Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 12

मूलस्थानं चास्तमने चन्द्रभागातटे स्थितम् । यत्र सांबः स्वयं सिद्ध उपवासपरायणः

mūlasthānaṃ cāstamane candrabhāgātaṭe sthitam | yatra sāṃbaḥ svayaṃ siddha upavāsaparāyaṇaḥ

“และยามอัสดงมีมูลสถาน ตั้งอยู่ ณ ฝั่งจันทรภาคา—ที่ซึ่งสามพะได้บรรลุความสำเร็จด้วยตนเอง โดยตั้งมั่นในอุโบสถและการถือศีลอด”

mūla-sthānamthe original place/primary seat
mūla-sthānam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmūla (प्रातिपदिक) + sthāna (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (mūlasya sthānam); नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्
caand
ca:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
astamaneat sunset
astamane:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootastamana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्; कालवाचकम् (sunset)
candrabhāgā-taṭeon the bank of the Candrabhāgā
candrabhāgā-taṭe:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootcandrabhāgā (प्रातिपदिक) + taṭa (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (candrabhāgāyāḥ taṭaḥ); नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
sthitamsituated
sthitam:
Karta (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Root√sthā (स्था) (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्तः (Past Passive Participle), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (mūla-sthānam इति)
yatrawhere
yatra:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootyatra (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (relative adverb: where)
sāṃbaḥSāmba
sāṃbaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsāṃba (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेष-नाम
svayamhimself
svayam:
Karta (Emphasis on subject/कर्ता-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsvayam (अव्यय)
Formनिपात/क्रियाविशेषण-अव्ययम् (reflexive adverb: oneself)
siddhaḥaccomplished/perfected
siddhaḥ:
Karta (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsiddha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (sāṃbaḥ इति)
upavāsa-parāyaṇaḥdevoted to fasting
upavāsa-parāyaṇaḥ:
Karta (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootupavāsa (प्रातिपदिक) + parāyaṇa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (upavāse parāyaṇaḥ / upavāsasya parāyaṇaḥ); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्

Citra

Tirtha: Mūlasthāna on Candrabhāgā-taṭa

Type: ghat

Scene: At sunset, the river Candrabhāgā glows copper; the Mūlasthāna shrine/spot is shown with a fasting Sāmba in austere posture, eyes fixed on the setting sun, suggesting attained siddhi and purification.

M
Mūlasthāna
C
Candrabhāgā
S
Sāmba

FAQs

Austerity (upavāsa) combined with tīrtha-devotion is portrayed as a path to siddhi and purification.

Mūlasthāna on the bank of the Candrabhāgā river, connected with Sāmba’s accomplishment.

Fasting (upavāsa) and sunset-time worship are highlighted by the narrative example of Sāmba.