Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 29

ईश्वर उवाच । युष्माकं दर्शनाद्विप्रास्त्रिनेत्रत्वमुपागताः । एतन्निदर्शनं सर्वं लोकानां च प्रदर्शनम्

īśvara uvāca | yuṣmākaṃ darśanādviprāstrinetratvamupāgatāḥ | etannidarśanaṃ sarvaṃ lokānāṃ ca pradarśanam

พระอีศวรตรัสว่า: “ดูก่อนพราหมณ์ทั้งหลาย เพียงได้เห็นพวกท่าน เขาทั้งหลายก็ได้บรรลุความเป็นผู้มีเนตรสาม นี่แลเป็นนิมิตตัวอย่างอันครบถ้วน เพื่อแสดงสั่งสอนแก่สรรพโลก”

īśvaraḥĪśvara (the Lord)
īśvaraḥ:
Karta (Speaker)
TypeNoun
Rootīśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (Speech act)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
yuṣmākamof you (pl.)
yuṣmākam:
Sambandha (Possessor)
TypeNoun
Rootyuṣmad (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन; सर्वनाम
darśanātfrom (your) sight; due to seeing you
darśanāt:
Hetu/Apādāna (Cause/Source)
TypeNoun
Rootdarśana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन
viprāḥO brāhmaṇas
viprāḥ:
Sambodhana (Vocative address)
TypeNoun
Rootvipra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; संबोधनार्थे भावः (addressing)
tri-netratvamthree-eyedness
tri-netratvam:
Karma (Object)
TypeNoun
Roottri (प्रातिपदिक) + netra (प्रातिपदिक) + -tva (त्व)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
upāgatāḥhave attained
upāgatāḥ:
Kriyā (Predicate)
TypeVerb
Rootupa-ā-gam (धातु) + kta → upāgata (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle used finitely), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
etatthis
etat:
Viśeṣaṇa (Qualifier of nidarśanam)
TypeAdjective
Rootetat (प्रातिपदिक; सर्वनाम)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; निर्देश्य-विशेषण (demonstrative)
nidarśanaman illustration; example
nidarśanam:
Karma/Predicative complement
TypeNoun
Rootnidarśana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
sarvamentire; complete
sarvam:
Viśeṣaṇa (Qualifier of nidarśanam)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्
lokānāmof the worlds; of people
lokānām:
Sambandha (for/of)
TypeNoun
Rootloka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
caand
ca:
Samuccaya
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक
pradarśanama demonstration; showing forth
pradarśanam:
Predicative complement (apposition to nidarśanam)
TypeNoun
Rootpradarśana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

Śiva (Īśvara)

Tirtha: Prabhāsa Trinetra-kuṇḍa (contextual)

Type: kund

Listener: Ṛṣis/Brāhmaṇas

Scene: Śiva (Īśvara/Hara) appears before the sages at the pond, gesturing in teaching mode; fish in the water bear a third eye; the scene reads as a public demonstration for the world.

Ś
Śiva (Īśvara)
B
Brāhmaṇas (Vipras)
M
Matsya (fish)

FAQs

Darśana of the righteous is transformative; Purāṇic miracles function as teachings for society, not mere wonders.

Prabhāsakṣetra, where such exemplary miracles are displayed for loka-śikṣā (instruction of the world).

Reverent darśana of holy brāhmaṇas/sages is implied as a potent spiritual act.