Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

गोशृंग उवाच । साधुसाधु महाप्राज्ञ सर्वसत्त्वोपकारकम् । यन्न कस्यचिदाख्यातं तदद्य कथयामि ते

gośṛṃga uvāca | sādhusādhu mahāprājña sarvasattvopakārakam | yanna kasyacidākhyātaṃ tadadya kathayāmi te

โคศฤงคะกล่าวว่า: “ดีแล้ว ดีแล้ว โอ้ท่านผู้มีปัญญายิ่ง สิ่งนี้เกื้อกูลแก่สรรพสัตว์ทั้งปวง. เรื่องที่มิได้กล่าวแก่ผู้ใดโดยทั่วไป วันนี้เราจักบอกแก่ท่าน.”

गोशृंगःGośṛṅga (sage)
गोशृंगः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगोशृंग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
साधुwell done!
साधु:
Sambodhana/Prashamsa (Exclamation/प्रशंसा)
TypeIndeclinable
Rootसाधु (अव्यय/शब्द)
Formप्रशंसावाचक-अव्यय (interjection/particle of approval)
साधुwell done!
साधु:
Sambodhana/Prashamsa (Exclamation/प्रशंसा)
TypeIndeclinable
Rootसाधु (अव्यय)
Formप्रशंसावाचक-अव्यय (repetition for emphasis)
महाप्राज्ञO very wise one
महाप्राज्ञ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + प्राज्ञ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय—‘महान् प्राज्ञः’
सर्वसत्त्वोपकारकम्beneficial to all beings
सर्वसत्त्वोपकारकम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + सत्त्व (प्रातिपदिक) + उपकारक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासार्थः—‘सर्वेषां सत्त्वानां उपकारकं’ (beneficial to all beings)
यत्which
यत्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
not
:
Nishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
कस्यचित्of anyone
कस्यचित्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite)
आख्यातम्told/declared
आख्यातम्:
Karman-viśeṣaṇa (Qualifier of object/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootआ-ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त-प्रत्यय)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय; past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘कथितम्/प्रोक्तम्’
तत्that
तत्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
अद्यtoday/now
अद्य:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअद्य (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
कथयामिI tell
कथयामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथय् (धातु; णिच् from कथ्)
Formलट्-लकार (Present), उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन, परस्मैपद
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया/चतुर्थी-विभक्ति (Accusative/Dative), एकवचन; सन्दर्भे—चतुर्थी (to you)

Gośṛṅga (sage)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: A sage (Gośṛṅga) praises a wise interlocutor and prepares to reveal a guarded sacred teaching within the aura of Prabhāsa-kṣetra.

G
Gośṛṅga
S
Somavāra-vrata (implied)

FAQs

Sacred practices are taught with discernment; when sought sincerely, beneficial dharma is revealed for the welfare of all.

The instruction belongs to Prabhāsa-kṣetra māhātmya, where Someshvara worship is the devotional center.

This verse introduces the forthcoming detailed teaching of the Somavāra-vrata; the procedural rules follow after this point.