Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 33

ईश्वर उवाच । एवमुक्ता महादेवी तत्रैव निरताऽभवत् । देवास्त्रिविष्टपं जग्मुः प्रहृष्टा हतशत्रवः

īśvara uvāca | evamuktā mahādevī tatraiva niratā'bhavat | devāstriviṣṭapaṃ jagmuḥ prahṛṣṭā hataśatravaḥ

อีศวรตรัสว่า: ครั้นถูกทูลเช่นนั้น มหาเทวีก็ดำรงอยู่และประกอบกิจ ณ ที่นั้นเอง ส่วนเหล่าเทพ เมื่อปราบศัตรูสิ้นแล้ว ก็ยินดีและมุ่งสู่ตรีวิษฏปะ (สวรรค์)

ईश्वरःĪśvara (Lord)
ईश्वरः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, एकवचन; धातु: वच्
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheshana (Adverb/क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (manner adverb)
उक्ताhaving been addressed/told
उक्ता:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootवच् (धातु) → उक्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of महादेवी)
महादेवीthe great goddess
महादेवी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + देवी (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (महती देवी); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb)
एवindeed/just
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण-निपात (emphatic particle)
निरताengaged, devoted
निरता:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootनि-रम् (धातु) → निरत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP); स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of महादेवी)
अभवत्became/was
अभवत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, एकवचन; धातु: भू
देवाःthe gods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
त्रिविष्टपम्Triviṣṭapa (heaven)
त्रिविष्टपम्:
Karma (Goal/कर्म)
TypeNoun
Rootत्रिविष्टप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
जग्मुःwent
जग्मुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद; प्रथम-पुरुष, बहुवचन; धातु: गम्
प्रहृष्टाःdelighted
प्रहृष्टाः:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र-हृष् (धातु) → प्रहृष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP); पुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (of देवाः)
हतशत्रवःwhose enemies were slain
हतशत्रवः:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootहत + शत्रु (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहि-समास (हताः शत्रवो येषाम्); पुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (of देवाः)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Scene: Śiva narrates as the Devī remains at Prabhāsa, while the devas—victorious and jubilant—ascend toward Triviṣṭapa; the scene balances calm abiding presence with triumphant departure.

Ī
Īśvara (Śiva)
M
Mahādevī
D
Devas
T
Triviṣṭapa

FAQs

When the deity accepts residence in a kṣetra, the sacred geography is permanently empowered; divine intervention restores order and brings peace to the worlds.

Prabhāsakṣetra is implied as the place where the Mahādevī remains established.

No direct prescription; it concludes the episode by affirming the Goddess’s continued presence and the gods’ return to heaven.