Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 128

एवंविधं तु तद्वाक्यं श्रुत्वा राजा महाबलः । क्रोधं निगृह्य धर्मात्मा वसुधामिदमब्रवीत्

evaṃvidhaṃ tu tadvākyaṃ śrutvā rājā mahābalaḥ | krodhaṃ nigṛhya dharmātmā vasudhāmidamabravīt

ครั้นได้สดับถ้อยคำเช่นนั้น พระราชาผู้มีกำลังยิ่ง ผู้ตั้งมั่นในธรรม ได้ข่มโทสะไว้ แล้วตรัสแก่พระวสุธา (แผ่นดิน) ดังนี้

evam-vidhamof such a kind
evam-vidham:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootevam (अव्यय) + vidha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; अव्ययीभाव-समासः (एवंविधम् = ‘thus-kind’)
tubut, indeed
tu:
Sambandha (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधसूचक निपात (particle: but/indeed)
tat-vākyamthat statement
tat-vākyam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottat (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + vākya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (तस्य वाक्यम्)
śrutvāhaving heard
śrutvā:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√śru (धातु); śrutvā (कृदन्त)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund)
rājāthe king
rājā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
mahā-balaḥmighty, of great strength
mahā-balaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā (प्रातिपदिक) + bala (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्मधारयः (महच्च तत् बलम् यस्य)
krodhamanger
krodham:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkrodha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
nigṛhyahaving restrained
nigṛhya:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootni-√grah (धातु); nigṛhya (कृदन्त)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund)
dharmātmārighteous-souled
dharmātmā:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdharma (प्रातिपदिक) + ātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; बहुव्रीहिः (धर्मः आत्मा यस्य)
vasudhāmto the Earth (goddess)
vasudhām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvasudhā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
idamthis
idam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
abravītsaid, spoke
abravīt:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√brū (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन

Narrator (Purāṇic narrator within Prabhāsakṣetramāhātmya)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: Turning point: the mighty king visibly restrains anger—jaw unclenches, weapon lowered—and speaks respectfully to Vasudhā personified as a goddess emerging from the ground or seated on a lotus of earth-tones.

R
Rājā (king)
V
Vasudhā

FAQs

A dharmic ruler restrains anger before speaking or acting, especially in matters affecting the world.

Prabhāsa-kṣetra, the sacred setting for this instructive dialogue.

None; it highlights inner discipline (self-control) as part of dharma.