Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

शृंगारेश्वरनामा च तत्र देवः प्रतिष्ठितः । शृङ्गारं विधिवच्चक्रे यत्र गोपीयुतो हरिः

śṛṃgāreśvaranāmā ca tatra devaḥ pratiṣṭhitaḥ | śṛṅgāraṃ vidhivaccakre yatra gopīyuto hariḥ

ที่นั่นมีเทวะประดิษฐานนามว่า ศฤงคาเรศวร และ ณ สถานนั้นเอง พระหริพร้อมหมู่โคปีได้ประกอบศฤงคารและบูชาด้วยความรักตามพิธีอันถูกต้อง

शृङ्गारेश्वरनामाwhose name is Śṛṅgāreśvara
शृङ्गारेश्वरनामा:
कर्तृविशेषण (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootशृङ्गारेश्वर (प्रातिपदिक) + नामन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (Nominative), एकवचन; बहुव्रीहिः—‘यस्य नाम शृङ्गारेश्वरः सः’ (qualifying ‘देवः’)
and
:
सम्बन्ध/निपात (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय (conjunction)
तत्रthere
तत्र:
अधिकरण (Location)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय, देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
देवःthe deity
देवः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (Nominative), एकवचन
प्रतिष्ठितःis established
प्रतिष्ठितः:
क्रिया (Predicate)
TypeVerb
Rootप्र + स्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘is established’
शृङ्गारम्amorous sport/ornamentation
शृङ्गारम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootशृङ्गार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative), एकवचन
विधिवत्according to rule
विधिवत्:
क्रियाविशेषण (Manner)
TypeIndeclinable
Rootविधिवत् (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक क्रियाविशेषण
चक्रेperformed/made
चक्रे:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट् (perfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
यत्रwhere
यत्र:
अधिकरण (Location)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय, सम्बन्धबोधक देशवाचक (relative adverb ‘where’)
गोपीयुतःaccompanied by the gopīs
गोपीयुतः:
कर्तृविशेषण (Subject qualifier)
TypeAdjective
Rootगोपी (प्रातिपदिक) + युत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (Nominative), एकवचन; विशेषण (qualifying ‘हरिः’)
हरिःHari (Viṣṇu/Kṛṣṇa)
हरिः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (Nominative), एकवचन

Īśvara (Śiva) [contextual attribution within Prabhāsakṣetra Māhātmya]

Tirtha: Śṛṅgāreśvara (at Śṛṅga-saras)

Type: kshetra

Listener: Mahādevī

Scene: A liṅga shrine labeled Śṛṅgāreśvara near a lotus lake; in a remembered/visionary layer, Hari with gopīs performs śṛṅgāra—adornment and loving worship—yet with ritual propriety.

Ś
Śṛṅgāreśvara
H
Hari
G
Gopīs

FAQs

A tīrtha becomes supremely holy when divinity is ritually established there and remembered through sacred narratives that unite devotion, beauty, and dharma.

Śṛṅgāreśvara in Prabhāsa Kṣetra, praised within the Prabhāsakṣetra Māhātmya of the Skanda Purāṇa.

The verse highlights vidhivat (rule-based) sacred adornment/worship, implying proper ritual observance at the site.