Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 9

प्रभासनाम्नो देवेशि तल्लिंगाराधनोद्यतः । इति ते कथितं देवि प्रभासेश्वरसूचकम्

prabhāsanāmno deveśi talliṃgārādhanodyataḥ | iti te kathitaṃ devi prabhāseśvarasūcakam

ข้าแต่เทวีผู้เป็นราชินีแห่งเทพทั้งหลาย เขาได้มุ่งมั่นบูชาลึงค์นั้นซึ่งมีนามว่า ‘ประภาสะ’ ดังนี้แล ข้าแต่พระแม่ ข้าพเจ้าได้กล่าวสิ่งที่ชี้เผยถึงประภาเศศวรแล้ว

प्रभासनाम्नःof the name ‘Prabhāsa’
प्रभासनाम्नः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootप्रभास-नामन् (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter) ‘नामन्’; समासः—प्रभासस्य नाम (षष्ठी-तत्पुरुष)
देवेशिO goddess (lady of gods)
देवेशि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवेशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सम्बोधन-प्रथमा (Vocative/1st), एकवचन (Singular)
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचन (Singular); ‘लिङ्ग’ इत्यस्य विशेषणम्
लिङ्गliṅga (Śiva-emblem)
लिङ्ग:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
आराधनworship
आराधन:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआ-√राध् (धातु) + अन (कृत् प्रत्यय) → आराधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nom./Acc.), एकवचन (Singular); कृतान्त-भाववाचक (action-noun)
उद्यतःintent/ready (to do)
उद्यतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootउद्-√यम् (धातु) + क्त (कृत्) → उद्यत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); क्त-प्रत्ययान्त (past participle) ‘ready/intent’
इतिthus
इति:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-सूचक-अव्यय (quotative particle)
तेto you
ते:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन (Singular)
कथितम्has been told
कथितम्:
Karma (Predicate complement/कर्म-भाव)
TypeVerb
Root√कथ् (धातु) + क्त (कृत्) → कथित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) — ‘has been told’
देविO देवी
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सम्बोधन-प्रथमा (Vocative/1st), एकवचन (Singular)
प्रभासेश्वरसूचकम्indicative of Prabhāseśvara
प्रभासेश्वरसूचकम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रभास-ईश्वर-सूचक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); समासः—प्रभासस्य ईश्वरः (षष्ठी-तत्पुरुष) + सूचक (कर्मधारय/तत्पुरुष-प्राय) → ‘प्रभासेश्वरस्य सूचक’

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Prabhāseśvara (liṅga named Prabhāsa)

Type: kshetra

Listener: Devī (deveśi/devī)

Scene: Prabhāsa (Vasu) stands in devotion before a radiant liṅga labeled Prabhāsa; Devī is addressed as the narrator concludes the revelation of Prabhāseśvara’s indicator-signs.

P
Prabhāsa
L
Liṅga
P
Prabhāseśvara
D
Devī

FAQs

Devotion expressed through liṅga-worship is presented as a direct means to connect with Śiva’s presence at a sacred site.

Prabhāsa Kṣetra and the liṅga known as Prabhāseśvara.

Worship (ārādhana) of the Prabhāsa-named liṅga is indicated.