Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 102

प्रसिद्धे च महादानं मध्यमे चैव मध्यमम् । गोदानं सर्वतीर्थेषु सुवर्णमथ निष्क्रयः । हिरण्यदानं सर्वेषां दानानामेव निष्कृतिः

prasiddhe ca mahādānaṃ madhyame caiva madhyamam | godānaṃ sarvatīrtheṣu suvarṇamatha niṣkrayaḥ | hiraṇyadānaṃ sarveṣāṃ dānānāmeva niṣkṛtiḥ

ณตถาคตสถานศักดิ์สิทธิ์ที่เลื่องชื่อ พึงกระทำมหาทาน; ณสถานที่ปานกลาง พึงให้ทานปานกลาง ในบรรดาตีรถะทั้งปวง โคทานเป็นที่สรรเสริญ และทองคำเป็นนิษฺกรยะ คือทานไถ่บาป ทานทองคำประกาศว่าเป็นการชดใช้และทำให้ทานทั้งปวงบริบูรณ์

प्रसिद्धेin the renowned (place)
प्रसिद्धे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootप्रसिद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; विशेषणरूपेण (in the well-known/renowned [tirtha])
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
महादानम्a great donation
महादानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा + दान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—महत् दानम् इति कर्मधारयः (great gift)
मध्यमेin the middling (place)
मध्यमे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootमध्यम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (in the middling [place])
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
एवindeed, only
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (particle of emphasis)
मध्यमम्a medium (donation)
मध्यमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमध्यम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (medium-level gift/measure)
गोदानम्cow-gift
गोदानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगो + दान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—गवां दानम् इति षष्ठी-तत्पुरुषः (gift of cows)
सर्वतीर्थेषुin all sacred places
सर्वतीर्थेषु:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसर्वतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), बहुवचन; समासः—सर्वाणि तीर्थानि इति कर्मधारयः (all tirthas)
सुवर्णम्gold
सुवर्णम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसुवर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अथthen, moreover
अथ:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तर/आरम्भसूचक-अव्यय (then/now)
निष्क्रयःredemption, expiation
निष्क्रयः:
Karta (Predicate-noun/विधेय)
TypeNoun
Rootनिष्क्रय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता/विधेय), एकवचन; (redemption/atonement)
हिरण्यदानम्gift of gold
हिरण्यदानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootहिरण्य + दान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—हिरण्यस्य दानम् इति षष्ठी-तत्पुरुषः (gift of gold/money)
सर्वेषाम्of all
सर्वेषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), बहुवचन; विशेषणम्
दानानाम्of donations
दानानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphasis)
निष्कृतिःexpiation
निष्कृतिः:
Karta (Predicate-noun/विधेय)
TypeNoun
Rootनिष्कृति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (विधेय), एकवचन; (expiation/atonement)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha: Prabhāsa

Type: kshetra

Listener: Pilgrimage-inquirer audience (r̥ṣi/śaunaka-style assembly implied)

Scene: Pilgrims at a sacred coastal kṣetra present gifts—cow, gold, and offerings—before learned brāhmaṇas and a shrine backdrop, emphasizing expiation and completion of vows.

T
Tīrtha
G
Go-dāna
S
Suvarṇa/Hiraṇya

FAQs

Giving should match the sanctity and occasion, with go-dāna universally meritorious and gold-gift serving as a powerful form of restitution.

The teaching is framed in Prabhāsa Māhātmya but applies to all tīrthas, with special emphasis on renowned sacred places.

Mahā-dāna at famous sites, moderate dāna at middling sites, go-dāna everywhere, and suvarṇa/hiraṇya-dāna as niṣkraya/niṣkṛti.