Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 14

स्थापयेदव्रणं कुम्भं चन्दनोदकपूरितम् । पंचरत्नसमायुक्तं दूर्वापुष्पाक्षतान्वितम्

sthāpayedavraṇaṃ kumbhaṃ candanodakapūritam | paṃcaratnasamāyuktaṃ dūrvāpuṣpākṣatānvitam

พึงตั้งกะละศะอันไร้มลทิน บรรจุน้ำหอมจันทน์ให้เต็ม ประกอบด้วยปัญจรัตนะ และมีหญ้าทูรวา ดอกไม้ และอักษตะร่วมด้วย

स्थापयेत्should place/establish
स्थापयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√स्था (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अव्रणम्unblemished, without defect
अव्रणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootअ + व्रण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘कुम्भम्’ इति विशेषण
कुम्भम्a pot
कुम्भम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकुम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
चन्दनोदकपूरितम्filled with sandal-water
चन्दनोदकपूरितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootचन्दन + उदक + पूरित (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP) ‘पूरित’; पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘कुम्भम्’ इति विशेषण; षष्ठी/तृतीया-तत्पुरुषार्थे (चन्दनयुक्तेन उदकेन पूरितः)
पंचरत्नसमायुक्तम्provided with five gems
पंचरत्नसमायुक्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootपञ्च + रत्न + सम् + आयुक्त (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP) ‘समायुक्त’; पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘कुम्भम्’ इति विशेषण; द्विगु-पूर्वपदसमास (पञ्चरत्नैः समायुक्तः)
दूर्वापुष्पाक्षतान्वितम्accompanied by durvā grass, flowers, and unbroken rice
दूर्वापुष्पाक्षतान्वितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootदूर्वा + पुष्प + अक्षत + अन्वित (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP) ‘अन्वित’; पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘कुम्भम्’ इति विशेषण; (दूर्वया पुष्पैः अक्षतैः च अन्वितः)

Sūta (Lomaharṣaṇa) addressing the sages (deduced)

Tirtha: Prabhāsakṣetra (ritual enclosure after Kapileśvara)

Type: kshetra

Scene: A pristine brass/earthen kalaśa on a smeared altar: sandalwood water visible at the brim; five gems arranged; dūrvā sprigs and flowers tucked around; akṣata scattered like a halo on the ground.

K
Kalaśa (kumbha)
S
Sandalwood water
P
Pañcaratna
D
Dūrvā
A
Akṣata

FAQs

External order and purity in worship (a well-prepared kalaśa and auspicious materials) support inner steadiness and reverence.

Prabhāsakṣetra, in the context of worship performed near Kapileśvara.

Install an unblemished kalaśa filled with sandalwood water and arrange pañcaratna, dūrvā, flowers, and akṣata as accompaniments.