S
Somnātha
B
Brahmā

FAQs

A sacred name bestowed with devotion becomes an enduring vehicle of remembrance and grace, lasting across cosmic time.

Prabhāsa-kṣetra, where Śiva is praised as Somnātha (Somnath).

No explicit rite is prescribed; the verse emphasizes naming/praising Śiva with the holy epithet “Somnātha.”