Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 6

तस्य देहं समादाय महान्तं शंखरूपिणम् । तीर्थोदकेन संपूर्य प्रभासं क्षेत्रमागतः

tasya dehaṃ samādāya mahāntaṃ śaṃkharūpiṇam | tīrthodakena saṃpūrya prabhāsaṃ kṣetramāgataḥ

เขายกกายอันใหญ่โตซึ่งมีรูปเป็นสังข์ขึ้น แล้วเติมด้วยน้ำศักดิ์สิทธิ์จากทีรถะ จากนั้นจึงมาถึงเขตศักดิ์สิทธิ์แห่งประภาสะ

तस्यof him/of that
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन; सर्वनाम-रूपम्
देहम्body
देहम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
समादायhaving taken
समादाय:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-आ-दा (धातु) → समादाय (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund); पूर्वक्रिया—‘समादाय’ = having taken/collected
महान्तम्great/huge
महान्तम्:
Karman (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; विशेषणम् (देहम्)
शंख-रूपिणम्having the form of a conch
शंख-रूपिणम्:
Karman (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootशंख (प्रातिपदिक) + रूपिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; समासः—शंखरूपः यस्य (उपपद-तत्पुरुष); विशेषणम् (देहम्)
तीर्थ-उदकेनwith sacred water
तीर्थ-उदकेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक) + उदक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; समासः—तीर्थस्य उदकम् (षष्ठी-तत्पुरुष)
संपूर्यhaving filled
संपूर्य:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-पूॄ (धातु) → संपूर्य (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund); पूर्वक्रिया—‘संपूर्य’ = having filled completely
प्रभासम्Prabhāsa
प्रभासम्:
Karman (Goal as object/गत्यर्थक-कर्म)
TypeNoun
Rootप्रभास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; देशनाम
क्षेत्रम्the sacred region
क्षेत्रम्:
Karman (Goal/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; ‘प्रभासं क्षेत्रम्’ कर्मधारयार्थे (apposition)
आगतःcame/arrived
आगतः:
Kriya (Main action/मुख्यक्रिया)
TypeVerb
Rootआ-गम् (धातु) → आगत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; कर्तरि प्रयोगः—‘(सः) आगतः’

Narrator (contextual Purāṇic narration within Prabhāsakṣetra Māhātmya)

Tirtha: Śaṅkhodaka-kuṇḍa (in formation)

Type: kund

Listener: Devī (addressed)

Scene: Viṣṇu (implied agent) carries the immense conch-formed body of Śaṅkha, fills it with sacred tīrtha-water, and journeys toward the radiant Prabhāsa field.

P
Prabhāsa-kṣetra
Ś
Śaṅkha (conch)
T
Tīrtha-udaka

FAQs

Pilgrimage (kṣetra-yātrā) is sanctified through reverent handling of tīrtha-water and purposeful arrival at a renowned holy site like Prabhāsa.

Prabhāsa-kṣetra (Prabhāsa sacred region), within the Prabhāsakṣetra Māhātmya of the Skanda Purāṇa.

Carrying a vessel (here, a conch-form) filled with tīrtha-water and approaching the sacred kṣetra as part of a devotional act.