Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 38

तस्मात्तवैव नाम्ना तत्स्थानं ख्यातं भविष्यति । कुबेरनगरेत्येवं मम प्रीतिप्रदायकम्

tasmāttavaiva nāmnā tatsthānaṃ khyātaṃ bhaviṣyati | kuberanagaretyevaṃ mama prītipradāyakam

เพราะฉะนั้น สถานที่นั้นจักเลื่องลือด้วยนามของเจ้าเอง—คือ ‘กุเบรนคร’—และจักเป็นเหตุแห่งความปีติยินดีแก่เรา

तस्मात्therefore/from that
तस्मात्:
Apadana (Source/Reason)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे, पञ्चमी विभक्ति, एकवचन
तवof you/your
तव:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, त्रिलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
एवindeed/only
एव:
Visheshana (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारणार्थक निपात (emphatic particle)
नाम्नाby (your) name
नाम्ना:
Karana (Instrument/Means)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम-विशेषण, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifying स्थानम्)
स्थानम्place
स्थानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
ख्यातम्renowned/called
ख्यातम्:
Karta (Predicate adjective)
TypeVerb
Rootख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; ‘स्थानम्’ इत्यस्य विशेषणम्
भविष्यतिwill be
भविष्यति:
Kriya (Action)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद
कुबेरनगरKuberanagara
कुबेरनगर:
Samjna (Name/Designation)
TypeNoun
Rootकुबेर + नगर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: कुबेरस्य नगरम्), नपुंसकलिङ्ग; (इति-शब्दरूपेण नाम)
इतिthus (named)
इति:
Samjna-marker
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय, उद्धरण/नामनिर्देशार्थक (quotative particle)
एवम्thus
एवम्:
Visheshana (Manner)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक/निश्चयार्थक (thus/in this manner)
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, त्रिलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन
प्रीतिप्रदायकम्bestowing (my) pleasure
प्रीतिप्रदायकम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootप्रीति + प्रदायक (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (प्रीतिं प्रददाति इति), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; अत्र ‘स्थानम्’ इत्यस्य विशेषणम्

Īśvara (Śiva) (deduced from ‘mama prīti’ and bestowal of place-name)

Tirtha: Kuberanagara

Type: kshetra

Scene: Śiva’s voice (or subtle form) declares the naming of the place; a sign-like inscription ‘Kuberanagara’ appears near the riverbank shrine; Kubera stands in reverent joy, while the landscape gains a sanctified glow.

Ś
Śiva (Īśvara)
K
Kubera
K
Kuberanagara

FAQs

Sacred places become living memorials of devotion; the devotee’s name is enshrined in geography through divine approval.

Kuberanagara, a sanctified locality within the Prabhāsakṣetra landscape.

No new rite is prescribed; the verse explains the naming of the site as a fruit of prior worship.