Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 19

पुनः पुनः प्रवृत्तानि व्यपनीतान्यपि प्रभो । अस्मिन्नसंशयं स्थाने कपालेश्वरनामभृत्

punaḥ punaḥ pravṛttāni vyapanītānyapi prabho | asminnasaṃśayaṃ sthāne kapāleśvaranāmabhṛt

ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้า กะโหลกเหล่านั้นผุดขึ้นครั้งแล้วครั้งเล่า—แม้ถูกนำออกไปแล้วก็ตาม ดังนั้นโดยไม่ต้องสงสัย ณ สถานที่นี้ ขอพระองค์ทรงดำรงพระนามว่า “กปาเลศวร”

पुनःagain
पुनः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formकाल/आवृत्ति-अव्यय (adverb of repetition)
पुनःagain and again
पुनः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formआवृत्ति-अव्यय (repetition)
प्रवृत्तानिarisen / occurred
प्रवृत्तानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रवृत्त (कृदन्त; वृत्-धातु)
Formभूतकृत् (Past participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; (कपालानि इति) विशेषण
व्यपनीतानिremoved / taken away
व्यपनीतानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootव्यपनीत (कृदन्त; नी-धातु)
Formभूतकृत् (Past participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण
अपिeven / also
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसम्भावना/अपि-कारक (particle: even/also)
प्रभोO lord
प्रभो:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
असंशयम्undoubtedly
असंशयम्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअसंशय (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् क्रियाविशेषण-प्रयोगः; नपुंसक-एकवचन-द्वितीया रूपेण अव्ययवत् (adverb: without doubt)
स्थानेin the place
स्थाने:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
कपालेश्वरनामभृत्(he) bearing the name ‘Kapāleśvara’
कपालेश्वरनामभृत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootकपालेश्वर-नामन्-भृत् (प्रातिपदिक; भृत् = √भृ धातु-आधारित)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—कपालेश्वर इति नाम यस्य सः (उपपद-तत्पुरुष/बहुव्रीह्यर्थक विशेषण); भृत्-प्रत्ययान्त (bearing)

Brāhmaṇas/Ṛṣis (continuing request)

Tirtha: Kapāleśvara

Type: kshetra

Listener: Ṛṣi-assembly

Scene: Close-up narrative emphasis: attendants remove skulls, yet they reappear; brāhmaṇas point in astonishment; Śiva is invoked to accept the name Kapāleśvara, sealing the site’s identity.

K
Kapāleśvara
P
Prabhu (Śiva)

FAQs

A sacred site’s recurring signs become the basis for divine naming, anchoring memory, worship, and sanctity in geography.

Kapāleśvara-sthāna within Prabhāsakṣetra, marked by the repeated appearance of kapālas.

No explicit ritual; the verse establishes the deity’s epithet and the site’s identity.