Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 128

देव्युवाच । कस्मिंस्तीर्थे नरैः पूर्वं प्रभासक्षेत्रमागतैः । स्नानं कार्यं महादेवि तन्मे विस्तरतो वद

devyuvāca | kasmiṃstīrthe naraiḥ pūrvaṃ prabhāsakṣetramāgataiḥ | snānaṃ kāryaṃ mahādevi tanme vistarato vada

พระเทวีตรัสว่า: “เมื่อผู้คนมาถึงพระกษेत्रศักดิ์สิทธิ์ปรภาสะแล้ว โอ้มหาเทวี เขาควรทำสนานะ (อาบน้ำพิธี) ก่อน ณ ตีรถะใด? โปรดบอกข้าพเจ้าโดยพิสดารเถิด”

देवीthe Goddess
देवी:
Karta (Speaker/Subject)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (Predicate)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
कस्मिन्in which
कस्मिन्:
Adhikaraṇa (Location)
TypeAdjective
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
तीर्थेin (which) tīrtha
तीर्थे:
Adhikaraṇa (Location)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
नरैःby men
नरैः:
Karaṇa/Agent (Doer in passive/with gerundive)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
पूर्वम्first; earlier
पूर्वम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Time)
TypeIndeclinable
Rootपूर्वम् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb: first/previously)
प्रभासक्षेत्रम्Prabhāsa-kṣetra
प्रभासक्षेत्रम्:
Karma (Goal as object with āgata)
TypeNoun
Rootप्रभास + क्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (Prabhāsa's field)
आगतैःhaving come
आगतैः:
Karaṇa/Agent (by those who have come)
TypeVerb
Rootआ + गम् (धातु)
Formभूतकृदन्त (past active participle), पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; नरैः इति विशेषणम्
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karta (Subject of gerundive)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
कार्यम्should be done
कार्यम्:
Kriyā (Obligation predicate)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formतव्यत्-प्रत्ययान्त कृदन्त (gerundive), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय (ought to be done)
महादेविO great goddess
महादेवि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootमहा + देवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (great + goddess)
तत्that
तत्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
मेto me
मे:
Sambandha (Genitive: to me/of me)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (enclitic)
विस्तरतःin detail
विस्तरतः:
Kriyāviśeṣaṇa (Manner)
TypeIndeclinable
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (adverb: in detail)
वदtell
वद:
Kriyā (Predicate)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Devī (Pārvatī)

Tirtha: Prabhāsakṣetra (entry protocol)

Type: kshetra

Listener: Īśvara (Śiva)

Scene: Devī respectfully questioning Mahādeva about the first bathing ford upon reaching Prabhāsa; background hints of coastal sacred landscape and pilgrims arriving.

D
Devī
P
Prabhāsa-kṣetra

FAQs

Pilgrimage is not random; sacred geography is approached with proper order, humility, and ritual discipline.

Prabhāsa-kṣetra as a whole, introducing the question of the first tīrtha for snāna within Prabhāsa.

The prescription is to perform a first (initial) ritual bath upon arriving at Prabhāsa, according to an established tīrtha order.