Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 11

पञ्चप्रभासरूपेण भित्त्वा तत्र वसुन्धराम् । येन मार्गेण निष्क्रान्तं तन्मार्गे च महन्महः

pañcaprabhāsarūpeṇa bhittvā tatra vasundharām | yena mārgeṇa niṣkrāntaṃ tanmārge ca mahanmahaḥ

เมื่อทรงแปลงเป็นรูปแห่ง “ปัญจประภาส” ก็ผ่าแผ่นดิน ณ ที่นั้นออก; และตามทางเดียวกับที่มันปรากฏออกมา ก็มีรัศมีอันยิ่งใหญ่ตั้งมั่นอยู่ ณ ทางนั้น

पञ्चप्रभासरूपेणin the form of five lights
पञ्चप्रभासरूपेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपञ्च + प्रभास + रूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; समासः—तत्पुरुष (पञ्चप्रभासानां रूपम्)
भित्त्वाhaving split/pierced
भित्त्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootभिद् (धातु) + क्त्वा (अव्ययकृदन्त)
Formअव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive, क्त्वा)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb)
वसुन्धराम्the earth
वसुन्धराम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवसुन्धरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
येनby which
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; मार्गेण-विशेषण
मार्गेणby the path/route
मार्गेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमार्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
निष्क्रान्तम्gone out, emerged
निष्क्रान्तम्:
Kriya (Predicative/विधेय)
TypeAdjective
Rootनिस्-क्रम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (Past passive participle, क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (तेजः/महः इत्यस्य)
तत्in that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; मार्गे-विशेषण
मार्गेin the path
मार्गे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमार्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन; महः-विशेषण
महःradiance, light
महः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Pañca-Prabhāsa / Mahāmahas-mārga (luminous path)

Type: kshetra

Listener: Purāṇic audience

Scene: A blazing fivefold radiance pierces the ground at Prabhāsa, splitting the earth; from the fissure emerges light, and a shining track remains like a permanent luminous corridor.

P
Pañcaprabhāsa
V
Vasundharā
M
Mahaḥ

FAQs

A holy place is sanctified by the tangible “trace” of divine presence—here, the path of Śiva’s radiance becomes sacred geography.

Prabhāsakṣetra, especially the locale identified with Pañcaprabhāsa and the emergence-path of the tejas.

None explicit; it provides the mythic-etymological basis for later worship at the spot.