Previous Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 48

ये नित्यं प्रातरुत्थाय द्वारकेति वदंति च । तीर्थकोटिभवं पुण्यं लभंते च दिनेदिने

ye nityaṃ prātarutthāya dvāraketi vadaṃti ca | tīrthakoṭibhavaṃ puṇyaṃ labhaṃte ca dinedine

ผู้ใดตื่นขึ้นยามเช้าทุกวัน แล้วเอ่ยนาม “ทวารกา” เป็นนิตย์ ผู้นั้นย่อมได้บุญกุศลวันแล้ววันเล่า เสมอด้วยบุญจากการจาริกแสวงบุญนับโกฏิแห่งทีรถะ

येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
नित्यम्always
नित्यम्:
Kriya-Visheshana (Adverb/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनित्य (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावेन प्रयुक्तम्; क्रियाविशेषण (adverbial accusative)
प्रातर्in the morning
प्रातर्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootप्रातर् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-अव्यय
उत्थायhaving risen
उत्थाय:
Kriya-Visheshana (Conjunctive participle/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootउत्-स्था (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund)
द्वारका‘Dvārakā’
द्वारका:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootद्वारका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; इति-शब्देन उद्धृत-नाम (quoted name)
इतिthus
इति:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-निपात (quotative particle)
वदन्तिsay
वदन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
तीर्थकोटिभवम्arising from a crore of tīrthas
तीर्थकोटिभवम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतीर्थ-कोटि-भव (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (पुण्यम् इत्यस्य); समासः—तीर्थकोट्या भवम् (तृतीया-तत्पुरुषः)
पुण्यम्merit
पुण्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
लभन्तेobtain
लभन्ते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपदम्
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात
दिनेin a day
दिने:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
दिनेday by day
दिने:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदिन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; पुनरुक्ति (iteration)

Narrator (contextual Purāṇic voice within Dvārakā Māhātmya; specific speaker not stated in the verse)

Tirtha: Dvārakā

Type: kshetra

Listener: (Implied) the Purāṇic audience

Scene: A simple domestic dawn: a devotee rises, folds hands, and softly says ‘Dvārakā’; behind, a visionary overlay shows countless tīrthas converging into the single syllables, like rivers flowing into the sea near Dvārakā.

D
Dvārakā

FAQs

Tīrtha-nāma is spiritually potent: even uttering ‘Dvārakā’ daily is treated as a vast purifier and merit-generator.

Dvārakā itself is directly glorified as a name and sacred geography.

Morning utterance/recitation of the name ‘Dvārakā’ as a daily devotional practice.