Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

यत्त्वया कथितं देव तलस्वामिमहोदयम् । किं तत्र कारणं देव तलो येन निपातितः

yattvayā kathitaṃ deva talasvāmimahodayam | kiṃ tatra kāraṇaṃ deva talo yena nipātitaḥ

ข้าแต่พระผู้เป็นเทพ! ที่พระองค์ทรงเล่าถึงมหาปรากฏการณ์ของตลสวามี—เหตุอันใดเล่า ข้าแต่เทพ ที่ทำให้ตละถูกโค่นล้มลง ณ ที่นั้น?

यत्that which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धसूचक (relative)
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Agent-instrument in passive/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), एकवचनम्
कथितम्was told
कथितम्:
Kriya (Passive predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (past passive participle), नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया-एकवचनम्
देवO god
देव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
तलस्वामिमहोदयम्the great manifestation/glory of Tala-svāmin
तलस्वामिमहोदयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतल (प्रातिपदिक) + स्वामिन् (प्रातिपदिक) + महोदय (प्रातिपदिक)
Formबहुपद-तत्पुरुषः (तलस्वामिनः महोदयः); पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
किम्what?
किम्:
Karma (Interrogative object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; प्रश्नवाचक (interrogative)
तत्रthere, in that matter
तत्र:
Adhikarana (Locative setting/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय (स्थानवाचक/adverb of place)
कारणम्cause, reason
कारणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
देवO god
देव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
तलःTala (person/entity)
तलः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
येनby whom/whereby
येन:
Karana (Instrument/Agent/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), एकवचनम्; सम्बन्धसूचक (relative)
निपातितःwas made to fall / was cast down
निपातितः:
Kriya (Passive predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootनि-पत् (धातु) + णिच् (causative) + क्त (कृदन्त)
Formणिजन्त-धातोः भूतकर्मणि कृदन्तः (causative past passive participle), पुंलिङ्गे प्रथमा-एकवचनम्; ‘निपातित’ = ‘अधः पातित/प्रपातित’

Questioner (as per transmitted text: Īśvara)

Tirtha: Tala-svāmi (topic); Prabhāsa-kṣetra (frame)

Type: kshetra

Listener: Īśvara (to respond)

Scene: Devī points inquisitively toward a symbolic ‘tala’ (a subterranean realm or a fallen pillar/being), while Śiva prepares to narrate; visual hint of a liṅga titled Tala-svāmi emerging from earth or near a hot-water source (taptodaka) as foreshadowing.

T
Tala-svāmi
T
Tala

FAQs

Māhātmyas often ground sacred sites in moral-causal stories, linking divine glory with ethical consequence.

Tala-svāmi’s sacred context within Prabhāsa Kṣetra; the detailed tīrtha identification follows in the narrative.

None in this verse; it requests the backstory that will justify the site’s sanctity.