Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 8

अमावास्यां च संप्राप्य स्नानं कृत्वा विधानतः । यः करोति नरः श्राद्धं पितॄणां रोषवर्जितः । पितरस्तस्य तृप्यंति यावदाभूतसंप्लवम्

amāvāsyāṃ ca saṃprāpya snānaṃ kṛtvā vidhānataḥ | yaḥ karoti naraḥ śrāddhaṃ pitṝṇāṃ roṣavarjitaḥ | pitarastasya tṛpyaṃti yāvadābhūtasaṃplavam

ครั้นถึงวันอมาวาสยา แล้วอาบน้ำตามพิธีโดยถูกต้อง ผู้ใดประกอบศราทธ์ถวายแด่ปิตฤด้วยใจปราศจากโทสะ ปิตฤของผู้นั้นย่อมอิ่มเอมสันติจนกว่าจะถึงกาลมหาปรลัย

amāvāsyāmon the new-moon day
amāvāsyām:
Adhikaraṇa (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootamāvāsyā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक निपात (conjunction)
saṃprāpyahaving reached/arrived
saṃprāpya:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootsam-√prāp (धातु) → saṃprāpya (क्त्वान्त)
Formअव्ययभावे क्त्वा (gerund), पूर्वकालिक क्रिया
snānambath
snānam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsnāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
kṛtvāhaving done
kṛtvā:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु) → kṛtvā (क्त्वान्त)
Formअव्ययभावे क्त्वा (gerund), पूर्वकालिक क्रिया
vidhānataḥaccording to rule, duly
vidhānataḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootvidhāna (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb)
yaḥwho
yaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
karotidoes, performs
karoti:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु) → karoti
Formलट् (वर्तमान/Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
naraḥa man
naraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; apposition to "yaḥ"
śrāddhamśrāddha rite
śrāddham:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśrāddha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
pitṝṇāmof the ancestors
pitṝṇām:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
roṣa-varjitaḥfree from anger
roṣa-varjitaḥ:
Karta (Subject/कर्ता) - qualifier
TypeAdjective
Rootroṣa (प्रातिपदिक) + varjita (कृदन्त from √vṛj/√varj)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP) 'वर्जित', पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; "naraḥ"-विशेषण
pitaraḥthe ancestors
pitaraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpitṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
tasyaof him
tasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग (generic), षष्ठी, एकवचन
tṛpyantiare satisfied
tṛpyanti:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Root√tṛp (धातु) → tṛpyanti
Formलट् (वर्तमान/Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद
yāvatas long as, until
yāvat:
Kriyāviśeṣaṇa (Extent/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootyāvat (अव्यय)
Formअव्यय (limit/extent marker)
ā-bhūta-saṃplavamup to the (final) cosmic deluge
ā-bhūta-saṃplavam:
Kriyāviśeṣaṇa (Extent/क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootā (उपसर्ग) + bhūta (कृदन्त from √bhū) + saṃplava (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अव्ययीभावः = 'up to the cosmic dissolution' (extent)

Narrator (ritual instruction within Prabhāsakṣetra Māhātmya; exact speaker not explicit in snippet)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (amāvāsyā śrāddha context)

Type: kshetra

Listener: Addressed to ‘Mahādevī’ (the Great Goddess) in the verse

Scene: At dawn on amāvāsyā, a householder bathes at a sacred water-edge, then performs śrāddha with kuśa grass and piṇḍas, offering water with black sesame; ancestors are envisioned as serene, receiving satisfaction.

A
Amāvāsyā
S
Snāna
Ś
Śrāddha
P
Pitṛs (ancestors)

FAQs

Rituals for ancestors, performed with purity and without anger, create lasting spiritual welfare across generations.

The context is Prabhāsakṣetra; the verse gives Amāvāsyā rites performed in this sacred field.

On Amāvāsyā, perform prescribed snāna and then śrāddha for the Pitṛs, maintaining a calm, non-angry disposition.