Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 8

भिक्षंतं भस्मदिग्धांगं झषकेतुमिवापरम् । विक्षोभिताश्च नः सर्वे दारा एतेन डिंडिना

bhikṣaṃtaṃ bhasmadigdhāṃgaṃ jhaṣaketumivāparam | vikṣobhitāśca naḥ sarve dārā etena ḍiṃḍinā

“เขาเที่ยวขอทาน กายทาด้วยเถ้าถ่าน ดุจเป็นฌษเกตุอีกผู้หนึ่ง และด้วยดินฑินผู้นี้ ภรรยาของพวกเราทั้งหมดก็หวั่นไหวปั่นป่วน”

भिक्षन्तम्begging
भिक्षन्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootभिक्ष् (धातु) → भिक्षन्त् (शतृ/वर्तमान-कृदन्त)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ), पुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘तम्’ (पूर्वश्लोक) इत्यस्य विशेषणम्
भस्मदिग्धाङ्गम्whose limbs were smeared with ash
भस्मदिग्धाङ्गम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभस्म + दिग्ध + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—भस्मना दिग्धानि अङ्गानि यस्य (बहुव्रीह्यर्थेऽपि), बहुपद-तत्पुरुषसमूहः
झषकेतुम्Jhaṣaketu (a named being)
झषकेतुम्:
Upamana (Standard of comparison/उपमान)
TypeNoun
Rootझषकेतु (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—झषस्य केतुः इति षष्ठी-तत्पुरुषः (नामविशेषः)
इवlike
इव:
Upama-dyotaka (Comparator/उपमाद्योतक)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमावाचक-निपात (comparative particle)
अपरम्another
अपरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअपर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘तम्’ इत्यस्य विशेषणम् (another)
विक्षोभिताःagitated / disturbed
विक्षोभिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootवि + क्षुभ् (धातु) → विक्षोभित (कृदन्त)
Formभूतकालिक-कृदन्त (क्त/PPP), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘दारा:’ इत्यस्य विशेषणम्
and
:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
नःour
नः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, बहुवचन; ‘अस्माकम्’
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘दारा:’ इत्यस्य विशेषणम्
दाराःwives
दाराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदार (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘पत्नी’ अर्थे बहुवचन-प्रयोगः
एतेनby this (one)
एतेन:
Karana (Instrument/Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया, एकवचन
डिंडिनाby Ḍiṃḍi
डिंडिना:
Karana (Instrument/Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootडिंडि (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया, एकवचन

Ṛṣis (the sages) speaking collectively (from immediate narrative context)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (episode locus)

Type: kshetra

Listener: Devī

Scene: The sages, agitated, point accusingly at the ash-smeared beggar-ascetic, comparing him to Jhaṣaketu; their faces show outrage while the ascetic remains eerily calm.

Ḍiṁḍin
J
Jhaṣaketu
B
Bhikṣu (begging ascetic)
B
Bhasma (sacred ash)

FAQs

External ascetic marks can provoke social tension; the deeper teaching is to master agitation and respond through dharma, not impulse.

Prabhāsakṣetra, where the Māhātmya situates this encounter to highlight the sanctity and transformative power of the region.

None; the verse reports a complaint that drives the ensuing curse-and-consecration narrative.