Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 29

इति ते चातिविख्याताः पवित्राः पञ्च भैरवाः । ब्रह्मकुण्डसमीपस्थाः कथितास्तव सुन्दरि

iti te cātivikhyātāḥ pavitrāḥ pañca bhairavāḥ | brahmakuṇḍasamīpasthāḥ kathitāstava sundari

ดังนี้แล โอ้ผู้เลอโฉม ข้าพเจ้าได้บอกแก่ท่านถึงภैरवะทั้งห้า ผู้เลื่องลือยิ่งและชำระให้บริสุทธิ์ ผู้สถิตอยู่ใกล้พรหมกุณฑะ

इतिthus
इति:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इत्यादि-समाप्तिसूचक (quotative/thus)
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; चतुर्थी/षष्ठी?; बहुवचन; (contextually: ‘to you’ = चतुर्थी बहुवचन)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
अतिविख्याताःvery renowned
अतिविख्याताः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअति (उपसर्ग) + विख्यात (ख्यात √ख्यात/ख्याय् धातु, क्त-प्रत्यय; प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त विशेषण (past passive participle used adjectivally)
पवित्राःholy
पवित्राः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपवित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; बहुवचन; विशेषण
पञ्चfive
पञ्च:
Visheshana (Numeral qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्या; (here) प्रथमा बहुवचनार्थे; विशेषण
भैरवाःBhairavas
भैरवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभैरव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; बहुवचन
ब्रह्मकुण्डसमीपस्थाःsituated near Brahmakunda
ब्रह्मकुण्डसमीपस्थाः:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootब्रह्मकुण्ड (प्रातिपदिक; तत्पुरुष) + समीप (प्रातिपदिक) + स्थ (√स्था धातु, क्त/प्रत्ययान्त ‘स्थ’ as adjectival base)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; बहुवचन; समासान्त विशेषण; ‘ब्रह्मकुण्डस्य समीपे स्थाः’
कथिताःhave been told
कथिताः:
Karma (Predicate participle/कर्म)
TypeVerb
Rootकथित (√कथ् धातु, क्त-प्रत्यय; प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति; बहुवचन; कर्मणि-प्रयोगार्थक (said/declared)
तवof you / to you
तव:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी विभक्ति; एकवचन
सुन्दरिO beautiful one
सुन्दरि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसुन्दरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; सम्बोधन विभक्ति; एकवचन

Narrator (contextual; addressed to a देवी/महादेवी figure; explicit speaker not stated in this verse)

Tirtha: Brahmakuṇḍa (with Pañca Bhairava sannidhi)

Type: kund

Listener: The addressed lady (sundarī)

Scene: Five distinct Bhairava forms stand or sit around the sacred pond’s perimeter, each with characteristic weapons and vāhana, forming a protective mandala around Brahmakuṇḍa; pilgrims approach with reverence.

P
Pañca Bhairava
B
Brahmakuṇḍa

FAQs

Holy places are protected and sanctified by powerful kṣetrapālas; remembering them is itself purifying.

Brahmakuṇḍa in Prabhāsa Kṣetra, with emphasis on the nearby pañca-bhairavas.

No explicit rite is stated; the verse concludes a description of the five Bhairavas as purifiers of the Brahmakuṇḍa area.