Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि तस्यैवोत्तरतः स्थितम् । लिंगं महाप्रभावं तु बुधेश्वरमिति श्रुतम्

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi tasyaivottarataḥ sthitam | liṃgaṃ mahāprabhāvaṃ tu budheśvaramiti śrutam

อีศวรตรัสว่า: ต่อจากนั้น โอ้มหาเทวี พึงไปยังลึงคะซึ่งตั้งอยู่ถัดไปทางทิศเหนือของสถานที่นั้น ลึงคะนั้นทรงมหิทธิฤทธิ์ และเป็นที่เลื่องลือว่า “พุเธศวร”

ईश्वरःĪśvara
ईश्वरः:
Karta (Speaker)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect/past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
ततःthen/from there
ततः:
Kriyāviśeṣaṇa
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तसिलन्त (from there/then)
गच्छेत्one should go
गच्छेत्:
Kriyā
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
महादेविO great goddess
महादेवि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास; स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th case), एकवचन
तस्यof that (place/linga)
तस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी (6th case), एकवचन
एवindeed
एव:
Nipāta
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
उत्तरतःto the north (of it)
उत्तरतः:
Adhikaraṇa (Directional/locative)
TypeIndeclinable
Rootउत्तर (प्रातिपदिक) + तस् (तसिल्)
Formतसिलन्त अव्यय; दिशावाचक (to the north/from the north side)
स्थितम्situated
स्थितम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) → स्थित (क्त-प्रत्यय)
Formक्तान्त कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of लिङ्गम्)
लिङ्गम्liṅga (Śiva emblem)
लिङ्गम्:
Karma (Object of गच्छेत्)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
महा-प्रभावम्of great power
महा-प्रभावम्:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक) + प्रभाव (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of लिङ्गम्)
तुindeed
तु:
Nipāta
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेष (particle: but/indeed)
बुध-ईश्वरम्Budheśvara
बुध-ईश्वरम्:
Karma/Apposition (Name of लिङ्गम्)
TypeNoun
Rootबुध (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी: ‘बुधस्य ईश्वरः’); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; नाम (proper name)
इतिthus
इति:
Nipāta (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्युक्त्यर्थ (quotative)
श्रुतम्is known/heard (as)
श्रुतम्:
Kriyā (Predicate; naming)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) → श्रुत (क्त-प्रत्यय)
Formक्तान्त कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेयभावे (is heard/known as)

Śiva (Īśvara)

Tirtha: Budheśvara

Type: temple

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: Śiva (Īśvara) instructs Devī on a coastal sacred landscape map: a path leading north to a small shrine labeled Budheśvara; the liṅga radiates subtle light, indicating mahāprabhāva.

Ś
Śiva (Īśvara)
M
Mahādevī (Pārvatī)
B
Budheśvara
L
Liṅga
P
Prabhāsakṣetra

FAQs

Pilgrimage is mapped as a disciplined journey: moving from shrine to shrine reveals graded sacred power within the kṣetra.

Budheśvara Liṅga within Prabhāsakṣetra, located to the north of the previously described spot.

A pilgrimage instruction: ‘one should go’ to the Budheśvara liṅga; no detailed rite is stated in this verse.